{"id":150215,"date":"2025-03-21T00:29:21","date_gmt":"2025-03-20T21:29:21","guid":{"rendered":"https:\/\/www.tgrthaber.com\/mavikadin\/?p=150215"},"modified":"2025-03-21T00:29:21","modified_gmt":"2025-03-20T21:29:21","slug":"uzayda-9-ay-mahsur-kaldilar-10-yil-yaslandilar-yurumeyi-bile-yeniden-ogrenecek-astronotlar-icin-asil-mucadele-simdi-basliyor","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.tgrthaber.com\/mavikadin\/uzayda-9-ay-mahsur-kaldilar-10-yil-yaslandilar-yurumeyi-bile-yeniden-ogrenecek-astronotlar-icin-asil-mucadele-simdi-basliyor\/","title":{"rendered":"Uzayda 9 ay mahsur kald\u0131lar, 10 y\u0131l ya\u015fland\u0131lar! Y\u00fcr\u00fcmeyi bile yeniden \u00f6\u011frenecek astronotlar i\u00e7in as\u0131l m\u00fccadele \u015fimdi ba\u015fl\u0131yor!"},"content":{"rendered":"<p class=\"p1\">NASA astronotlar\u0131 Butch Wilmore ve Sunita Williams, Uluslararas\u0131 Uzay \u0130stasyonu\u2019nda (ISS) yaln\u0131zca 8 g\u00fcn ge\u00e7irmeyi planlam\u0131\u015ft\u0131. Ancak beklenmedik teknik aksakl\u0131klar nedeniyle 288 g\u00fcn boyunca uzayda kald\u0131lar. Nihayet D\u00fcnya&#8217;ya d\u00f6nd\u00fcler, fakat \u015fimdi onlar\u0131 yery\u00fcz\u00fcnde bamba\u015fka bir s\u0131nav bekliyor. Y\u00fcr\u00fcmeyi bile yeniden \u00f6\u011frenecek astronotlar\u0131n de\u011fi\u015fimi sosyal medyan\u0131n g\u00fcndemine oturdu.<\/p>\n<h3>UZAYDA 9 AY MAHSUR KALDILAR, Y\u00dcR\u00dcMEY\u0130 B\u0130LE YEN\u0130DEN \u00d6\u011eRENECEKLER<\/h3>\n<p class=\"p1\">Yer\u00e7ekimsiz ortamda uzun s\u00fcre kalan bir insan v\u00fccudu, D\u00fcnya\u2019daki \u015fartlara uyum sa\u011flamakta zorlan\u0131yor. Kaslar zay\u0131fl\u0131yor, kemik yo\u011funlu\u011fu azal\u0131yor, denge sistemi bozuluyor. NASA ve di\u011fer uzay ajanslar\u0131 y\u0131llard\u0131r bu etkileri ara\u015ft\u0131r\u0131yor. Ancak Williams ve Wilmore\u2019un d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fc, bu konuda yeni veriler sunacak. 59 ya\u015f\u0131ndaki Sunita Williams\u2019\u0131n d\u00f6n\u00fc\u015fteki g\u00f6r\u00fcnt\u00fcs\u00fc, uzay ortam\u0131n\u0131n insan biyolojisi \u00fczerindeki dramatik etkilerini ortaya \u00e7\u0131kard\u0131. Uzaydayken v\u00fccut s\u0131v\u0131lar\u0131 yer\u00e7ekimsiz ortamda farkl\u0131 \u015fekilde da\u011f\u0131ld\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in astronotlar, y\u00fczlerinde \u015fi\u015fkinlik ya\u015fayabiliyor. D\u00fcnya\u2019ya d\u00f6nd\u00fcklerinde ise bu s\u0131v\u0131lar tekrar normale d\u00f6nmeye \u00e7al\u0131\u015f\u0131yor, ancak s\u00fcre\u00e7 zaman al\u0131yor.<\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignnone wp-image-150217 size-large\" src=\"https:\/\/www.tgrthaber.com\/mavikadin\/wp-content\/uploads\/Ekran-Resmi-2025-03-21-00.22.02-1024x672.png\" alt=\"\" width=\"1024\" height=\"672\" title=\"\" srcset=\"https:\/\/www.tgrthaber.com\/mavikadin\/wp-content\/uploads\/Ekran-Resmi-2025-03-21-00.22.02-1024x672.png 1024w, https:\/\/www.tgrthaber.com\/mavikadin\/wp-content\/uploads\/Ekran-Resmi-2025-03-21-00.22.02-300x197.png 