UYKU SIRASINDA NELER OLUR? <\/h3>\n
MU T\u0131p Fakültesi Anesteziyolojide Doç. Dr. Kamran Diba, “E\u011fer bu nöron uyku s\u0131ras\u0131nda tepki veriyorsa, bundan ne sonuç ç\u0131karabilirsiniz?” diye sordu.<\/p>\n
Nature dergisinde özetlenen ve Diba ile Dr. Kourosh Maboudi taraf\u0131ndan yürütülen bir ara\u015ft\u0131rma, beynin derinliklerinde haf\u0131za olu\u015fumunda rol oynayan denizat\u0131 \u015feklindeki bir yap\u0131 olan hipokampüsteki nöronlar\u0131 inceledi ve bir hayvan uyurken bir konumla ili\u015fkili nöronal örüntülerin ayar\u0131n\u0131 görselle\u015ftirmenin bir yolunu buldu. <\/p>\n
![\"\"](\"https:\/\/www.tgrthaber.com\/mavikadin\/wp-content\/images\/haberler\/24-07\/25\/uyku_ani2.jpg\" "\\"\\"")
<\/p>\n
ANILAR NASIL OLU\u015eUYOR? <\/strong><\/h3>\nKeskin dalga ad\u0131 verilen bir tür elektriksel aktivite, dinlenme hallerinde ve uyku s\u0131ras\u0131nda saatlerce süren bir süre boyunca, her birkaç saniyede bir hipokampüsten yay\u0131l\u0131r.<\/p>\n
Ara\u015ft\u0131rmac\u0131lar, dalgalar\u0131n ne kadar e\u015fzamanl\u0131 oldu\u011fu ve ne kadar uza\u011fa seyahat etti\u011fi, beynin bir bölümünden di\u011ferine bilgi yay\u0131yor gibi göründü\u011fü konusunda merakl\u0131yd\u0131. <\/em><\/strong><\/p>\nBu ate\u015flemelerin nöronlar\u0131n mekan da dahil olmak üzere an\u0131lar olu\u015fturmas\u0131n\u0131 ve güncellemesini sa\u011flad\u0131\u011f\u0131 dü\u015fünülüyor.<\/p>\n
Çal\u0131\u015fma kapsam\u0131nda ekip, farenin yeni bir labirenti tamamlamas\u0131n\u0131n ard\u0131ndan, uyku s\u0131ras\u0131ndaki beyin aktivitesini ölçtü. Bayesçi ö\u011frenme ad\u0131 verilen bir istatistiksel ç\u0131kar\u0131m türünü kullanarak, ilk kez hangi nöronlar\u0131n labirentteki hangi yerlere tepki verece\u011fini izleyebildiler.<\/p>\n
![\"\"](\"https:\/\/www.tgrthaber.com\/mavikadin\/wp-content\/images\/haberler\/24-07\/25\/uykuani.jpg\" "\\"\\"")
<\/p>\n
Diba, “Diyelim ki bir nöron labirentin belirli bir kö\u015fesini tercih ediyor. Bu nöronun uyku s\u0131ras\u0131nda benzer bir tercih gösteren di\u011ferleriyle birlikte aktive oldu\u011funu görebiliriz. Ancak bazen di\u011fer alanlarla ili\u015fkili nöronlar o hücreyle birlikte aktive olabilir. Daha sonra onu labirente geri koydu\u011fumuzda, nöronlar\u0131n konum tercihlerinin uyku s\u0131ras\u0131nda hangi hücrelerle ate\u015flendi\u011fine ba\u011fl\u0131 olarak de\u011fi\u015fti\u011fini gördük” dedi. <\/em><\/strong><\/p>\nBu yöntem, nöronlar\u0131n esnekli\u011fini veya temsili kaymas\u0131n\u0131 gerçek zamanl\u0131 olarak görselle\u015ftirmelerine olanak sa\u011fl\u0131yor. Ayr\u0131ca, uyku s\u0131ras\u0131nda nöronlar\u0131n yeniden aktif hale gelmesinin, uykunun an\u0131lar için önemli olmas\u0131n\u0131n nedenlerinden biri oldu\u011fu yönündeki uzun süredir devam eden teoriyi de destekliyor. <\/p>\n
UYKUSUZ KALINCA BEY\u0130NDE NELER OLUYOR? <\/strong><\/h3>\nUykunun önemi göz önüne al\u0131nd\u0131\u011f\u0131nda, Diba’n\u0131n ekibi uyku yoksunlu\u011fu durumunda beyinde neler oldu\u011funu incelemek istedi. <\/p>\n
Nature dergisinde yay\u0131mlanan ikinci çal\u0131\u015fmada, Diba ve Dr. Bapun Giri liderli\u011findeki ekip, labirent ke\u015ffi s\u0131ras\u0131nda ate\u015flenen nöronlar\u0131n dinlenme halinde kendili\u011finden tekrar ate\u015flenmesi anlam\u0131na gelen nöron yeniden aktivasyonunun miktar\u0131n\u0131 ve yeniden aktivasyon s\u0131ras\u0131n\u0131 (tekrar olarak ölçülür) uyku s\u0131ras\u0131nda ve uyku kayb\u0131 s\u0131ras\u0131nda kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131rd\u0131. <\/em><\/strong><\/p>\n![\"\"](\"https:\/\/www.tgrthaber.com\/mavikadin\/wp-content\/images\/haberler\/24-07\/25\/uykusuzluk.jpg\" "\\"\\"")
