Kategoriler
UYGULAMALAR
İstanbul
Meksikalı araştırmacılar, TOI-1080 adlı kırmızı cüce yıldızın çevresinde dönen ve Dünya’dan biraz daha büyük olan yeni bir ötegezegen keşfetti. TOI-1080 b adı verilen gezegen, kayalık yapısı ve atmosfer ihtimaliyle dikkat çekiyor.
Gökbilimciler, uzayın derinliklerinden yine heyecan verici bir haberle gündemde. Meksika Ulusal Özerk Üniversitesi’nden Yilen Gómez Maqueo Chew liderliğindeki araştırma ekibi, TESS verilerini kullanarak yeni bir ötegezegen keşfettiklerini doğruladı. Keşif, Dünya’dan 83 ışık yılı uzaklıktaki M4V tipi kırmızı cüce yıldız TOI-1080’in çevresinde yapıldı.
Bulunan gezegenin adı TOI-1080 b. Araştırmacılara göre bu gökcismi, boyut olarak Dünya’ya yakın ama ondan biraz daha büyük.
TOI-1080 b’nin yarıçapı Dünya’nın yaklaşık 1.2 katı. Kütlesinin ise 10.7 Dünya kütlesinin altında olduğu, en güçlü tahminin de 1.75 Dünya kütlesi civarında bulunduğu belirtiliyor. Bu veriler, gezegenin kayalık yapıda bir “Süper Dünya” olabileceğine işaret ediyor.
Gezegen, yıldızının etrafındaki turunu sadece 3.97 günde tamamlıyor. Yani oldukça yakın bir yörüngede hareket ediyor. TOI-1080 b’nin yıldızına uzaklığı yaklaşık 0.027 astronomik birim olarak hesaplanıyor. Bu yüzden denge sıcaklığının da yaklaşık 368 Kelvin, yani 95°C civarında olduğu tahmin ediliyor.
İlk bakışta yüksek bir sıcaklık gibi görünüyor ama araştırmacılar yine de bu gezegeni ılımlı sınıfta değerlendiriyor. Asıl dikkat çeken nokta da burada başlıyor zaten.
Bilim insanları, TOI-1080 b’nin yıldızının yaşanabilir bölgesi içinde yer aldığını belirtiyor. Bu nedenle gezegenin karbondioksit ağırlıklı bir atmosfere ya da yoğun oksijen içeren bir katmana sahip olabileceği düşünülüyor.
Tabii bu şimdilik bir ihtimal. Bu olasılığın netleşmesi için gezegen atmosferinin daha ayrıntılı gözlemlerle incelenmesi gerekiyor. Yani işin en merak uyandıran kısmı aslında daha yeni başlıyor.
Araştırma ekibi, TOI-1080 yıldızının özelliklerine de yakından baktı. Buna göre yıldız, Güneş’ten yaklaşık 5 kat daha küçük. Kütlesi ise Güneş’in yaklaşık %16’sı kadar. Yüzey sıcaklığının 3.065 Kelvin civarında olduğu, yaşının da 5 ila 7 milyar yıl arasında bulunduğu tahmin ediliyor.
Kırmızı cüce yıldızların genellikle birden fazla gezegeni barındıran kompakt sistemlere sahip olduğu biliniyor. Ancak eldeki mevcut veriler, bu sistemde 0.5 ile 7.7 gün arasında yörüngeye sahip ve Dünya’nın 0.9 katından büyük başka bir transit gezegen olmadığını gösteriyor.