300w, https:\/\/www.tgrthaber.com\/mavikadin\/wp-content\/uploads\/Ekran-Resmi-2025-03-21-00.22.02-768x504.png 768w, https:\/\/www.tgrthaber.com\/mavikadin\/wp-content\/uploads\/Ekran-Resmi-2025-03-21-00.22.02.png 1404w\" sizes=\"(max-width: 1024px) 100vw, 1024px\" \/><\/p>\n<hr \/>\n<p class=\"p1\">NASA daha \u00f6nce de benzer vakalarla kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131. Astronot Frank Rubio, 2023 y\u0131l\u0131nda ISS&#8217;de 371 g\u00fcn kalarak \u201cuzayda tek seferde en uzun s\u00fcre kalan Amerikal\u0131\u201d unvan\u0131n\u0131 kazand\u0131. Ondan \u00f6nce Mark Vande Hei 355 g\u00fcn uzayda kalm\u0131\u015ft\u0131. Ancak d\u00fcnya rekoru h\u00e2l\u00e2 Rus kozmonot Valeri Polyakov\u2019a ait. Polyakov, 1994-1995 y\u0131llar\u0131nda Mir Uzay \u0130stasyonu\u2019nda tam 437 g\u00fcn ge\u00e7irmi\u015fti.<\/p>\n<p class=\"p1\">Astronotlar\u0131n D\u00fcnya\u2019ya d\u00f6nd\u00fckten sonra y\u00fcr\u00fcmeyi bile yeniden \u00f6\u011frenmesi gerekiyor. V\u00fccutlar\u0131 yeniden yer\u00e7ekimine al\u0131\u015fana kadar NASA\u2019n\u0131n \u00f6zel rehabilitasyon program\u0131na tabi tutuluyorlar. Kemik kayb\u0131 ve kas zay\u0131flamas\u0131 nedeniyle fizik tedavi s\u00fcre\u00e7leri haftalar, hatta aylar s\u00fcrebiliyor.<\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignnone wp-image-150218 size-large\" src=\"https:\/\/www.tgrthaber.com\/mavikadin\/wp-content\/uploads\/Ekran-Resmi-2025-03-21-00.22.12-1024x695.png\" alt=\"\" width=\"1024\" height=\"695\" title=\"\" srcset=\"https:\/\/www.tgrthaber.com\/mavikadin\/wp-content\/uploads\/Ekran-Resmi-2025-03-21-00.22.12-1024x695.png 1024w, https:\/\/www.tgrthaber.com\/mavikadin\/wp-content\/uploads\/Ekran-Resmi-2025-03-21-00.22.12-300x204.png 300w, https:\/\/www.tgrthaber.com\/mavikadin\/wp-content\/uploads\/Ekran-Resmi-2025-03-21-00.22.12-768x521.png 768w, https:\/\/www.tgrthaber.com\/mavikadin\/wp-content\/uploads\/Ekran-Resmi-2025-03-21-00.22.12.png 1420w\" sizes=\"(max-width: 1024px) 100vw, 1024px\" \/><\/p>\n<hr \/>\n<p class=\"p1\">Peki, bu zorluklara ra\u011fmen astronotlar neden uzaya gitmeye devam ediyor? Cevap basit: \u0130nsanl\u0131\u011f\u0131n gelece\u011fi uzayda. Bilim insanlar\u0131, Ay ve Mars gibi uzun s\u00fcreli g\u00f6revler i\u00e7in insan v\u00fccudunun ne kadar dayan\u0131kl\u0131 oldu\u011funu ara\u015ft\u0131r\u0131yor. D\u00fcnya\u2019ya d\u00f6nen her astronot, bu b\u00fcy\u00fck ke\u015fif yolculu\u011funun bir par\u00e7as\u0131. Wilmore ve Williams \u015fimdi, yeniden D\u00fcnya\u2019daki hayata uyum sa\u011flamaya \u00e7al\u0131\u015facaklar. Onlar i\u00e7in zorlu bir s\u00fcre\u00e7 ba\u015fl\u0131yor, ancak bilim insanlar\u0131 bu s\u00fcreci dikkatle izleyerek gelecekteki uzay g\u00f6revleri i\u00e7in kritik bilgiler elde edecek.