<\/em><\/strong><\/p>\nLabirent deneyimini yeniden etkinle\u015ftirme ve yeniden oynatmada rol oynayan nöronlar\u0131n ate\u015fleme düzenlerinin, uyku yoksunlu\u011funa k\u0131yasla uyku s\u0131ras\u0131nda daha yüksek oldu\u011funu ke\u015ffettiler.<\/p>\n
Uyku yoksunlu\u011fu ‘keskin dalga’ dalgalanmalar\u0131n\u0131n benzer veya daha yüksek oran\u0131na, ancak daha dü\u015fük genlikli dalgalara ve daha dü\u015fük güç dalgalanmalar\u0131na kar\u015f\u0131l\u0131k geldi. <\/em><\/strong><\/p>\nDiba, “Ancak vakalar\u0131n neredeyse yar\u0131s\u0131nda, keskin dalga dalgalanmalar\u0131 s\u0131ras\u0131nda labirent deneyiminin yeniden etkinle\u015ftirilmesi uyku yoksunlu\u011fu s\u0131ras\u0131nda tamamen bast\u0131r\u0131ld\u0131” dedi. <\/p>\n
Uykusuz fareler uykular\u0131n\u0131 telafi edebildikleri zaman, yeniden aktivasyonun hafifçe toparland\u0131\u011f\u0131n\u0131 ancak normal uyuyan farelerinkiyle asla e\u015fle\u015fmedi\u011fini ekledi. Dahas\u0131, tekrar oynatma da benzer \u015fekilde bozuldu ancak kaybedilen uyku geri kazan\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda düzelmedi. <\/p>\n
![\"\"](\"https:\/\/www.tgrthaber.com\/mavikadin\/wp-content\/images\/haberler\/24-07\/25\/uyku1-1.jpg\" "\\"\\"")
<\/p>\n
UYKUSUZLUK HAFIZAYI OLUMSUZ ETK\u0130L\u0130YOR <\/h3>\n
Yeniden etkinle\u015ftirme ve tekrarlaman\u0131n haf\u0131za için önemli oldu\u011fu göz önüne al\u0131nd\u0131\u011f\u0131nda, bulgular uyku eksikli\u011finin haf\u0131za üzerindeki olumsuz etkilerini ortaya koymaktad\u0131r. <\/p>\n
Diba’n\u0131n ekibi, uyku s\u0131ras\u0131nda haf\u0131za i\u015flemenin do\u011fas\u0131n\u0131, neden yeniden etkinle\u015ftirilmesi gerekti\u011fini ve uyku bask\u0131s\u0131n\u0131n haf\u0131za üzerindeki etkilerini incelemeye devam etmeyi umuyor. <\/p>\n
Ara\u015ft\u0131rmada ek yazarlar aras\u0131nda Hiroyuki Miyawaki, Caleb Kemere, Nathaniel Kinshy, Utku Kaya ve Ted Abel yer al\u0131yor.<\/p><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
\u00d6\u011frenci oldu\u011funuzu, final haftas\u0131 oldu\u011funu ve \u00f6nemli bir s\u0131nava haz\u0131rland\u0131\u011f\u0131n\u0131z\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcn. Gece boyunca m\u0131 \u00e7al\u0131\u015f\u0131rs\u0131n\u0131z yoksa biraz dinlenir misiniz? Bir s\u0131nava bo\u015f g\u00f6zlerle bakan bir\u00e7ok ki\u015finin bildi\u011fi gibi, uyku eksikli\u011fi bilgileri hat\u0131rlamay\u0131 son derece zorla\u015ft\u0131rabilir. Ara\u015ft\u0131rmalar uyku ve an\u0131 olu\u015fumu aras\u0131ndaki ba\u011flant\u0131y\u0131 ortaya koydu.\u00a0 Uyku veya uyku eksikli\u011fi, hipokampüsteki nöronlar üzerinde önemli bir etkiye sahip. […]<\/p>\n","protected":false},"author":11,"featured_media":79695,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"rank_math_lock_modified_date":false,"footnotes":""},"categories":[78],"tags":[10074,1692,54061,34998,3341],"class_list":["post-79696","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-yasam","tag-beyin","tag-hafiza","tag-noron","tag-uyku","tag-uykusuzluk"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.tgrthaber.com\/mavikadin\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/79696"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.tgrthaber.com\/mavikadin\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.tgrthaber.com\/mavikadin\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.tgrthaber.com\/mavikadin\/wp-json\/wp\/v2\/users\/11"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.tgrthaber.com\/mavikadin\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=79696"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.tgrthaber.com\/mavikadin\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