{"id":35621,"date":"2024-02-05T09:00:00","date_gmt":"2024-02-05T06:00:00","guid":{"rendered":"https:\/\/new.mavikadin.com\/?p=35621"},"modified":"2024-09-13T14:35:14","modified_gmt":"2024-09-13T11:35:14","slug":"hedonik-aclik-tehlikesi-tatlarin-tutsagi-olmaktan-kurtulmak-mumkun","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.tgrthaber.com\/mavikadin\/hedonik-aclik-tehlikesi-tatlarin-tutsagi-olmaktan-kurtulmak-mumkun\/","title":{"rendered":"Hedonik a\u00e7l\u0131k tehlikesi! Tatlar\u0131n tutsa\u011f\u0131 olmaktan kurtulmak m\u00fcmk\u00fcn"},"content":{"rendered":"

Zaman zaman, kar\u015f\u0131m\u0131za \u00e7\u0131kan y\u00fcksek kalorili ve lezzetli yiyeceklerle i\u015ftah\u0131m\u0131z\u0131 kontrol etmekte zorlan\u0131r\u0131z. Tatlar\u0131n ve lezzetlerin cazibesine kap\u0131ld\u0131\u011f\u0131m\u0131z bu durum “Hedonik a\u00e7l\u0131k” ile ifade edilir. Peki Hedonik a\u00e7l\u0131k nedir, Hedonik a\u00e7l\u0131k nas\u0131l kontrol alt\u0131na al\u0131n\u0131r?<\/p>\n

Zaman zaman, kar\u015f\u0131m\u0131za ç\u0131kan yüksek kalorili ve lezzetli yiyeceklerle i\u015ftah\u0131m\u0131z\u0131 kontrol etmekte zorlan\u0131r\u0131z. Tatlar\u0131n ve lezzetlerin cazibesine kap\u0131ld\u0131\u011f\u0131m\u0131z bu durum “Hedonik açl\u0131k” ile ifade edilir. Peki Hedonik açl\u0131k nedir, Hedonik açl\u0131k nas\u0131l kontrol alt\u0131na al\u0131n\u0131r?<\/p>\n

Tatlar ve lezzetler, beynimizde öyle bir yer edinir ki bu yiyecekler akla geldi\u011finde, tok olsak bile karn\u0131m\u0131z ac\u0131k\u0131r. En büyük ve en lezzetli olan\u0131 tüketme arzusuyla kar\u015f\u0131la\u015f\u0131r\u0131z. \u0130\u015fte bu durum, “hedonik açl\u0131k” olarak adland\u0131r\u0131l\u0131r ve asl\u0131nda tatlar\u0131n ve lezzetlerin cazibesine kap\u0131ld\u0131\u011f\u0131m\u0131z bir durumu ifade eder. Genel olarak sa\u011fl\u0131ks\u0131z yiyecekleri tercih etme e\u011filimini içerir.<\/p>\n

“Hedonik açl\u0131k” terimi, genellikle hedonizm (zevk veya haz odakl\u0131 bir felsefi yakla\u015f\u0131m) kavram\u0131n\u0131 açl\u0131kla birle\u015ftirerek kullan\u0131l\u0131r. Sadece fiziksel açl\u0131\u011f\u0131 de\u011fil, ayn\u0131 zamanda duygusal veya zihinsel tatmini ifade eder.<\/p>\n

Örne\u011fin, bir ki\u015fi bir aktiviteden veya ili\u015fkiden bekledi\u011fi keyfi bulamad\u0131\u011f\u0131n\u0131 hissediyorsa, bu durumu “hedonik açl\u0131k” olarak tan\u0131mlayabilir.<\/p>\n

TATLARIN ES\u0130R\u0130 OLMANIZIN SEBEPLER\u0130 NELERD\u0130R?<\/h3>\n

Baz\u0131 tatlar, bizi tam anlam\u0131yla esir alabilir. Bu lezzetler akl\u0131m\u0131za geldi\u011finde, onlar\u0131 tatmad\u0131\u011f\u0131m\u0131z sürece kendimizi eksik ve mutsuz hissedebiliriz. Bunun bir çok nedeni vard\u0131r.<\/p>\n

Diyetisyen Nihan Ayk\u0131r\u0131 hedonik açl\u0131k sebeplerini ve ba\u015fa ç\u0131kma yöntemlerini aç\u0131klad\u0131.<\/p>\n

Hedonik açl\u0131k nedenleri:<\/strong><\/p>\n

Duygusal tetikleyiciler: <\/strong>Stres, mutsuzluk veya s\u0131k\u0131nt\u0131 gibi duygusal durumlar hedonik açl\u0131\u011f\u0131 tetikleyebilir.<\/p>\n

