Kategoriler
UYGULAMALAR
İstanbul
Dünyanın gözünü Pasifik Okyanusu'na çeviren El Nino yeniden güçleniyor. Okyanus yüzeyindeki olağanüstü sıcaklık artışları nedeniyle çok güçlü bir El Niño ihtimali giderek yükselirken, Türkiye'de yaşayan milyonlarca kişi de “Süper El Niño Türkiye'yi etkileyecek mi?”, “Eylül ayında havalar ısınacak mı?” ve “Bu kış Türkiye'de hava nasıl olacak?” sorularına yanıt arıyor.
El Niño, tropikal Pasifik Okyanusu'nun orta ve doğu kesimlerinde deniz yüzeyi sıcaklıklarının normalin üzerinde seyretmesiyle ortaya çıkan doğal bir iklim olayı olarak tanımlanıyor. Okyanus ve atmosfer arasındaki etkileşim sonucunda rüzgar düzenleri, yağış kuşakları ve sıcaklık dağılımları değişebiliyor. Bu nedenle etkileri Pasifik çevresiyle sınırlı kalmayarak dünyanın farklı bölgelerinde kuraklık, aşırı yağış, sıcak hava dalgaları ve diğer ekstrem hava olayları şeklinde görülebiliyor.

2026'daki El Niño'nun dikkat çekmesinin temel nedeni ise olağanüstü hızlı güçlenmesi. Güncel WMO tahminlerinde Eylül-Kasım döneminde Niño 3.4 bölgesindeki deniz yüzeyi sıcaklık anomalisi yaklaşık 3,6 dereceye kadar çıkıyor ve güçlenme eğiliminin kasım-aralık döneminde zirve yapması bekleniyor. WMO, olayın Şubat 2027'ye kadar devam etme ihtimalini neredeyse yüzde 100 olarak değerlendiriyor.
El Niño'nun Türkiye üzerindeki etkisi doğrudan ve tek yönlü değil. WMO da El Niño'nun gücünün tek başına herhangi bir ülkede yaşanacak etkinin şiddetini belirlemediğini, bölge ve mevsimin yanı sıra Hint ve Atlantik okyanuslarındaki koşullar gibi başka iklim etkenlerinin de sonucu değiştirebildiğini belirtiyor. Bu nedenle çok güçlü bir El Niño yaşanması Türkiye'de mutlaka çok sıcak veya mutlaka kurak bir dönem yaşanacağı anlamına gelmiyor.

Bununla birlikte Türkiye'nin El Niño'dan etkilenebildiğini gösteren bilimsel çalışmalar bulunuyor. Türkiye'deki yağış verilerini inceleyen araştırmalar, özellikle Batı Anadolu ve Doğu Anadolu'da El Niño ile yağış değişimleri arasında anlamlı bağlantılar bulunduğunu ortaya koyuyor. Etkinin özellikle sonbahar ve kış aylarında daha yakından takip edilmesi gerekiyor.
Meteoroloji Genel Müdürlüğü'nün Eylül 2026 için yayımladığı uzun vadeli tahminlerde Türkiye'nin önemli bölümünde sıcaklıkların mevsim normallerinin üzerinde seyretmesi bekleniyor. Tahmine göre Trakya, Batı Akdeniz'in iç kesimleri ve Doğu Akdeniz'de sıcaklıkların normallerin yaklaşık 0,5 ila 1 derece üzerinde, Doğu Anadolu'nun bazı kuzey kesimlerinde 2 ila 3 derece üzerinde, diğer bölgelerde ise 1 ila 2 derece üzerinde olması öngörülüyor.

Bu tablo, Eylül ayında Türkiye genelinde yaz sıcaklarının tamamen sona ermeyeceğine işaret ediyor. Ancak mevcut tahmin doğrudan “Eylül sıcaklığının nedeni El Niño” şeklinde yorumlanmıyor. MGM'nin mevsimlik tahmin sistemi El Niño ve La Niña'nın yanı sıra deniz suyu sıcaklıkları, NAO ve SAO gibi çok sayıda büyük ölçekli atmosferik ve okyanusal etkeni birlikte değerlendiriyor.
| DÖNEM | TÜRKİYE İÇİN BEKLENTİ |
|---|---|
| Eylül 2026 | Türkiye'nin büyük bölümünde mevsim normallerinin üzerinde sıcaklık |
| Eylül 2026 | Doğu Anadolu'nun bazı kuzey kesimlerinde normallerin 2-3 derece üzerinde sıcaklık |
| Eylül 2026 | Güney Ege ve Batı Akdeniz kıyılarında normaller civarında sıcaklık |
| Eylül 2026 | Yağışta bölgesel farklılıklar |
| Ekim-Kasım 2026 | El Niño'nun güçlenmesiyle küresel sıcaklık ve yağış düzenlerinde daha belirgin değişimler bekleniyor |
| Kasım-Aralık 2026 | El Niño'nun zirve yapması beklenen dönem |
| Aralık 2026-Şubat 2027 | El Niño'nun etkisini sürdürmesi beklenen dönem |
El Niño'nun Türkiye açısından en fazla takip edilmesi gereken dönemlerinden biri kış ayları olacak. Geçmiş araştırmalar, El Niño ile Türkiye'nin bazı bölgelerindeki kış yağışları arasında bağlantılar bulunduğunu ortaya koyuyor. Özellikle Batı ve güney kesimlerde yağış rejiminde değişiklik ihtimali bulunurken, bunun Türkiye'nin tamamında aynı şekilde gerçekleşmesi beklenmiyor.
Öte yandan mevcut verilerle Türkiye'nin 2026-2027 kışının tamamının sıcak veya kurak geçeceğini söylemek mümkün değil. MGM'nin mevsimlik tahminleri de El Niño dahil olmak üzere çok sayıda büyük ölçekli sistemi hesaba katıyor ve uzun vadeli tahminlerde sıcaklığın yağışa göre daha yüksek öngörülebilirliğe sahip olduğunu belirtiyor. Bu nedenle kışa ilişkin daha net bölgesel değerlendirmelerin yeni tahminlerle birlikte yapılması gerekiyor.
Çok güçlü El Niño dönemlerinde dünyanın farklı bölgelerinde birbirinden tamamen farklı hava koşulları görülebiliyor. Güneydoğu Asya, Orta Amerika ve Güney Amerika'nın kuzeyinde kuraklık ve yangın riskinin yükselmesi beklenirken, bazı bölgelerde bunun tam tersine aşırı yağış, sel ve toprak kayması riski artabiliyor. WMO'nun Eylül-Kasım 2026 görünümünde dünyanın büyük bölümünde normalin üzerinde sıcaklık ihtimali öne çıkıyor.
El Niño'nun etkileri yalnızca hava durumuyla da sınırlı kalmıyor. Kuraklık tarım üretimini ve su kaynaklarını etkileyebilirken, aşırı yağışlar ulaşım, altyapı ve yerleşim alanlarında risk oluşturabiliyor. Okyanus sıcaklıklarının küresel ölçekte zaten yüksek seyretmesi nedeniyle güçlü El Nino'nun etkilerinin daha da ağır hissedilebileceği belirtiliyor.