{"id":182135,"date":"2025-05-24T13:43:25","date_gmt":"2025-05-24T10:43:25","guid":{"rendered":"https:\/\/www.tgrthaber.com\/mavikadin\/?p=182135"},"modified":"2025-05-24T14:24:25","modified_gmt":"2025-05-24T11:24:25","slug":"sizofrenide-tedaviyi-geciktiren-damgalanma-korkusu-21-milyon-kisiyi-etkiliyor","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.tgrthaber.com\/mavikadin\/sizofrenide-tedaviyi-geciktiren-damgalanma-korkusu-21-milyon-kisiyi-etkiliyor\/","title":{"rendered":"\u015eizofrenide tedaviyi geciktiren damgalanma korkusu! 21 milyon ki\u015fiyi etkiliyor"},"content":{"rendered":"<p>\u015eizofreni, D\u00fcnya Sa\u011fl\u0131k \u00d6rg\u00fct\u00fc verilerine g\u00f6re, t\u00fcm d\u00fcnyada 21 milyon ki\u015fiyi etkiliyor. Her 100 ki\u015fiden birinin ya\u015fam\u0131 boyunca hastalanma riski var ve sadece genetik yatk\u0131nl\u0131ktan kaynaklanm\u0131yor. \u00c7evresel fakt\u00f6rler de b\u00fcy\u00fck rol oynuyor.<\/p>\n<h3>\u015e\u0130ZOFREN\u0130DE TEDAV\u0130Y\u0130 GEC\u0130KT\u0130REN DAMGALANMA KORKUSU!<\/h3>\n<p>\u015eizofreni, d\u00fc\u015f\u00fcnce, alg\u0131, duygu ve davran\u0131\u015flarda bozulmalara yol a\u00e7an kronik ve epizodik seyirli bir psikiyatrik hastal\u0131k. Genellikle ergenli\u011fin sonlar\u0131 veya gen\u00e7 eri\u015fkinlik d\u00f6neminde ba\u015fl\u0131yor. Psikiyatri Uzman\u0131 Prof. Dr. Alp \u00dc\u00e7ok, &#8220;\u015eizofreni, diyabet ya da hipertansiyon gibi kronik bir hastal\u0131k. Ancak bu tedavi edilemedi\u011fi anlam\u0131na gelmiyor. Tedavisi m\u00fcmk\u00fcn ama toplumdaki \u00f6nyarg\u0131lar nedeniyle hastalar doktora gitmekten \u00e7ekiniyor, tedaviye diren\u00e7 g\u00f6steriyor. \u015eizofreni hastalar\u0131 i\u015finde ba\u015far\u0131l\u0131 olabilir, normal bir ya\u015fam s\u00fcrebilir. Ancak haberlerde ya da toplumda hep olumsuz \u00f6rneklerle an\u0131ld\u0131klar\u0131 i\u00e7in, insanlar bu ger\u00e7e\u011fi g\u00f6remiyor. Oysaki \u015fiddet i\u00e7eren pek \u00e7ok olay\u0131n arkas\u0131nda ruhsal bir hastal\u0131k bulunmuyor. T\u00fcrkiye\u2019de her y\u0131l bir\u00e7ok kad\u0131n \u015fiddete maruz kal\u0131yor, \u00f6ld\u00fcr\u00fcl\u00fcyor ama faillerin b\u00fcy\u00fck \u00e7o\u011funlu\u011fu psikiyatrik hasta de\u011fil. Buna ra\u011fmen \u015fizofreni hastalar\u0131 haks\u0131z bir \u015fekilde damgalan\u0131yor. \u015eizofreninin g\u00f6r\u00fclme oran\u0131 y\u00fczde 1, ancak ailesinde hastal\u0131k \u00f6yk\u00fcs\u00fc olanlarda bu oran y\u00fczde 10\u2019a \u00e7\u0131k\u0131yor. Yani genetik fakt\u00f6rler etkili ancak tek ba\u015f\u0131na belirleyici de\u011fil. Esrar kullan\u0131m\u0131 d\u00fcnyada yayg\u0131nla\u015f\u0131yor ama zararlar\u0131 g\u00f6z ard\u0131 ediliyor. Esrar\u0131n yan\u0131 s\u0131ra, \u00e7ocukluk \u00e7a\u011f\u0131 travmalar\u0131 da \u015fizofreni riskini art\u0131r\u0131yor. Fiziksel ve duygusal ihmal, \u00e7ocukluk d\u00f6neminde maruz kal\u0131nan \u015fiddet ya da cinsel travmalar, beynin strese tepkisini de\u011fi\u015ftirerek ilerleyen y\u0131llarda psikoza yol a\u00e7abiliyor. Her y\u00fcz ki\u015fiden biri ya\u015fam\u0131 boyunca bu hastal\u0131\u011fa yakalanma riski ta\u015f\u0131r. Ancak hastalar\u0131n ailelerinde g\u00f6r\u00fclme s\u0131kl\u0131\u011f\u0131 y\u00fczde 10&#8217;a \u00e7\u0131k\u0131yor. Yani her 10 hastan\u0131n 1&#8217;inin ailesinde hastal\u0131k g\u00f6r\u00fcl\u00fcyor. Genetik mutasyon dedi\u011fimiz gen yap\u0131s\u0131ndaki de\u011fi\u015fiklikler de hastal\u0131\u011fa yol a\u00e7abiliyor&#8221; dedi.