Çevresel etkiler: <\/strong>Yan\u0131n\u0131zda sa\u011fl\u0131ks\u0131z yiyecekler bulundurmak veya restoran menülerinde cazip yiyecekler görmek de açl\u0131k hissini art\u0131rabilir.<\/p>\n

Al\u0131\u015fkanl\u0131klar: <\/strong>Baz\u0131 ki\u015filer için, sa\u011fl\u0131ks\u0131z yiyeceklerle duygusal denge kurma al\u0131\u015fkanl\u0131klar\u0131 olabilir.<\/p>\n

Uykusuzluk: <\/strong>Uykusuz bireyler, ödüllendirici besinlere daha fazla duyarl\u0131 olur. Bu durum, daha ya\u011fl\u0131, daha tuzlu ve daha kalorili yiyeceklere kar\u015f\u0131 artan bir istek ve hazla kendini gösterir. Ara\u015ft\u0131rmalarda, yetersiz uyku veya tamamen uykusuzluk durumlar\u0131nda ki\u015filerin daha büyük porsiyonlar\u0131 tercih etti\u011fi görülmü\u015ftür.<\/p>\n

Sosyal medya: <\/strong>Sosyal medyada kar\u015f\u0131la\u015f\u0131lan foto\u011fraf veya videolar, hedonik tüketim dürtülerini tetiklemektedir.<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

HEDON\u0130K AÇLIKLA NASIL BA\u015eA ÇIKILIR?<\/h3>\n

1-<\/strong> Duygusal açl\u0131\u011f\u0131n fark\u0131na var\u0131n ve stres, üzüntü veya s\u0131k\u0131nt\u0131 gibi duygusal durumlar\u0131n\u0131z\u0131 yemek tercihlerinizi etkiledi\u011fini bilmeniz gerekir. Böyle zamanlarda alternatif yollar deneyin, ilginizi hemen ba\u015fka bir yöne yöneltin. <\/p>\n

2-<\/strong> Açl\u0131k merkezi uyaranlar\u0131ndan uzak durun. Örne\u011fin sosyal medya, yemek programlar\u0131 vs. Sosyal medya veya çevrimiçi platformlarda, özellikle ak\u015fam saatlerinde yemek foto\u011fraf veya videolar\u0131 payla\u015fan hesaplar\u0131 takip etmek, tok olman\u0131za ra\u011fmen yeme iste\u011finizi art\u0131rabilir.<\/p>\n

3- <\/strong>Su içmeyi al\u0131\u015fkanl\u0131k haline getirin. Her saat ba\u015f\u0131 1 bardak su tüketin.<\/p>\n

4- <\/strong>Bilinçli yemek pratikleri yaparak yeme fark\u0131ndal\u0131\u011f\u0131 geli\u015ftirin. \u0130lk a\u015famada dikkatinizi sadece yeme\u011fe odaklay\u0131n, tad\u0131n\u0131 ç\u0131kararak yava\u015f yava\u015f yiyin ve midenizin açl\u0131k-tokluk sinyallerine kulak verin. <\/p>\n

5- <\/strong>Sa\u011fl\u0131kl\u0131 ve lezzetli alternatifleri deneyin ve onlar\u0131 sevdi\u011finiz bir türe dönü\u015ftürerek hayat\u0131n\u0131za adapte edin. \u0130lk a\u015famada pi\u015firme yönteminizi iyile\u015ftirerek ve do\u011fal tatland\u0131r\u0131c\u0131lar\u0131 tercih ederek ba\u015flayabilirsiniz. <\/p>\n

6- <\/strong>Sevdi\u011finiz yiyecekleri yerken porsiyonlar\u0131n büyük olmas\u0131 asl\u0131nda karn\u0131n\u0131z\u0131n de\u011fil gözünüzün doymas\u0131 için oldu\u011funu unutmay\u0131n ve bu yanlg\u0131ya dü\u015fmemeye çal\u0131\u015f\u0131n. Sevdi\u011finiz fakat yüksek kalorili yiyecekleri çok fazla ac\u0131kmadan haz\u0131rlamak veya sipari\u015f etmek miktar kontrolünde i\u015finizi kolayla\u015ft\u0131racakt\u0131r.<\/p>\n

7- <\/strong>Yeterli miktarda uyumaya ve ak\u015famlar\u0131 daha erken yatmaya özen gösterin. Yeterli miktarda s\u0131v\u0131 tüketimi, midede doygunluk hissi sa\u011flar ve bu da besin tüketiminin azalmas\u0131na yard\u0131mc\u0131 olur.<\/p>\n

ADET DÖNEM\u0130NDE HEDON\u0130K AÇLIK ARTAR MI?<\/h3>\n

Beslenme Uzman\u0131 \u015eeyda Erta\u015f “Adet döngüsü boyunca farkl\u0131 hormon seviyeleri, beslenme davran\u0131\u015f\u0131n\u0131n hedonik bile\u015fenini önemli ölçüde etkilemektedir” dedi:<\/p>\n

