CANLI ANLATIM

ABD/İsrail ile İran arasındaki patlak veren savaş, ülkeler arasında karşılıklı restleşmeler ve aralıklarla düzenlenen saldırılarla devam ediyor. ABD basını ABD ile İran arasında anlaşmaya varıldığını duyurdu. Haberde; anlaşmanın tamamlanması için ise Donald Trump'ın nihai onayının beklendiği belirtildi. İki ülke arasında aylar sonra yaşanan bu gelişme savaşın biteceğine dair umutları yeniden yeşertirken İran'da kritik bir gelişme oldu. İran, ABD'ye ait MQ-9 Reaper İHA'sını yeni nesil "Arash-e Kamangir" hava savunma sistemiyle vurduğunu açıkladı. ABD ise "Hiçbir ABD hava aracı düşürülmemiştir. ABD’ye ait tüm hava araçlarının yeri bellidir" açıklamasını yaptı. 

Öte yandan Trump, İran'ın Hürmüz Boğazı'ndan uranyuma varıncaya kadar kabul etmesi gereken maddeleri sayarak son kararı vermek üzere toplantıya geçeceğini bildirdi. İran basınında ise Trump yalanlanarak "Anlaşmayı çarpıtıyor" haberi yapıldı. İşte ABD-İran savaşında son durum...

Hizbullah, İsrail’i çok sayıda roket saldırısı ile hedef aldı. İsrail Savunma Kuvvetleri’nden (IDF) yapılan açıklamaya göre; gece boyunca İsrail’in sınır bölgelerine Lübnan topraklarından en az 4 saldırı dalgası düzenlendi. Birçok bölgede sirenlerin devreye girdiği açıklanırken, en az 2 roketin engellendiği bildirildi. Bir roketin Kiryat Shmona bölgesine isabet ettiği ve maddi hasara yol açtığı ancak kimsenin yaralanmadığı aktarıldı.

İran’ın yarı resmi Tasnim Haber Ajansı, Hürmüz Boğazı'na hakim stratejik bir bölge olan Keşm Adası yakınlarında düşmana ait bir insansız hava aracının (İHA) düşürüldüğünü duyurdu. "Düşman Amerikan-Siyonist İHA’sının" hava savunma birimleri tarafından tespit edildikten sonra başarılı bir şekilde imha edildiği aktarıldı. Düşürülen İHA’nın enkazına ait olduğu belirtilen görüntüler yayınlanırken, ABD ordusundan konuyla ilgili bir açıklama henüz yapılmadı.

İsrail ile Lübnan arasındaki 4. tur görüşmelerin ABD'de gerçekleştirildiği belirtildi. ABD Savunma Bakanlığı (Pentagon) binasında iki ülkeden askeri heyetlerin katılımıyla gerçekleşen görüşme 9 saatten fazla sürdü. 

Lübnan basınında, gece geç saatlerde sona eren toplantıya ilişkin haberler yer aldı. Haberlerde, söz konusu toplantıda İsrail tarafının, Hizbullah ile bağlantılı olduğunu iddia ettiği yerlerle ilgili haritalar ve istihbarat bilgileri sunduğu ve Hizbullah'ın kullandığı dronları gündeme getirdiği bilgisine yer verildi.

İsrail'in güvenlik konusunda normalleşme talep ettiği, Lübnan tarafının ise bunun askeri değil siyasi bir karar olması dolayısıyla reddettiği ifade edildi.

Yine basında, Lübnan'ın Washington Büyükelçiliğinde askeri görüşmelerle ilgili bugün bir değerlendirme toplantısı yapılacağı bilgisine yer verildi.

Amerikan New York Times (NYT) gazetesi, üst düzey bazı ABD'li yetkililere dayandırdığı haberinde, Durum Odası'ndaki İran toplantısının yaklaşık 2 saat sürdüğünü belirtti.

Haberde, Trump'ın toplantıda, İran'la anlaşma konusunda nihai bir karar vermediği bilgisi yer aldı.

Beyaz Saray'dan toplantıya ilişkin henüz resmi açıklama yapılmadı.

 İran'ın Hürmüz Boğazı yakınlarındaki Keşm Adası çevresinde ABD-İsrail'e ait mini insansız hava aracının (İHA) düşürüldüğü öne sürüldü.

Tesnim Haber Ajansının haberinde, "Ordunun hava savunması tarafından Keşm yakınlarında düşman bir Amerikan-Siyonist mini insansız hava aracının tespit edilmesinin ardından, başarılı bir operasyonla derhal vurularak imha edildi." ifadeleri yer aldı.

İran Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü İsmail Bekayi, ABD ile mutabakata henüz varılmadığını ve mesaj alışverişinin devam ettiğini bildirdi.

İran devlet televizyonuna konuşan Dışişleri Bakanlığı ve ABD ile Müzakere Heyeti Sözcüsü Bekayi, ABD Başkanı Donald Trump'ın İran ile anlaşmaya dair beyanlarının doğru olmadığını söyledi.

Bekayi, "Şu an itibarıyla mesaj alışverişi devam ediyor. Anlaşma henüz kesinleşmedi." ifadelerini kullandı.

İran lideri Ayetullah Mücteba Hamaney'in Danışmanı ve eski Devrim Muhafızları Ordusu Genel Komutanı Tümgeneral Muhsin Rızai, ABD'nin deniz ablukasını sürdürmesi halinde onu ya müzakerelerle ya da doğrudan eylemle kıracaklarını söyledi.

