Yeni görüntüler, Çin’in beşinci nesil hayalet savaş uçağı J-35’in prototip aşamasını geride bıraktığını ve artık seri üretime geçmeye hazırlandığını gösteriyor.
Çin’in, ABD’nin F-35 savaş uçağına rakip olarak geliştirdiği Shenyang J-35, kritik bir eşiği aşmış görünüyor. Son dönemde ortaya çıkan fotoğraf ve videolar, uçağın artık laboratuvar ve test sahalarından çıkıp, gerçek anlamda operasyonel bir platforma dönüştüğüne işaret ediyor. Savunma çevrelerinde yapılan değerlendirmeler de bu yönde: J-35, prototip kimliğini geride bırakıyor.
Yeni paylaşılan görüntülerde birden fazla J-35’in aynı anda yeşil astar kaplamayla pistte görülmesi dikkat çekiyor. Bu kaplama, savunma sanayiinde genellikle yeni üretilen ve hâlen test sürecindeki uçaklarda tercih ediliyor. Nihai boya henüz uygulanmıyor; çünkü tasarımda küçük revizyonların hâlâ mümkün olduğu, astarın da hem maliyet hem denetim açısından daha pratik olduğu belirtiliyor.
Asıl çarpıcı nokta ise tek bir prototipten ziyade, aynı anda birden fazla uçağın bu aşamada görüntülenmesi. Uzmanlara göre bu tablo, artık tekrarlanabilir bir üretim sürecine, yani seri üretime işaret ediyor. Kısacası, J-35’in “deneysel” döneminin sonuna gelindiği yorumları giderek güçleniyor.
Devlet havacılık devi Aviation Industry Corporation of China bünyesindeki Shenyang Aircraft Corporation (SAC), salı günü yayımladığı videoyla dikkatleri bir kez daha üzerine çekti. Videoda, yeşil astar kaplamalı bir J-35’in Liaoning eyaletindeki tesiste yılın ilk uçuşunu yaptığı görülüyor. Aynı karelerde, pistte park halinde duran iki J-35 daha yer alıyor.
Pekin yönetiminin bu tesis için 8,6 milyar yuan (yaklaşık 1,2 milyar dolar) yatırım yaptığı biliniyor. Sadece fabrikanın kapladığı alan yaklaşık 4,2 kilometrekare. Ancak bu tesis, çok daha büyük bir planın parçası. SAC’ın, toplamda 79 kilometrekareye ulaşması hedeflenen “Shenyang Aerospace City” adlı dev havacılık merkezine entegre edileceği ifade ediliyor.
Yerel medya, ana montaj hattının geçen yıl haziran sonunda tamamlandığını ve üretimin resmen başladığını aktarıyor. Planlamaya göre tesisin bu yıl seri üretime geçmesi bekleniyor. Önümüzdeki üç ila beş yıl içinde ise “akıllı üretim” ve tam entegre tedarik zinciri altyapısıyla SAC’ın toplam savaş uçağı üretim kapasitesinin iki katına çıkarılması hedefleniyor.
J-35’i farklı kılan en önemli unsurlardan biri, deniz kuvvetleri için geliştirilen uçak gemisi konuşlu versiyona sahip olması. Bu varyantın, Çin’in en gelişmiş uçak gemisi olarak görülen Fujian’da görev yapması planlanıyor.
Fujian, Çin’in tamamen yerli imkânlarla inşa ettiği ilk uçak gemisi olma özelliğini taşıyor. Gemide, ABD’nin süper uçak gemilerindekine benzer elektromanyetik mancınık sistemlerinin kullanıldığı belirtiliyor. Daha da önemlisi, J-35’in bu gemide mancınıkla kalkış ve iniş testlerini başarıyla gerçekleştirmiş olması.
Çin ordusu projelerinde genellikle yüksek gizlilik politikası izliyor. Bu nedenle birden fazla J-35’in açık şekilde pistlerde sergilenmesi, savunma analistlerine göre tesadüf değil. Aksine, bilinçli bir stratejik mesaj söz konusu. Pekin, gelişmiş savaş uçaklarını sadece tasarlayabildiğini değil, aynı zamanda hızlı ve sürdürülebilir biçimde üretebildiğini göstermek istiyor.
Bu mesajın altı özellikle çiziliyor: Olası bir ABD-Çin çatışmasında belirleyici olan yalnızca teknoloji değil, aynı zamanda üretim hızı ve kayıpları telafi edebilme kapasitesi. Uçak gemisi konuşlu hayalet savaş uçaklarının, özellikle Tayvan’ın hava savunma planlamasını ciddi biçimde zorlaştırabileceği vurgulanıyor. Çin Halk Kurtuluş Ordusu’nun artan tatbikatlarıyla birlikte düşünüldüğünde, J-35’in sahaya inişi bölgedeki askeri denge açısından dikkatle izleniyor.
Genel özellikler
Performans
Silah ve aviyonik
Google Play
App Store