{"id":88477,"date":"2024-10-11T15:15:00","date_gmt":"2024-10-11T12:15:00","guid":{"rendered":"https:\/\/www.tgrthaber.com\/mavikadin\/?p=88477"},"modified":"2024-11-15T14:22:45","modified_gmt":"2024-11-15T11:22:45","slug":"damak-agrisi-neden-olur-ust-damak-acimasina-agrisina-ne-iyi-gelir","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.tgrthaber.com\/mavikadin\/damak-agrisi-neden-olur-ust-damak-acimasina-agrisina-ne-iyi-gelir\/","title":{"rendered":"Damak a\u011fr\u0131s\u0131 neden olur, \u00fcst damak ac\u0131mas\u0131na, a\u011fr\u0131s\u0131na ne iyi gelir?"},"content":{"rendered":"<p>Damak a\u011fr\u0131s\u0131, yemeyi, i\u00e7meyi, konu\u015fmay\u0131 g\u00fc\u00e7le\u015ftiren, genel ya\u015fam kalitesini d\u00fc\u015f\u00fcren bir durum. \u00c7ok s\u0131cak, \u00e7ok so\u011fuk, sert, asitli besinlerin t\u00fcketilmesine ba\u011fl\u0131 geli\u015fen damak a\u011fr\u0131s\u0131 bir s\u00fcre sonra kendili\u011finden ge\u00e7erken, aft, mantar enfeksiyonu ve mukoselden dolay\u0131 a\u011fr\u0131 g\u00f6r\u00fcld\u00fcyse tedavi gerekli olabilir.<\/p>\n<p>V&uuml;cudun di\u011fer herhangi b&ouml;lgesinde olabildi\u011fi gibi zaman zaman damakta da a\u011fr\u0131 ile kar\u015f\u0131la\u015f\u0131labiliyor. Bu sorun a\u011f\u0131z &ccedil;at\u0131s\u0131n\u0131n kemikli &ouml;n k\u0131sm\u0131 olan sert dama\u011f\u0131 veya a\u011f\u0131z &ccedil;at\u0131s\u0131n\u0131n yumu\u015fak arka k\u0131sm\u0131 olan yumu\u015fak dama\u011f\u0131 etkileyebiliyor. Damak a\u011fr\u0131s\u0131 &ccedil;o\u011fu zaman ciddi nedenlerden dolay\u0131 kaynaklanm\u0131yor ve genellikle bir s&uuml;re sonra tedaviye ihtiya&ccedil; duymadan kendili\u011finden ge&ccedil;iyor. Damak a\u011fr\u0131s\u0131n\u0131n yayg\u0131n nedenleri \u015f&ouml;yle:<\/p>\n<h3><strong>A\u011eIZ DAMAK A\u011eRISI NEDEN OLUR?<\/strong><\/h3>\n<p>Damak a\u011fr\u0131s\u0131 genellikle ge&ccedil;ici ve k\u0131sa s&uuml;reli bir sorundur. Hatta bol su i&ccedil;mek, buz emmek, a\u011fr\u0131yan b&ouml;lgeye so\u011fuk suya bat\u0131r\u0131lm\u0131\u015f bezi veya buzu tutmak da a\u011fr\u0131n\u0131n hafiflemesine yard\u0131mc\u0131 olacakt\u0131r. &Uuml;st damak a\u011fr\u0131s\u0131 \u015fu nedenlere ba\u011fl\u0131 geli\u015febiliyor:<\/p>\n<p><strong>DAMA\u011eIN TAHR\u0130\u015e OLMASI<\/strong><\/p>\n<p>&Ccedil;ok s\u0131cak, asitli, sert veya baharatl\u0131 yiyecekler dama\u011f\u0131 tahri\u015f edip iltihaplanmaya yol a&ccedil;abiliyor.&nbsp; \u0130ltihaplanmalar sonucu olu\u015fan \u015fi\u015flikler, damakta a\u011fr\u0131 yapabiliyor. Damakta tahri\u015f s&ouml;z konusu ise iyile\u015fene kadar s\u0131cak ve so\u011fuk g\u0131dalardan uzak durmal\u0131, &ccedil;orba i&ccedil;meli, yumu\u015fak besinler t&uuml;ketmeli.<\/p>\n<p><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/www.tgrthaber.com\/mavikadin\/wp-content\/images\/haberler\/24-10\/11\/damak-agrisi-2.jpg\" alt=\"\" title=\"\"><\/p>\n<p><strong>D\u0130\u015e TEDAV\u0130LER\u0130<\/strong><\/p>\n<p>Di\u015f protezleri, di\u015f telleri gibi di\u015f tedavileri di\u015fe tam oturmad\u0131\u011f\u0131nda dama\u011fa da hasar verip a\u011fr\u0131 yapabiliyor. Damak a\u011fr\u0131n\u0131z di\u015f tedavisine ba\u011fl\u0131 ise di\u015f hekimiz damak yaras\u0131n\u0131n ge&ccedil;mesi i&ccedil;in merhemler re&ccedil;ete edebilir.