Adet döngüsü, adet kanamas\u0131 veya erken foliküler evre (1-4. günler), yumurtlamaya kadar süren geç foliküler evre (5-15. günler) ve luteal evre (16-28. günler) olmak üzere üç a\u015famaya ayr\u0131labilir. Kad\u0131nlar genellikle luteal evrede, i\u015ftah ve toplam enerji al\u0131m\u0131nda art\u0131\u015flarla birlikte, özellikle yüksek ya\u011fl\u0131 g\u0131dalara kar\u015f\u0131 artan bir e\u011filim gösterirler. Bu g\u0131da iste\u011fi, artan enerji ihtiyac\u0131yla ili\u015fkili olabilir.<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

HEDON\u0130K AÇLI\u011eI ETK\u0130LEYEN HORMONLAR?<\/h3>\n

Beyin ödül merkezindeki en kritik nörotransmitter, dopamindir. Lezzetli yiyecekler, dopamin sal\u0131n\u0131m\u0131n\u0131 uyararak beslenme motivasyonunu etkiler. Obez bireylerin dü\u015fük dopamin seviyelerini dengelemek için a\u015f\u0131r\u0131 beslenmeye yöneldi\u011fi dü\u015fünülmektedir.<\/p>\n

Ghrelin, temel olarak mide fundusundan sal\u0131nan bir peptit hormondur. Oreksijenik sinyal görevi görerek yeme davran\u0131\u015f\u0131n\u0131 art\u0131r\u0131r. Ghrelin, besin tüketimini daha çok ya\u011flardan yapmaya yönlendirir.<\/p>\n

\u0130nsülin, leptin ve beyin kaynakl\u0131 nörotrofik faktör (BDNF), hedonik açl\u0131\u011f\u0131n düzenlenmesinde rol oynayan endojen faktörlerdir. Bu hormonlar, hedonik açl\u0131\u011f\u0131 engelleyebilir ve besin al\u0131m\u0131n\u0131 azaltabilir.<\/p>\n

Not: <\/strong>Bu içerik bilgilendirme amaçl\u0131d\u0131r ve yay\u0131nland\u0131\u011f\u0131 tarihten önceki bilimsel ara\u015ft\u0131rmalara ya da uzman görü\u015flerine dayanmaktad\u0131r. Tan\u0131 ve tedavi için mutlaka doktora ba\u015fvurulmal\u0131d\u0131r.<\/p><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Zaman zaman, kar\u015f\u0131m\u0131za \u00e7\u0131kan y\u00fcksek kalorili ve lezzetli yiyeceklerle i\u015ftah\u0131m\u0131z\u0131 kontrol etmekte zorlan\u0131r\u0131z. Tatlar\u0131n ve lezzetlerin cazibesine kap\u0131ld\u0131\u011f\u0131m\u0131z bu durum “Hedonik a\u00e7l\u0131k” ile ifade edilir. Peki Hedonik a\u00e7l\u0131k nedir, Hedonik a\u00e7l\u0131k nas\u0131l kontrol alt\u0131na al\u0131n\u0131r? Zaman zaman, kar\u015f\u0131m\u0131za ç\u0131kan yüksek kalorili ve lezzetli yiyeceklerle i\u015ftah\u0131m\u0131z\u0131 kontrol etmekte zorlan\u0131r\u0131z. Tatlar\u0131n ve lezzetlerin cazibesine kap\u0131ld\u0131\u011f\u0131m\u0131z bu durum […]<\/p>\n","protected":false},"author":4,"featured_media":35620,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"rank_math_lock_modified_date":false,"footnotes":""},"categories":[123],"tags":[348,283,129,347,86,349,173],"class_list":["post-35621","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-diyet","tag-aclik","tag-beslenme","tag-diyet","tag-hedonik-aclik","tag-kadin","tag-kalori","tag-saglik"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.tgrthaber.com\/mavikadin\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/35621"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.tgrthaber.com\/mavikadin\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.tgrthaber.com\/mavikadin\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.tgrthaber.com\/mavikadin\/wp-json\/wp\/v2\/users\/4"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.tgrthaber.com\/mavikadin\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=35621"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.tgrthaber.com\/mavikadin\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/35621\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":35622,"href":"https:\/\/www.tgrthaber.com\/mavikadin\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/35621\/revisions\/35622"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.tgrthaber.com\/mavikadin\/wp-json\/wp\/v2\/media\/35620"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.tgrthaber.com\/mavikadin\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=35621"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.tgrthaber.com\/mavikadin\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=35621"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.tgrthaber.com\/mavikadin\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=35621"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}