Kategoriler
UYGULAMALAR
İstanbul

Arkeologlara göre, iskelet kalıntılarındaki yaralanmaların kesin nedenini belirlemek zor olduğundan şiddet, insanlık tarihinin yeniden kurgulanması en zor yönlerinden birini oluşturuyor. Ancak İsrail'deki Qafzeh Mağarası'nda 1979 yılında gün yüzüne çıkarılan ve 92 bin ila 145 bin yıl öncesine tarihlenen "Qafzeh 25" adlı fosil, bu zorluğun aşılabileceğini gösteriyor.
İspanya'daki bilim insanları, iskeletin hem çene kemiğini hem de alt küçük azı dişlerinden birini etkileyen lezyonu mikroskopi ve bilgisayarlı tomografi (BT) taramalarıyla inceledi. Araştırmacılar, tespit edilen lezyonun kesici bir aletin neden olduğu travmayla uyumlu olduğunu ve yüze yönelik bir bıçaklamaya işaret ettiğini belirtiyor.
Çene bölgesindeki yarada görülen iyileşme belirtileri, bireyin saldırıya uğradıktan sonra bir süre daha hayatta kaldığını gösteriyor. Olayın kesin nedeni tartışmaya açık olsa da Scientific Reports dergisinde yayımlanan bulgular, Orta Paleolitik döneme ait oldukça sınırlı olan kesici alet travması kayıtlarını genişletiyor.
Araştırmacılar fosilde aynı zamanda daha önce belgelenmemiş diş rahatsızlıklarına da rastladı. Fosil kalıntılarındaki kasıtlı gömülme izleri, arkaik insanın bir yırtıcı hayvan saldırısında ölmediğini büyük ölçüde kanıtlıyor.
Araştırmanın yazarı Ana Pantoja Pérez, elde edilen verileri şu sözlerle açıklıyor: "Bulgular, kişiler arası şiddet, yaralı veya hasta bireylerin bakımı ve cenaze uygulamaları gibi karmaşık davranışların kökenleri hakkındaki devam eden tartışmalara yeni kanıtlar sağlıyor."