/79696\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":79697,"href":"https:\/\/www.tgrthaber.com\/mavikadin\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/79696\/revisions\/79697"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.tgrthaber.com\/mavikadin\/wp-json\/wp\/v2\/media\/79695"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.tgrthaber.com\/mavikadin\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=79696"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.tgrthaber.com\/mavikadin\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=79696"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.tgrthaber.com\/mavikadin\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=79696"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}
Bu ate\u015flemelerin nöronlar\u0131n mekan da dahil olmak üzere an\u0131lar olu\u015fturmas\u0131n\u0131 ve güncellemesini sa\u011flad\u0131\u011f\u0131 dü\u015fünülüyor.<\/p>\n
Çal\u0131\u015fma kapsam\u0131nda ekip, farenin yeni bir labirenti tamamlamas\u0131n\u0131n ard\u0131ndan, uyku s\u0131ras\u0131ndaki beyin aktivitesini ölçtü. Bayesçi ö\u011frenme ad\u0131 verilen bir istatistiksel ç\u0131kar\u0131m türünü kullanarak, ilk kez hangi nöronlar\u0131n labirentteki hangi yerlere tepki verece\u011fini izleyebildiler.<\/p>\n
<\/p>\n
Diba, “Diyelim ki bir nöron labirentin belirli bir kö\u015fesini tercih ediyor. Bu nöronun uyku s\u0131ras\u0131nda benzer bir tercih gösteren di\u011ferleriyle birlikte aktive oldu\u011funu görebiliriz. Ancak bazen di\u011fer alanlarla ili\u015fkili nöronlar o hücreyle birlikte aktive olabilir. Daha sonra onu labirente geri koydu\u011fumuzda, nöronlar\u0131n konum tercihlerinin uyku s\u0131ras\u0131nda hangi hücrelerle ate\u015flendi\u011fine ba\u011fl\u0131 olarak de\u011fi\u015fti\u011fini gördük” dedi. <\/em><\/strong><\/p>\n Bu yöntem, nöronlar\u0131n esnekli\u011fini veya temsili kaymas\u0131n\u0131 gerçek zamanl\u0131 olarak görselle\u015ftirmelerine olanak sa\u011fl\u0131yor. Ayr\u0131ca, uyku s\u0131ras\u0131nda nöronlar\u0131n yeniden aktif hale gelmesinin, uykunun an\u0131lar için önemli olmas\u0131n\u0131n nedenlerinden biri oldu\u011fu yönündeki uzun süredir devam eden teoriyi de destekliyor. <\/p>\n Uykunun önemi göz önüne al\u0131nd\u0131\u011f\u0131nda, Diba’n\u0131n ekibi uyku yoksunlu\u011fu durumunda beyinde neler oldu\u011funu incelemek istedi. <\/p>\n Nature dergisinde yay\u0131mlanan ikinci çal\u0131\u015fmada, Diba ve Dr. Bapun Giri liderli\u011findeki ekip, labirent ke\u015ffi s\u0131ras\u0131nda ate\u015flenen nöronlar\u0131n dinlenme halinde kendili\u011finden tekrar ate\u015flenmesi anlam\u0131na gelen nöron yeniden aktivasyonunun miktar\u0131n\u0131 ve yeniden aktivasyon s\u0131ras\u0131n\u0131 (tekrar olarak ölçülür) uyku s\u0131ras\u0131nda ve uyku kayb\u0131 s\u0131ras\u0131nda kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131rd\u0131. <\/em><\/strong><\/p>\n Labirent deneyimini yeniden etkinle\u015ftirme ve yeniden oynatmada rol oynayan nöronlar\u0131n ate\u015fleme düzenlerinin, uyku yoksunlu\u011funa k\u0131yasla uyku s\u0131ras\u0131nda daha yüksek oldu\u011funu ke\u015ffettiler.