<\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignnone size-full wp-image-182136\" src=\"https:\/\/www.tgrthaber.com\/mavikadin\/wp-content\/uploads\/Sizofreni-1.png\" alt=\"\" width=\"1208\" height=\"680\" title=\"\" srcset=\"https:\/\/www.tgrthaber.com\/mavikadin\/wp-content\/uploads\/Sizofreni-1.png 1208w, https:\/\/www.tgrthaber.com\/mavikadin\/wp-content\/uploads\/Sizofreni-1-300x169.png 300w, https:\/\/www.tgrthaber.com\/mavikadin\/wp-content\/uploads\/Sizofreni-1-1024x576.png 1024w, https:\/\/www.tgrthaber.com\/mavikadin\/wp-content\/uploads\/Sizofreni-1-768x432.png 768w\" sizes=\"(max-width: 1208px) 100vw, 1208px\" \/><\/p>\n<hr \/>\n<p>Psikiyatri Uzman\u0131 Dr. Erhan Y\u00fcksek de, D\u00fcnya Sa\u011fl\u0131k \u00d6rg\u00fct\u00fc\u2019n\u00fcn ger\u00e7ekle\u015ftirdi\u011fi ve 15 ile 25 y\u0131l s\u00fcren Uluslararas\u0131 \u015eizofreni \u00c7al\u0131\u015fmas\u0131na dikkat \u00e7ekerek, &#8220;\u00c7al\u0131\u015fma, \u015fizofreninin iyile\u015fme potansiyeli y\u00fcksek bir hastal\u0131k oldu\u011funu g\u00fc\u00e7l\u00fc bi\u00e7imde ortaya koymaktad\u0131r. Bu \u00e7al\u0131\u015fma kapsam\u0131nda 16 farkl\u0131 \u00fclkeden y\u00fczlerce hasta, 15 ila 25 y\u0131l boyunca takip edilmi\u015f ve \u00e7arp\u0131c\u0131 sonu\u00e7lar elde edilmi\u015ftir.<\/p>\n<p>\u0130yile\u015fme, sadece semptomlar\u0131n kaybolmas\u0131 de\u011fil; ki\u015finin \u00fcretken, anlaml\u0131 ve ba\u011flant\u0131l\u0131 bir ya\u015fam s\u00fcrmesidir. \u015eizofreni, dalgal\u0131 seyreden ve de\u011fi\u015fime a\u00e7\u0131k, dinamik bir s\u00fcre\u00e7tir. Bu \u00e7al\u0131\u015fma, \u015fizofreni hastalar\u0131n\u0131n b\u00fcy\u00fck bir k\u0131sm\u0131n\u0131n zamanla belirtilerinden kurtulabildi\u011fini, sosyal hayata d\u00f6nebildi\u011fini ve \u00fcretken bir ya\u015fam s\u00fcrd\u00fcrebildi\u011fini g\u00f6stermektedir. \u015eizofreni ile ilgili olumsuz \u00f6n yarg\u0131lar maalesef iyile\u015fme \u00f6yk\u00fclerinin bile payla\u015f\u0131lmas\u0131n\u0131n \u00f6n\u00fcnde engeldir. Ancak bilimsel veriler art\u0131k \u00e7ok daha net bir bi\u00e7imde \u015funu s\u00f6ylemektedir: \u015eizofreni, do\u011fru zamanda ve do\u011fru \u015fekilde ele al\u0131nd\u0131\u011f\u0131nda, umut vadeden bir iyile\u015fme s\u00fcreci bar\u0131nd\u0131r\u0131r. Sonu\u00e7 olarak; \u015fizofreni, toplumun y\u00fczle\u015fmesi gereken bir sa\u011fl\u0131k sorunudur. Tedavi edilebilir, iyile\u015fme m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr, ya\u015fam devam eder. Ancak damgalama ve \u00f6nyarg\u0131lar, bu s\u00fcreci yava\u015flat\u0131r&#8221; dedi.<\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignnone size-full wp-image-182137\" src=\"https:\/\/www.tgrthaber.com\/mavikadin\/wp-content\/uploads\/Sizofreni-5.png\" alt=\"\" width=\"1208\" height=\"680\" title=\"\" srcset=\"https:\/\/www.tgrthaber.com\/mavikadin\/wp-content\/uploads\/Sizofreni-5.png 1208w, https:\/\/www.tgrthaber.com\/mavikadin\/wp-content\/uploads\/Sizofreni-5-300x169.png 300w, https:\/\/www.tgrthaber.com\/mavikadin\/wp-content\/uploads\/Sizofreni-5-1024x576.png 1024w, https:\/\/www.tgrthaber.com\/mavikadin\/wp-content\/uploads\/Sizofreni-5-768x432.png 768w\" sizes=\"(max-width: 1208px) 100vw, 1208px\" \/><\/p>\n<hr \/>\n<h3>\u015e\u0130ZOFREN\u0130N\u0130N BEL\u0130RT\u0130LER\u0130<\/h3>\n<p>&#8220;1. Pozitif Belirtiler (zihinsel i\u015flevlerin bozuk \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131n\u0131n sonucu olan belirtiler):<\/p>\n<p>Varsan\u0131lar (hal\u00fcsinasyonlar): En s\u0131k i\u015fitsel hal\u00fcsinasyonlar (sesler duyma)<br \/>\nSanr\u0131lar (hezeyanlar): Ger\u00e7ek d\u0131\u015f\u0131, sabit inan\u00e7lar (\u00f6rne\u011fin takip edildi\u011fini d\u00fc\u015f\u00fcnme)<\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignnone size-full wp-image-182138\" src=\"https:\/\/www.tgrthaber.com\/mavikadin\/wp-content\/uploads\/Sizofreni-6.png\" alt=\"\" width=\"1208\" height=\"680\" title=\"\" srcset=\"https:\/\/www.tgrthaber.com\/mavikadin\/wp-content\/uploads\/Sizofreni-6.png 1208w, https:\/\/www.tgrthaber.com\/mavikadin\/wp-content\/uploads\/Sizofreni-6-300x169.png 300w, https:\/\/www.tgrthaber.com\/mavikadin\/wp-content\/uploads\/Sizofreni-6-1024x576.png 1024w, https:\/\/www.tgrthaber.com\/mavikadin\/wp-content\/uploads\/Sizofreni-6-768x432.png 768w\" sizes=\"(max-width: 1208px) 100vw, 1208px\" \/><\/p>\n<p>2. Negatif Belirtiler (normal zihinsel i\u015flevlerin eksik, azalm\u0131\u015f bi\u00e7imde \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131n\u0131n sonu\u00e7lar\u0131):<\/p>\n<p>Duygulan\u0131mda k\u00fcntle\u015fme (y\u00fczdeki duygu ifadelerinin silinmesi)<br \/>\nSosyal \u00e7ekilme<br \/>\nKonu\u015fmada fakirlik<\/p>\n<p>3. Bili\u015fsel Belirtiler:<\/p>\n<p>Dikkat da\u011f\u0131n\u0131kl\u0131\u011f\u0131<br \/>\nBellek ve y\u00fcr\u00fct\u00fcc\u00fc i\u015flevlerde bozulma<br \/>\nD\u00fc\u015f\u00fcnce organize etmede g\u00fc\u00e7l\u00fck&#8221;.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>D\u00fcnya Sa\u011fl\u0131k \u00d6rg\u00fct\u00fc verilerine g\u00f6re \u015fizofreni tedavisini geciktiren damgalanma korkusu oluyor. 21 ki\u015fiyi ilgilendiren bu olayda \u00e7evresel fakt\u00f6rler de b\u00fcy\u00fck role sahip.<\/p>\n","protected":false},"author":5,"featured_media":182139,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"rank_math_lock_modified_date":false,"footnotes":""},"categories":[1991],"tags":[22641,173,22639,22640],"class_list":["post-182135","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-saglik","tag-dunya-saglik-orgutu","tag-saglik","tag-sizofreni","tag-uluslararasi-sizofreni-calismasi"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.tgrthaber.com\/mavikadin\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/182135"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.tgrthaber.com\/mavikadin\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.tgrthaber.com\/mavikadin\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.tgrthaber.com\/mavikadin\/wp-json\/wp\/v2\/users\/5"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.tgrthaber.com\/mavikadin\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=182135"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/www.tgrthaber.com\/mavikadin\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/182135\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":182141,"href":"https:\/\/www.tgrthaber.com\/mavikadin\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/182135\/revisions\/182141"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.tgrthaber.com\/mavikadin\/wp-json\/wp\/v2\/media\/182139"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.tgrthaber.com\/mavikadin\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=182135"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.tgrthaber.com\/mavikadin\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=182135"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.tgrthaber.com\/mavikadin\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=182135"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}