<\/p>\n<p><strong>AFTLAR<\/strong><\/p>\n<p>A\u011f\u0131z i&ccedil;erisinde, damakta &ccedil;\u0131kan aftlar, yani k&uuml;&ccedil;&uuml;k yaralar da damak a\u011fr\u0131s\u0131 yapabiliyor. Ayr\u0131ca bu durum konu\u015fmay\u0131, yeme\u011fi, i&ccedil;me\u011fi de zorla\u015ft\u0131rabiliyor. Aftlar herhangi bir tedavi uygulanmasa da genellikle 7-10 g&uuml;n sonra kendili\u011finden ge&ccedil;mektedir. Ancak eczanelerde re&ccedil;etesiz olarak da sat\u0131lan gargaralar da aft\u0131n iyile\u015fmesine yard\u0131mc\u0131 olacakt\u0131r. Aft\u0131n &ccedil;abuk iyile\u015fmesi i&ccedil;in yar\u0131m bardak \u0131l\u0131k suda bir &ccedil;ay ka\u015f\u0131\u011f\u0131 tuz kat\u0131p bunla g&uuml;nde 3 kez gargara yapabilirsiniz.<\/p>\n<p><strong>DEH\u0130DRASYON<\/strong><\/p>\n<p>Dehidrasyon v&uuml;cudun susuz kalmas\u0131d\u0131r, &ccedil;o\u011fu zaman yetersiz su al\u0131m\u0131na ba\u011fl\u0131 meydana gelir. Dehidrasyona ba\u011fl\u0131 olarak damakta kuruluk, a\u011fr\u0131 ve \u015fi\u015fme gibi semptomlar ortaya &ccedil;\u0131kabiliyor. G&uuml;nde 10-12 bardak su i&ccedil;mek, karpuz, portakal, &ccedil;ilek, domates, kavun, salatal\u0131k gibi su a&ccedil;\u0131s\u0131ndan zengin besinler t&uuml;ketmek tedaviye yard\u0131mc\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/www.tgrthaber.com\/mavikadin\/wp-content\/images\/haberler\/24-10\/11\/damak-agrisi-3.jpg\" alt=\"\" title=\"\"><\/p>\n<p><strong>D\u0130\u015e SORUNLARI<\/strong><\/p>\n<p>Di\u015f &ccedil;&uuml;r&uuml;\u011f&uuml;, apse veya di\u015f eti hastal\u0131\u011f\u0131 gibi di\u015f sorunlar\u0131, dama\u011fa yay\u0131lan a\u011fr\u0131ya yol a&ccedil;abiliyor. Di\u015flerin veya &ccedil;evre dokular\u0131n iltihaplanmas\u0131 veya enfeksiyonu, damakta lokal a\u011fr\u0131ya, \u015fi\u015fmeye ve rahats\u0131zl\u0131\u011fa sebep olabiliyor.<\/p>\n<p><strong>MANTAR ENFEKS\u0130YONU<\/strong><\/p>\n<p>&Ccedil;o\u011funlukla Candida albicans&#8217;\u0131n neden oldu\u011fu mantar enfeksiyonu damakta a\u011fr\u0131 hissi yapabiliyor. Mantar enfeksiyonu ayr\u0131ca a\u011f\u0131zda beyaz lekeler, yanma hissi ve aft olu\u015fumunu da tetikleyebiliyor. Tedavide antifungal jel veya gargaralar etkili olabiliyor.<\/p>\n<p><strong>MUKOSELLER<\/strong><\/p>\n<p>Mukosel, mukusla dolu bo\u015fluk anlam\u0131na gelir. Dama\u011f\u0131n travmaya u\u011framas\u0131 veya t&uuml;k&uuml;r&uuml;k bezinin t\u0131kanmas\u0131 sonucu dudaklarda, dilde veya yanaklarda olu\u015fabilen, \u015feffaf veya mavi renkte, p&uuml;r&uuml;zs&uuml;z ve yuvarlak kabarc\u0131klard\u0131r. A\u011fr\u0131ya da yol a&ccedil;abilirler. Mukoseller genellikle herhangi bir tedavi uygulanmadan kendili\u011finden ge&ccedil;er, mukoseller b&uuml;y&uuml;kse ve ge&ccedil;miyorsa kisti &ccedil;\u0131karmak i&ccedil;in kriyoterapi, lazer tedavisi veya ameliyat gibi y&ouml;ntemler kullan\u0131labilir.