<\/p>\n<h3>SUN\u0130TA W\u0130LL\u0130AMS&#8217;IN DE\u011e\u0130\u015e\u0130M\u0130 SOSYAL MEDYANIN G\u00dcNDEM\u0130NDE<\/h3>\n<p class=\"p1\">Ge\u00e7ti\u011fimiz y\u0131l haziran ay\u0131nda uzaya do\u011fru yola \u00e7\u0131kan astronot Sunita Williams, uzun ve dalgal\u0131 kestane rengi sa\u00e7lar\u0131yla dikkat \u00e7ekiyordu. O d\u00f6nemde, ABD Ba\u015fkan\u0131 Donald Trump da Williams\u2019tan bahsederken onu \u201c\u00e7\u0131lg\u0131n sa\u00e7l\u0131 kad\u0131n\u201d olarak nitelendirmi\u015fti. Ancak, aylar s\u00fcren uzay yolculu\u011funun ard\u0131ndan D\u00fcnya\u2019ya d\u00f6nd\u00fc\u011f\u00fcnde, Williams\u2019\u0131 tan\u0131mak neredeyse imk\u00e2ns\u0131zd\u0131. Florida a\u00e7\u0131klar\u0131na ini\u015f yapan SpaceX\u2019in Dragon kaps\u00fcl\u00fcnden \u00e7\u0131kan astronotun sa\u00e7lar\u0131 tamamen beyaza d\u00f6nm\u00fc\u015ft\u00fc.<\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignnone wp-image-150219 size-large\" src=\"https:\/\/www.tgrthaber.com\/mavikadin\/wp-content\/uploads\/Ekran-Resmi-2025-03-21-00.22.23-1024x565.png\" alt=\"\" width=\"1024\" height=\"565\" title=\"\" srcset=\"https:\/\/www.tgrthaber.com\/mavikadin\/wp-content\/uploads\/Ekran-Resmi-2025-03-21-00.22.23-1024x565.png 1024w, https:\/\/www.tgrthaber.com\/mavikadin\/wp-content\/uploads\/Ekran-Resmi-2025-03-21-00.22.23-300x166.png 300w, https:\/\/www.tgrthaber.com\/mavikadin\/wp-content\/uploads\/Ekran-Resmi-2025-03-21-00.22.23-768x424.png 768w, https:\/\/www.tgrthaber.com\/mavikadin\/wp-content\/uploads\/Ekran-Resmi-2025-03-21-00.22.23.png 1398w\" sizes=\"(max-width: 1024px) 100vw, 1024px\" \/><\/p>\n<hr \/>\n<p class=\"p1\">Williams\u2019\u0131n sa\u00e7lar\u0131n\u0131n bu denli de\u011fi\u015fim ge\u00e7irmesinde birden fazla etken rol oynam\u0131\u015f olabilir. \u00d6ncelikle, uzayda sa\u00e7 boyama gibi g\u00fcnl\u00fck bak\u0131m rutinleri m\u00fcmk\u00fcn olmad\u0131\u011f\u0131ndan, sa\u00e7lar\u0131n\u0131n do\u011fal rengini kaybetmesi ka\u00e7\u0131n\u0131lmazd\u0131. Bunun yan\u0131 s\u0131ra, bilim insanlar\u0131 stresin sa\u00e7 beyazlamas\u0131nda \u00f6nemli bir fakt\u00f6r oldu\u011funu belirtiyor. 2020 y\u0131l\u0131nda yap\u0131lan bir ara\u015ft\u0131rma, stres hormonlar\u0131n\u0131n sa\u00e7 folik\u00fcllerinde melanin \u00fcreten k\u00f6k h\u00fccrelerin t\u00fckenmesini h\u0131zland\u0131rabilece\u011fini ortaya koymu\u015ftu. Yer\u00e7ekimsiz ortam\u0131n v\u00fccut \u00fczerindeki bask\u0131s\u0131, g\u00fcnl\u00fck ya\u015fam\u0131n zorluklar\u0131 ve uzay misyonlar\u0131n\u0131n psikolojik y\u00fck\u00fc de Williams\u2019\u0131n sa\u00e7lar\u0131ndaki ani de\u011fi\u015fimi tetiklemi\u015f olabilir.<\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignnone wp-image-150220 size-large\" src=\"https:\/\/www.tgrthaber.com\/mavikadin\/wp-content\/uploads\/Ekran-Resmi-2025-03-21-00.22.47-1024x720.png\" alt=\"\" width=\"1024\" height=\"720\" title=\"\" srcset=\"https:\/\/www.tgrthaber.com\/mavikadin\/wp-content\/uploads\/Ekran-Resmi-2025-03-21-00.22.47-1024x720.png 1024w, https:\/\/www.tgrthaber.com\/mavikadin\/wp-content\/uploads\/Ekran-Resmi-2025-03-21-00.22.47-300x211.png 300w, https:\/\/www.tgrthaber.com\/mavikadin\/wp-content\/uploads\/Ekran-Resmi-2025-03-21-00.22.47-768x540.png 768w, https:\/\/www.tgrthaber.com\/mavikadin\/wp-content\/uploads\/Ekran-Resmi-2025-03-21-00.22.47.png 1336w\" sizes=\"(max-width: 1024px) 100vw, 1024px\" \/><\/p>\n<hr \/>\n<p class=\"p1\">\u00d6te