{"id":72606,"date":"2024-04-16T15:00:00","date_gmt":"2024-04-16T12:00:00","guid":{"rendered":"https:\/\/new.mavikadin.com\/?p=72606"},"modified":"2025-01-25T22:56:08","modified_gmt":"2025-01-25T19:56:08","slug":"borun-zarari-var-mi-vucuda-etkileri-neler","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.tgrthaber.com\/mavikadin\/borun-zarari-var-mi-vucuda-etkileri-neler\/","title":{"rendered":"Borun v\u00fccuda zarar\u0131 var m\u0131? Temizlik \u00fcr\u00fcnlerinde kullan\u0131lmas\u0131 tehlikeli mi"},"content":{"rendered":"

Bor madeni, seramik, cam, deterjan, temizlik \u00fcr\u00fcnleri gibi gibi bir\u00e7ok alanda kullan\u0131lyor. Bor, yer alt\u0131 sular\u0131nda, maden sular\u0131nda da do\u011fal olarak bulunuyor. Bor madeni Beypazar\u0131 maden suyu ile ilgili \u0130svi\u00e7re’nin ald\u0131\u011f\u0131 kararla T\u00fcrkiye’de g\u00fcndem oldu. “Bor sa\u011fl\u0131\u011fa zararl\u0131 m\u0131, v\u00fccuda etkileri var m\u0131, i\u00e7ilirse ne olur?” gibi sorular\u0131n cevab\u0131 ara\u015ft\u0131r\u0131ld\u0131. \u0130\u015fte bilimsel ara\u015ft\u0131rmalara g\u00f6re borun v\u00fccuda etkileri, faydalar\u0131 ve zararlar\u0131.<\/p>\n

Bor madeni, \u00fclkemizin en \u00e7ok rezervine sahip oldu\u011fu, bir \u00e7ok kullan\u0131m alan\u0131na sahip bir elementtir. Sa\u011fl\u0131k ve temizlikte kullan\u0131lan bor, n\u00fckleer t\u0131pta da \u00f6nemli bir maden. Borun bu denli geni\u015f bir alanda kullan\u0131lmas\u0131, onun insan sa\u011fl\u0131\u011f\u0131 \u00fczerindeki etkilerini sorgulat\u0131yor.<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

\n

BOR NED\u0130R?<\/h3>\n

Bor \u00a0element simgesi B, atom numaras\u0131 5 olan metal ve ametal aras\u0131 yar\u0131 iletken bir elementtir. Do\u011fada 230 \u00e7e\u015fit bor bulunur. Deterjan \u00fcretimi, kimyasal tar\u0131m ila\u00e7lar\u0131n\u0131n yap\u0131m\u0131, seramik \u00fcretimi ve cam yap\u0131m\u0131 gibi bir \u00e7ok alanda kullan\u0131l\u0131r. Ayr\u0131ca n\u00fckler reakt\u00f6rlerin yap\u0131m\u0131nda ve fizik alan\u0131nda kullan\u0131l\u0131r. T\u00fcrkiye d\u00fcnyadaki bor cevheri rezervlerinin % 72’sine sahiptir. Dolay\u0131s\u0131yla insanlar bora bir \u00e7ok alanda maruz kalmaktad\u0131rlar. Denizler, toprak ve toprak \u00fcr\u00fcnleri, yer alt\u0131 sular\u0131 insanlar\u0131n bora en \u00e7ok maruz kald\u0131\u011f\u0131 alanlardan baz\u0131lar\u0131d\u0131r.<\/p>\n

BORA NASIL MARUZ KALINIR?<\/h3>\n

Hava ve sudaki bor mineralleriyle direkt temas ederek<\/p>\n

Bor yataklar\u0131nda \u00e7\u0131kan yer alt\u0131 sular\u0131ndan i\u00e7erek<\/p>\n

Borun fazla oldu\u011fu topraklarda \u00fcretilen yiyecekleri yiyerek<\/p>\n

Bor ocaklar\u0131nda ve fabrikalar\u0131nda \u00e7al\u0131\u015farak<\/p>\n

Deterjan gibi borun \u00e7ok fazla kullan\u0131ld\u0131\u011f\u0131 yerlerde \u00e7al\u0131\u015farak.<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

\n

BORUN EN FAZLA NE KADAR T\u00dcKET\u0130LMES\u0130 GEREK\u0130R?<\/h3>\n

D\u00fcnya Sa\u011fl\u0131k \u00d6rg\u00fct\u00fc yeti\u015fkin bir insan\u0131n g\u00fcnde 1 ile 13 mg. aras\u0131nda bor alabilece\u011fini beyan etti. Bu \u00f6l\u00e7\u00fcler; \u00e7ocuklar i\u00e7in, 1- 5 mg aras\u0131nda, 11 – 18 ya\u015f aras\u0131ndaki gen\u00e7lerde 2 mg olacak \u015fekilde, emziren ve hamile kad\u0131nlarda ise 2.5 mg olacak \u015fekilde a\u00e7\u0131kland\u0131.<\/p>\n