<\/p>\n<p><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/www.tgrthaber.com\/mavikadin\/wp-content\/images\/haberler\/24-10\/11\/damak-agrisi-4.jpg\" alt=\"\" title=\"\"><\/p>\n<p><strong>S\u0130N&Uuml;Z\u0130T<\/strong><\/p>\n<p>Dama\u011f\u0131n &uuml;st&uuml;nde bulunan sin&uuml;s bo\u015fluklar\u0131n\u0131n iltihaplanmas\u0131 damakta bas\u0131n&ccedil; ve a\u011fr\u0131ya neden olabilir. Sin&uuml;zitte burun ak\u0131nt\u0131s\u0131, burun t\u0131kan\u0131kl\u0131\u011f\u0131, ba\u015f a\u011fr\u0131s\u0131, geniz ak\u0131nt\u0131s\u0131 gibi semptomlar da g&ouml;r&uuml;lebiliyor.<\/p>\n<p>Cureus&rsquo;da 2023 Haziran ay\u0131ndaki &ccedil;al\u0131\u015fmada sin&uuml;zit i&ccedil;in risk fakt&ouml;rleri aras\u0131nda burun alerjileri (%44,4), burun t\u0131kan\u0131kl\u0131\u011f\u0131 (%22,8) ve nazal septum deviasyonu (burun kemi\u011fi e\u011frili\u011fi) (19.2%) gibi durumlar yer ald\u0131.<\/p>\n<p>Sin&uuml;zit genellikle a\u011fr\u0131 kesiciler ve antibiyotikler ile kolayl\u0131kla tedavi edilebiliyor.<\/p>\n<p><strong>ALERJ\u0130K REAKS\u0130YON<\/strong><\/p>\n<p>G\u0131dalara, ila&ccedil;lara veya &ccedil;evresel alerjenlere kar\u015f\u0131 alerjik reaksiyonlar, a\u011f\u0131z ve bo\u011fazda, damak da dahil olmak &uuml;zere a\u011f\u0131z i&ccedil;erisinde \u015fi\u015fme, ka\u015f\u0131nt\u0131 ve tahri\u015fe neden olabilir. T&uuml;m bu semptomlar ile beraber a\u011fr\u0131 da ya\u015fanabilir.<\/p>\n<p><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/www.tgrthaber.com\/mavikadin\/wp-content\/images\/haberler\/24-10\/11\/damak-agrisi-11.jpg\" alt=\"\" title=\"\"><\/p>\n<p><strong>COV\u0130D-19<\/strong><\/p>\n<p>Covid 19 enfeksiyonu da damaklar\u0131n\u0131zda a\u011fr\u0131l\u0131 yaralar olu\u015fmas\u0131 riskini art\u0131rabilir. Oral Surgery, Oral Medicine, Oral Pathology, and Oral Radiology&rsquo;de Mart 2021&#8217;de yay\u0131nlanan &ldquo;COVID-19&#8217;lu bir hastada a\u011fr\u0131l\u0131 damak lezyonu&rdquo; &ccedil;al\u0131\u015fmada 50 ya\u015f\u0131nda Covid-19&rsquo;lu hastada damakta a\u011fr\u0131l\u0131 lezyon vaka &ouml;rne\u011fi yer ald\u0131.<\/p>\n<p><strong>A\u011eIZDA PAMUK&Ccedil;UK<\/strong><\/p>\n<p>A\u011f\u0131z pamuk&ccedil;uk, a\u011f\u0131zda Candida mayas\u0131n\u0131n a\u015f\u0131r\u0131 &ccedil;o\u011falmas\u0131yla olu\u015fan bir mantar enfeksiyonudur. Dil, damak ve di\u011fer oral dokularda beyaz, kremsi lekelerin olu\u015fmas\u0131na yol a&ccedil;abilir ve a\u011fr\u0131, hassasiyet ve yutma zorlu\u011fuyla birlikte g&ouml;r&uuml;lebilir.<\/p>\n<p><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/www.tgrthaber.com\/mavikadin\/wp-content\/images\/haberler\/24-10\/11\/damak-agrisi-8.jpg\" alt=\"\" title=\"\"><\/p>\n<p><strong>A\u011eIZ KANSER\u0130<\/strong><\/p>\n<p>Damak a\u011fr\u0131s\u0131 nadiren de olsa a\u011f\u0131z kanserinin bir belirtisi olarak ortaya &ccedil;\u0131kabiliyor. Kansere ba\u011fl\u0131 damak a\u011fr\u0131s\u0131 literat&uuml;rde de ge&ccedil;iyor.<\/p>\n<p>Annales de Pathologie&rsquo;de 2002 Eyl&uuml;l say\u0131s\u0131nda &ldquo;A\u011fr\u0131 ile ortaya &ccedil;\u0131kan damak t&uuml;m&ouml;r&uuml;&rdquo; adl\u0131 &ccedil;al\u0131\u015fmada 41 ya\u015f\u0131nda bir kad\u0131n hastada damakta a\u011fr\u0131ya yol a&ccedil;an damak t&uuml;m&ouml;r&uuml; vakas\u0131 yer ald\u0131.