yandan, Uluslararas\u0131 Uzay \u0130stasyonu\u2019nda (ISS) astronotlar\u0131n sa\u00e7 bak\u0131m rutinleri de olduk\u00e7a s\u0131n\u0131rl\u0131. Suyun k\u0131s\u0131tl\u0131 olmas\u0131 nedeniyle, sa\u00e7lar durulanmayan \u00f6zel \u015fampuanlarla y\u0131kan\u0131yor ve genellikle serbest b\u0131rak\u0131larak havalanmalar\u0131 sa\u011flan\u0131yor. Bu durum, sa\u00e7 derisindeki bas\u0131nc\u0131 azaltarak kepek, folik\u00fcl t\u0131kanmas\u0131 ve bakteri olu\u015fumu gibi sorunlar\u0131 \u00f6nlemeye yard\u0131mc\u0131 oluyor. Williams\u2019\u0131n ISS\u2019teyken sa\u00e7lar\u0131n\u0131 gev\u015fek \u015fekilde toplamas\u0131 da bunun bir g\u00f6stergesiydi.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>NASA astronotlar\u0131 Butch Wilmore ve Sunita Williams, sekiz g\u00fcnl\u00fck g\u00f6rev i\u00e7in gittikleri ISS\u2019te tam 288 g\u00fcn mahsur kald\u0131. D\u00fcnya\u2019ya d\u00f6nen ikili, yer\u00e7ekimine yeniden uyum sa\u011flamaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131yor. Kas kayb\u0131 ve denge sorunlar\u0131 nedeniyle y\u00fcr\u00fcmeyi yeniden \u00f6\u011frenmeleri gerekirken, de\u011fi\u015fimleri sosyal medyada b\u00fcy\u00fck yank\u0131 uyand\u0131rd\u0131.<\/p>\n","protected":false},"author":16,"featured_media":150222,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"rank_math_lock_modified_date":false,"footnotes":""},"categories":[101],"tags":[14980,14981,14982],"class_list":["post-150215","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-kesfet","tag-uzayda-9-ay-kalan-astronot","tag-uzayda-9-ay-mahsur-kalan-astronot-sunita-williams","tag-uzayda-mahsur-kalan-astronotlar"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.tgrthaber.com\/mavikadin\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/150215"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.tgrthaber.com\/mavikadin\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.tgrthaber.com\/mavikadin\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.tgrthaber.com\/mavikadin\/wp-json\/wp\/v2\/users\/16"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.tgrthaber.com\/mavikadin\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=150215"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.tgrthaber.com\/mavikadin\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/150215\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":150224,"href":"https:\/\/www.tgrthaber.com\/mavikadin\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/150215\/revisions\/150224"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.tgrthaber.com\/mavikadin\/wp-json\/wp\/v2\/media\/150222"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.tgrthaber.com\/mavikadin\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=150215"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.tgrthaber.com\/mavikadin\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=150215"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.tgrthaber.com\/mavikadin\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=150215"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}