BORUN SA\u011eLIK ALANINDA KULLANIMI NED\u0130R?<\/h3>\n

G\u00f6z iltihaplanmalar\u0131nda g\u00f6z\u00fc temizleyici olarak kullan\u0131l\u0131r.<\/p>\n

Baz\u0131 merhemlerin yap\u0131m\u0131nda etken madde olarak kullan\u0131l\u0131r.<\/p>\n

Kanser tedavisi ara\u015ft\u0131rmalar\u0131nda kullan\u0131l\u0131r.<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

\n

BORUN SA\u011eLI\u011eA ZARARI VAR MIDIR?<\/h3>\n

Borun g\u00fcnl\u00fck olarak belirlenen dozdan daha fazla al\u0131nmas\u0131 insan sa\u011fl\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in tehlikeli olabilir. A\u011f\u0131z yoluyla, deri ya da nefes borusu yoluyla insan v\u00fccuduna giren borun yakla\u015f\u0131k olarak % 90 \u2013 95 kadar olan k\u0131sm\u0131 idrar yoluyla d\u0131\u015far\u0131 at\u0131l\u0131r. Yine de e\u011fer v\u00fccuda \u00e7ok fazla bor girmi\u015fse bunun sa\u011fl\u0131k a\u00e7\u0131s\u0131ndan zararlar\u0131 vard\u0131r.<\/p>\n

Ba\u015f a\u011fr\u0131s\u0131, kusma, ishal, heyecanlanma ya da depresyon gibi belirtiler yeti\u015fkinlerde bor zehirlenmesinin belirtisidir.<\/p>\n

Havale ve koma gibi belirtiler \u00e7ocuklarda bor zehirlenmesinin belirtisidir.<\/p>\n

Parmak u\u00e7lar\u0131nda g\u00f6r\u00fclen pembemsi renk de\u011fi\u015fimleri bor zehirlenmesine i\u015faret eder.<\/p>\n

Sindirim sistemi rahats\u0131zl\u0131klar\u0131na, karaci\u011ferde b\u00fcy\u00fcmeye ya da \u015fi\u015fmeye yol a\u00e7ar.<\/p>\n

Y\u00fcksek dozlarda al\u0131nan bor, kad\u0131n ve erkeklerde \u00fcrememeyi engelleyebilir, erkeklerin sperm \u00fcretimini etkileyebilir.<\/p>\n

Deri yoluyla y\u00fcksek miktarrda al\u0131nan bor, deri d\u00f6k\u00fcnt\u00fclerine ya da egzama gibi g\u00f6r\u00fclen yaralara sebep olabilir.<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

\n

BORUN \u0130NSAN SA\u011eLI\u011eINA FAYDALARI NED\u0130R?<\/h3>\n

Bor i\u00e7erisinde bulundurdu\u011fu kalsiyum ve demir ile kemik yap\u0131s\u0131n\u0131 korur.<\/p>\n

G\u00fcnl\u00fck olarak yeterli bor al\u0131m\u0131nda k\u0131sa ve uzun s\u00fcreli haf\u0131zada geli\u015fme sa\u011flan\u0131r.<\/p>\n

Bor i\u00e7eren g\u0131dalar, kemik erimesini \u00f6nlemeye yard\u0131mc\u0131 olur.<\/p>\n

Bor baz\u0131 kanser t\u00fcrlerine kar\u015f\u0131 koruyucu etki g\u00f6sterir.<\/p>\n

Erkeklerde testesteron seviyesini artt\u0131rarak kas doku miktar\u0131nda art\u0131\u015f sa\u011flar.<\/p>\n

Prostat kanserini \u00f6nleyici etkisi vard\u0131r.<\/p>\n

\u0130svi\u00e7re’nin t\u00fcrk markas\u0131, Beypazar\u0131 maden suyu i\u00e7in ‘y\u00fcksek oranda bor i\u00e7ermesi’ nedeniyle ald\u0131\u011f\u0131 yasaklama karar\u0131n\u0131n ard\u0131ndan T\u00fcrkiye’de de bu konu tart\u0131\u015f\u0131ld\u0131. Borun i\u00e7ilmesinin sa\u011fl\u0131\u011fa zararl\u0131 olup almad\u0131\u011f\u0131 konusu sosyal medyada g\u00fcndem oldu. Uzmanlar ise karar\u0131 ele\u015ftirerek borun insan sa\u011fl\u0131\u011f\u0131na zararl\u0131 olmas\u0131 i\u00e7in a\u015f\u0131r\u0131 miktarda t\u00fcketilmesi gerekti\u011fini dile getirdi.<\/p>\n