<\/p>\n<p>The National Health Service&#8217;e g&ouml;re a\u011f\u0131z kanserinde s\u0131k tekrarlayan aftlar, yutma g&uuml;&ccedil;l&uuml;\u011f&uuml;, konu\u015fmada zorlanma, istemeden kilo verme a\u011f\u0131zda k\u0131rm\u0131z\u0131 veya beyaz lekeler gibi belirtiler de g&ouml;r&uuml;lebiliyor. A\u011f\u0131z kanserinin tedavisinde hastan\u0131n durumuna g&ouml;re kemoterapi, radyoterapi veya ameliyat gibi y&ouml;ntemler uygulanabiliyor.<\/p>\n<h3><strong>&Uuml;ST DAMAK A\u011eRISI KA&Ccedil; G&Uuml;NDE GE&Ccedil;ER?<\/strong><\/h3>\n<p>Damak a\u011fr\u0131s\u0131n\u0131n ge&ccedil;mesi birka&ccedil; haftay\u0131 bulabiliyor.<\/p>\n<p><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/www.tgrthaber.com\/mavikadin\/wp-content\/images\/haberler\/24-10\/11\/damak-agrisi-9.jpg\" alt=\"\" title=\"\"><\/p>\n<h3><strong>DAMAK A\u011eRISI \u0130&Ccedil;\u0130N HANG\u0130 DOKTORA G\u0130D\u0130LMEL\u0130?<\/strong><\/h3>\n<p>Damak a\u011fr\u0131s\u0131 i&ccedil;in Kulak Burun Bo\u011faz doktoruna ve di\u015f hekimine ba\u015fvurulabilir.<\/p>\n<h3><strong>DAMAK A\u011eRISI NASIL GE&Ccedil;ER?<\/strong><\/h3>\n<p>Damak a\u011fr\u0131s\u0131 &ccedil;o\u011fu zaman damak tahri\u015fine ba\u011fl\u0131 geli\u015fti\u011finden bir s&uuml;re sonra kendili\u011finden iyile\u015fecektir. Ancak mantar hastal\u0131\u011f\u0131, enfeksiyon gibi nedenlerden kaynakl\u0131 a\u011fr\u0131 i&ccedil;in doktor antigfungal ila&ccedil;lar ve antibiyotikler re&ccedil;ete edebilir.<\/p>\n<p>Di\u015f protezi, di\u015f teli damaklara bas\u0131n&ccedil; yap\u0131p a\u011fr\u0131ya yol a&ccedil;\u0131yorsa bunlar\u0131 d&uuml;zeltilmesi gerekir.<\/p>\n<p>Sin&uuml;zit damak a\u011fr\u0131s\u0131 yapt\u0131ysa antibiyotikler &ccedil;are olabilir.<\/p>\n<p>Damak a\u011fr\u0131s\u0131n\u0131n ge&ccedil;mesi i&ccedil;in evde yapabilecekleriniz:<\/p>\n<p>1 bardak \u0131l\u0131k suya bir tatl\u0131 ka\u015f\u0131\u011f\u0131 tuz ekleyip t&uuml;k&uuml;rmeden &ouml;nce a\u011fz\u0131n\u0131zda yar\u0131m dakika boyunca &ccedil;alkalay\u0131n, g&uuml;nde 3 kez buna devam edin.<\/p>\n<p>Buz k&uuml;p&uuml;n&uuml; emin veya a\u011fr\u0131yan b&ouml;lgeye bir par&ccedil;a buz uygulay\u0131n. Buz b&ouml;lgesel olarak uyu\u015fma sa\u011flar ve damaktaki a\u011fr\u0131y\u0131 hafifletebilir<\/p>\n<p><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/www.tgrthaber.com\/mavikadin\/wp-content\/images\/haberler\/24-10\/11\/damak-agrisi-1.jpg\" alt=\"\" title=\"\"><\/p>\n<p><strong>Karanfil ya\u011f\u0131: <\/strong>Karanfil ya\u011f\u0131, di\u015f ve damak a\u011fr\u0131n\u0131z\u0131 dindirmek i&ccedil;in etkili bir y&ouml;ntemdir. Pamu\u011fa birka&ccedil; damla karanfil ya\u011f\u0131 damlat\u0131l\u0131r ve dama\u011fa yava\u015f&ccedil;a s&uuml;rt&uuml;l&uuml;r.<\/p>\n<p><strong>Papatya &ccedil;ay\u0131:<\/strong> Papatya &ccedil;ay\u0131n\u0131n sinirleri gev\u015fetme &ouml;zelli\u011fi bulunur. Damak a\u011fr\u0131s\u0131n\u0131 gidermek i&ccedil;in ideal bir y&ouml;ntemdir. Papatya &ccedil;ay\u0131 demlenir ve demlendikten sonra yar\u0131m &ccedil;ay barda\u011f\u0131 kadar kenarda \u0131l\u0131maya b\u0131rak\u0131l\u0131r. Il\u0131k papatya &ccedil;ay\u0131 ile gargara yap\u0131l\u0131r ve t&uuml;k&uuml;r&uuml;l&uuml;r. Bu y&ouml;ntem di\u015f veya damak a\u011fr\u0131n\u0131z\u0131 hafifletecektir.