<\/p>\n Uyku yoksunlu\u011fu ‘keskin dalga’ dalgalanmalar\u0131n\u0131n benzer veya daha yüksek oran\u0131na, ancak daha dü\u015fük genlikli dalgalara ve daha dü\u015fük güç dalgalanmalar\u0131na kar\u015f\u0131l\u0131k geldi. <\/em><\/strong><\/p>\n Diba, “Ancak vakalar\u0131n neredeyse yar\u0131s\u0131nda, keskin dalga dalgalanmalar\u0131 s\u0131ras\u0131nda labirent deneyiminin yeniden etkinle\u015ftirilmesi uyku yoksunlu\u011fu s\u0131ras\u0131nda tamamen bast\u0131r\u0131ld\u0131” dedi. <\/p>\n Uykusuz fareler uykular\u0131n\u0131 telafi edebildikleri zaman, yeniden aktivasyonun hafifçe toparland\u0131\u011f\u0131n\u0131 ancak normal uyuyan farelerinkiyle asla e\u015fle\u015fmedi\u011fini ekledi. Dahas\u0131, tekrar oynatma da benzer \u015fekilde bozuldu ancak kaybedilen uyku geri kazan\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda düzelmedi. <\/p>\n Yeniden etkinle\u015ftirme ve tekrarlaman\u0131n haf\u0131za için önemli oldu\u011fu göz önüne al\u0131nd\u0131\u011f\u0131nda, bulgular uyku eksikli\u011finin haf\u0131za üzerindeki olumsuz etkilerini ortaya koymaktad\u0131r. <\/p>\n Diba’n\u0131n ekibi, uyku s\u0131ras\u0131nda haf\u0131za i\u015flemenin do\u011fas\u0131n\u0131, neden yeniden etkinle\u015ftirilmesi gerekti\u011fini ve uyku bask\u0131s\u0131n\u0131n haf\u0131za üzerindeki etkilerini incelemeye devam etmeyi umuyor. <\/p>\n Ara\u015ft\u0131rmada ek yazarlar aras\u0131nda Hiroyuki Miyawaki, Caleb Kemere, Nathaniel Kinshy, Utku Kaya ve Ted Abel yer al\u0131yor.<\/p><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" \u00d6\u011frenci oldu\u011funuzu, final haftas\u0131 oldu\u011funu ve \u00f6nemli bir s\u0131nava haz\u0131rland\u0131\u011f\u0131n\u0131z\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcn. Gece boyunca m\u0131 \u00e7al\u0131\u015f\u0131rs\u0131n\u0131z yoksa biraz dinlenir misiniz? Bir s\u0131nava bo\u015f g\u00f6zlerle bakan bir\u00e7ok ki\u015finin bildi\u011fi gibi, uyku eksikli\u011fi bilgileri hat\u0131rlamay\u0131 son derece zorla\u015ft\u0131rabilir. Ara\u015ft\u0131rmalar uyku ve an\u0131 olu\u015fumu aras\u0131ndaki ba\u011flant\u0131y\u0131 ortaya koydu.\u00a0 Uyku veya uyku eksikli\u011fi, hipokampüsteki nöronlar üzerinde önemli bir etkiye sahip. […]<\/p>\n","protected":false},"author":11,"featured_media":79695,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"rank_math_lock_modified_date":false,"footnotes":""},"categories":[78],"tags":[10074,1692,54061,34998,3341],"class_list":["post-79696","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-yasam","tag-beyin","tag-hafiza","tag-noron","tag-uyku","tag-uykusuzluk"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.tgrthaber.com\/mavikadin\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/79696"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.tgrthaber.com\/mavikadin\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.tgrthaber.com\/mavikadin\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.tgrthaber.com\/mavikadin\/wp-json\/wp\/v2\/users\/11"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.tgrthaber.com\/mavikadin\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=79696"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.tgrthaber.com\/mavikadin\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/79696\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":79697,"href":"https:\/\/www.tgrthaber.com\/mavikadin\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/79696\/revisions\/79697"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.tgrthaber.com\/mavikadin\/wp-json\/wp\/v2\/media\/79695"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.tgrthaber.com\/mavikadin\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=79696"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.tgrthaber.com\/mavikadin\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=79696"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.tgrthaber.com\/mavikadin\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=79696"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}UYKUSUZ KALINCA BEY\u0130NDE NELER OLUYOR? <\/strong><\/h3>\n
<\/em><\/strong><\/p>\n<\/p>\nUYKUSUZLUK HAFIZAYI OLUMSUZ ETK\u0130L\u0130YOR <\/h3>\n