Harvard T.H. Chan School of Public Health’den Do\u00e7. Dr. Kaan Y\u0131lanc\u0131o\u011flu,\u00a0\u0130svi\u00e7re Federal G\u0131da G\u00fcvenli\u011fi ve Veterinerlik B\u00fcrosu’nun karar\u0131yla ilgili olarak “Beypazar\u0131 sodas\u0131 ile ilgili payla\u015f\u0131lan g\u00f6rselin kayna\u011f\u0131nda, bulunan bor konsantrasyonunun (mg\/L) ne oldu\u011fu hakk\u0131nda bir bilgiye rastlayamad\u0131m. Madem sak\u0131ncal\u0131 buluyorsunuz \u00f6yleyse bunun da a\u00e7\u0131klanmas\u0131 gerekliydi” dedi.<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

\n

ZARARLI OLMASI \u0130\u00c7\u0130N G\u00dcNDE 10 L\u0130TRE \u0130\u00c7\u0130LMEL\u0130<\/h3>\n

Borun insan sa\u011fl\u0131\u011f\u0131 a\u00e7\u0131s\u0131ndan \u00f6nemli bir mineral ve ve g\u00fcnl\u00fck olarak al\u0131m\u0131n\u0131n gerekli oldu\u011funu, eksikli\u011finin ise sa\u011fl\u0131\u011f\u0131 olumsuz etiledi\u011fini belirten Y\u0131lanc\u0131o\u011flu, \u015fu bilgileri payla\u015ft\u0131:<\/p>\n

“Gelelim toksik dozuna, hen\u00fcz yap\u0131lan \u00e7al\u0131\u015fmalar tutarl\u0131l\u0131k g\u00f6stermiyor, literat\u00fcrde bir \u00e7ok \u00e7al\u0131\u015fma var ama halen tart\u0131\u015f\u0131lan bir konu. WHO taraf\u0131ndan kabul edilen ise kilogram ba\u015f\u0131na 0,4 mg ‘a kadar g\u00fcnl\u00fck al\u0131m sa\u011fl\u0131k a\u00e7\u0131s\u0131ndan bir sorun yaratm\u0131yor. Yani 70 kg bir insan g\u00fcnl\u00fck 28mg kadar boron t\u00fcketebilir. Ortalama i\u00e7me sular\u0131m\u0131zda 0.2 mg\/L boron bulunuyor. \u00d6zellikle Maden sular\u0131m\u0131zda yap\u0131lan bir \u00e7al\u0131\u015fmada Ankara \u00f6zelinde 3mg\/L boron bulundu\u011fu literat\u00fcrde g\u00f6sterilmi\u015f. Yani zararl\u0131 olmas\u0131 i\u00e7in g\u00fcnde 10 Litre kadar i\u00e7meniz gerekiyor! Uzun s\u00fcreli kronik toksisite de tart\u0131\u015f\u0131lan bir konu ve hen\u00fcz kesin bir bilgi s\u00f6z konusu de\u011fil! G\u00fcndemimizi i\u015fgal eden ve heyecan, kayg\u0131 yaratan bu konunun feryat figan etmeden \u00f6nce ve \u00f6ncelikle bilimsel olarak de\u011ferlendirilmesi gerekiyor!”<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Bor madeni, seramik, cam, deterjan, temizlik \u00fcr\u00fcnleri gibi gibi bir\u00e7ok alanda kullan\u0131lyor. Bor, yer alt\u0131 sular\u0131nda, maden sular\u0131nda da do\u011fal olarak bulunuyor. Bor madeni Beypazar\u0131 maden suyu ile ilgili \u0130svi\u00e7re’nin ald\u0131\u011f\u0131 kararla T\u00fcrkiye’de g\u00fcndem oldu. “Bor sa\u011fl\u0131\u011fa zararl\u0131 m\u0131, v\u00fccuda etkileri var m\u0131, i\u00e7ilirse ne olur?” gibi sorular\u0131n cevab\u0131 ara\u015ft\u0131r\u0131ld\u0131. \u0130\u015fte bilimsel ara\u015ft\u0131rmalara g\u00f6re borun v\u00fccuda etkileri, faydalar\u0131 ve zararlar\u0131.<\/p>\n","protected":false},"author":9,"featured_media":125819,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"rank_math_lock_modified_date":false,"footnotes":""},"categories":[1991],"tags":[50669,9084],"class_list":["post-72606","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-saglik","tag-bor-saglik-bor-zararlari-bor-madeni-temizlik-urunleri-bor-icme-suyu","tag-borun-zararlari"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.tgrthaber.com\/mavikadin\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/72606"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.tgrthaber.com\/mavikadin\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.tgrthaber.com\/mavikadin\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.tgrthaber.com\/mavikadin\/wp-json\/wp\/v2\/users\/9"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.tgrthaber.com\/mavikadin\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=72606"}],"version-history":[{"count":4,"href":"https:\/\/www.tgrthaber.com\/mavikadin\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/72606\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":125828,"href":"https:\/\/www.tgrthaber.com\/mavikadin\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/72606\/revisions\/125828"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.tgrthaber.com\/mavikadin\/wp-json\/wp\/v2\/media\/125819"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.tgrthaber.com\/mavikadin\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=72606"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.tgrthaber.com\/mavikadin\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=72606"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.tgrthaber.com\/mavikadin\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=72606"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}