<\/p>\n<p><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/www.tgrthaber.com\/mavikadin\/wp-content\/images\/haberler\/24-10\/11\/damak-agrisi-7-1728649037.jpg\" alt=\"\" title=\"\"><\/p>\n<p>Bol s\u0131v\u0131 al\u0131n, su i&ccedil;eri\u011fi y&uuml;ksek kavun, karpuz, salatal\u0131k, erik, &ccedil;ilek gibi besinleri t&uuml;ketin, b&ouml;ylece hem a\u011f\u0131z i&ccedil;i nemli kal\u0131r, hem a\u011f\u0131z sa\u011fl\u0131\u011f\u0131n\u0131z desteklenir.<\/p>\n<p>Baharatl\u0131, tuzlu, asitli, s\u0131cak ve so\u011fuk besinlerin t&uuml;ketilmesine bir s&uuml;re ara verin.<\/p>\n<p>Damaklar\u0131n\u0131z\u0131 ac\u0131tmamak i&ccedil;in k&uuml;&ccedil;&uuml;k lokmalar halinde yiyin ve yava\u015f&ccedil;a &ccedil;i\u011fneyin.<\/p><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Damak a\u011fr\u0131s\u0131, yemeyi, i\u00e7meyi, konu\u015fmay\u0131 g\u00fc\u00e7le\u015ftiren, genel ya\u015fam kalitesini d\u00fc\u015f\u00fcren bir durum. \u00c7ok s\u0131cak, \u00e7ok so\u011fuk, sert, asitli besinlerin t\u00fcketilmesine ba\u011fl\u0131 geli\u015fen damak a\u011fr\u0131s\u0131 bir s\u00fcre sonra kendili\u011finden ge\u00e7erken, aft, mantar enfeksiyonu ve mukoselden dolay\u0131 a\u011fr\u0131 g\u00f6r\u00fcld\u00fcyse tedavi gerekli olabilir. V&uuml;cudun di\u011fer herhangi b&ouml;lgesinde olabildi\u011fi gibi zaman zaman damakta da a\u011fr\u0131 ile kar\u015f\u0131la\u015f\u0131labiliyor. Bu sorun [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":30,"featured_media":88476,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"rank_math_lock_modified_date":false,"footnotes":""},"categories":[1991],"tags":[57361,17256,57987,2599,57988],"class_list":["post-88477","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-saglik","tag-aft","tag-agiz-sagligi","tag-damak-agrisi","tag-dis-agrisi","tag-ust-damak-agrisi"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.tgrthaber.com\/mavikadin\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/88477"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.tgrthaber.com\/mavikadin\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.tgrthaber.com\/mavikadin\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.tgrthaber.com\/mavikadin\/wp-json\/wp\/v2\/users\/30"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.tgrthaber.com\/mavikadin\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=88477"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.tgrthaber.com\/mavikadin\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/88477\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":88478,"href":"https:\/\/www.tgrthaber.com\/mavikadin\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/88477\/revisions\/88478"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.tgrthaber.com\/mavikadin\/wp-json\/wp\/v2\/media\/88476"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.tgrthaber.com\/mavikadin\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=88477"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.tgrthaber.com\/mavikadin\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=88477"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.tgrthaber.com\/mavikadin\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=88477"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}