Kategoriler
UYGULAMALAR
İstanbul

TRT 1 ekranlarında yayınlanan Vefa Sultan 2 sezon bölümleriyle izleyenleri ekran başına kiltledi. Dizide, İsmail Ege Şaşmaz’ın oynadığı Vefa Sultan karakteri, Osmanlı tarihinin önemli manevi şahsiyetlerinden birine dayanıyor. Gerçek adı Muslihuddin Mustafa olan Vefa Sultan, özellikle İstanbul’un fethinden sonraki dönemde ilmi ve tasavvufi yönüyle öne çıkan bir alim olarak biliniyor.
Yapımda, onun ilimle yoğrulan hayatı, hakikat arayışı ve fetih sonrası şehirde bıraktığı manevi iz etkileyici bir anlatımla ekrana taşınıyor. Hem tarihi hem de tasavvufi yönüyle dikkat çeken karakter, izleyiciyi geçmişe uzanan derin ve anlamlı bir hikâyenin içine çekiyor. Peki, İsmail Şaşmaz’ın oynadığı Vefa Sultan kim? Vefa Sultan nerede yaşamış?
Vefa Sultan olarak tanınan Muslihuddin Mustafa, Konya’da doğdu. Kaynaklarda tam adı Mustafa b. Ahmed es-Sadrî el-Konevî el-med‘uv bi-Vefâ şeklinde geçer. “Vefâ” mahlasını şiirlerinde kullanmış, İbn Vefâ ve Vefâzâde gibi lakaplarla da anılmıştır. İbn Vefâ lakabını annesinin adından aldığı belirtilir.

İlk eğitimini Konya’da aldıktan sonra babasıyla birlikte Edirne’ye giderek tahsilini tamamladı. Zâhir ve bâtın ilimlerinde derinleştiği, tasavvuf, mûsiki ve astronomi alanlarında yetkin olduğu aktarılır. Tasavvuf yolunda Muslihuddin Halife’ye intisap etmiş, ardından Zeyniyye tarikatı çevresinde seyrüsülûkünü tamamlamıştır. Konya’ya döndükten sonra irşad faaliyetlerine başlamış, Karamanoğlu İbrahim Bey tarafından Meram’da adına cami ve hankah yaptırılmıştır. 15. yüzyılda yaşamış olan Vefa Sultan, ilmi ve manevi yönüyle döneminin önemli şahsiyetlerinden biri olarak kabul edilir.

Konya Meram’da onun adına yaptırılan caminin 875 (1470-71) tarihli vakfiye sûretinde tam adından sonra “eş-şehîr bi-veled-i Vefâ” şeklindeki kaydın dedesinden geldiği ileri sürülmüştür. Ebü’l-Vefâ lakabının Vefâ adında bir oğlu olduğu için mi ya da övgü amacıyla mı söylendiği net değildir. Bazı kayıtlarda iki oğluyla bir kızının olduğu ve kızını Mevlânâ Celâleddîn-i Rûmî’nin neslinden Şeyh Âbid Çelebi ile evlendirdiği anlaşılmaktadır.

Muslihuddin Mustafa, yani Vefa Sultan, doğum yeri olan Konya’da yetişti; ardından eğitim için Edirne’ye gitti. Konya’ya döndükten sonra bir süre burada irşad faaliyetlerinde bulundu. Hacca gitmek üzere Antalya’dan yola çıktığı sırada korsanlar tarafından esir edilerek Rodos’a götürüldü; daha sonra fidyesi ödenerek kurtarıldı.

Karamanoğlu İbrahim Bey’in vefatından (1464) sonra İstanbul’a geçti ve hayatının en etkili dönemini burada geçirdi. Fâtih Sultan Mehmed’in desteğiyle kendi adıyla anılan Vefa semtinde cami ve külliye kuruldu. 1491 yılında İstanbul’da vefat eden Vefa Sultan, yaptırılan caminin hazîresine defnedildi.