ABD ile İsrail'in bölgede ortak bir doktrin izlediğini belirten Rızai, "Bu doktrine göre, bölgede yeni bir düzen dayatmak istiyorlarsa İran'ın kesinlikle düşmesi gerekir. İran var olduğu sürece, istedikleri 'yeni düzenlerin' hiçbiri gerçekleşmeyecektir." dedi.

İran merkezli Fars Haber Ajansı, Trump’ın İran ile sağlanacak mutabakata ilişkin açıklamasına "gerçekler ve yalanların bir karşımı" yorumunu yaptı.

İran basınına konuşan adı açıklanmayan bir kaynak, ABD Başkanı’nın söz konusu açıklamasında, "sahte bir zafer" algısı oluşturmak amacıyla taslak anlaşmanın bazı kritik unsurlarını çarpıttığını belirtti.

"HÜRMÜZ BOĞAZI TASLAK ANLAŞMADA YER ALMIYOR"

Kaynaklar özellikle, Trump’ın İran’ın zenginleştirilmiş nükleer materyalinin imha edileceği yönündeki iddiasının temelsiz olduğunu savunurken, İran’ın Hürmüz Boğazı’nı herhangi bir ücret talep etmeden açması gerektiğine ilişkin açıklamasının da taslak anlaşmada yer almadığını kaydetti.

Trump’ın taslak anlaşmadaki diğer "önemli maddelerden" de söz etmediğine dikkat çekildi. Bunlar arasında ABD’nin İran’a ait milyarlarca dolarlık dondurulmuş varlıkların serbest bırakılması ve Lübnan’da tam kapsamlı bir ateşkesin sağlanmasının da bulunduğu belirtildi.

ABD Başkanı Trump, İran gerilimiyle ilgili yaptığı son açıklamada "Nihai değerlendirmeyi yapmak için şimdi toplantı düzenleyeceğiz." dedi.

"HÜRMÜZ BOĞAZI DERHAL AÇILMALI"

Sosyal medya hesabı üzerinden açıklama yapan Trump şu ifadeleri kullandı: İran, nükleer silah veya bomba sahibi olmayacağına dair söz vermelidir. Hürmüz Boğazı, her iki yönde de kısıtlama olmaksızın, geçiş ücreti alınmadan derhal açılmalıdır. Su mayınları (bombalar), varsa, imha edilecektir (büyük su altı mayın temizleme gemilerimizle çok sayıda mayını imha ederek ortadan kaldırdık. İran, kalan mayınların (ki bunların sayısı az olacaktır!) derhal imhasını ve/veya imhasını tamamlayacaktır). 

Şimdi kaldırılacak olan inanılmaz ve emsalsiz deniz ablukası nedeniyle Boğaz'da mahsur kalan gemiler, "eve dönüş" sürecine başlayabilirler! Eşlerinize, kocalarınıza, ebeveynlerinize ve ailelerinize benden, en sevdiğiniz Başkanınızdan selamlar! 

Bazen "Nükleer Toz" olarak da adlandırılan, 11 ay önce güçlü B2 bombardıman uçağı saldırımız sonucu neredeyse çökmüş dağların altında derinlere gömülmüş olan zenginleştirilmiş malzeme, ABD (ve Çin ile birlikte bunu yapabilecek mekanik kapasiteye sahip tek ülke!) tarafından İran İslam Cumhuriyeti ve Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı ile yakın koordinasyon ve iş birliği içinde çıkarılacak ve İMHA EDİLECEKTİR. 

İkinci bir duyuruya kadar hiçbir para alışverişi yapılmayacaktır. Çok daha az önemli olan diğer maddeler üzerinde de anlaşmaya varılmıştır. Şimdi, nihai kararı vermek üzere Durum Odası'nda toplanacağım."

İran'ın baş müzakerecisi ve Meclis Başkanı Muhammad Bakır Galibaf, İran'ın tavizleri diyalog yoluyla değil, füzelerle aldığını belirterek, "Müzakerelerde ise onların sadece durumu anlamalarını sağlıyoruz" dedi.

İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu, İsrail kara kuvvetlerinin Lübnan'ın güneyinde ilan ettiği "güvenlik bölgesinin" ötesinde ilerleyerek Litani Nehri'ni geçtiğini söyledi.

İsrail ordusunun 2 Mart'tan bu yana Lübnan'a ateşkese rağmen düzenlediği saldırılarda hayatını kaybedenlerin sayısı 31 artarak, 3 bin 355'e yükseldi.

İran ile ABD arasında arabulucuların yürüttüğü görüşmelerde, savaşı sona erdirebilecek bir ön anlaşma taslağı üzerinde çalışıldığı belirtildi. 

İsrail ordusunun Kurban Bayramı'nın ikinci gününde Lübnan'ın güneyi, doğusu ve orta kesimlerine düzenlediği 108 saldırıda aralarında çocuklar ve kadınların da bulunduğu 28 kişi hayatını kaybetti, en az 42 kişi yaralandı. Lübnan'ın güneyindeki Sur kentine bağlı Abbasiye beldesine düzenlenen saldırı sonucu dumanlar yükseldi.

Birleşmiş Milletler (BM) çatışma bölgelerinde cinsel şiddet uyguladığı gerekçesiyle İsrail'i "kara listeye" dahil etti. İsrail, BM Genel Sekreteri Antonio Guterres ile ilişkilerini kesme kararı aldı.

ABD ordusundan yapılan açıklamada ise İran’ın Buşehr yakınlarında ABD’ye ait bir hava aracını (İHA) düşürdüğü iddialarını yalanlandı. Açıklamada, "Hiçbir ABD hava aracı düşürülmemiştir. ABD’ye ait tüm hava araçlarının yeri bellidir" denildi.

İran basını, Basra Körfezi kıyısındaki Buşehr eyaletinde duyulan patlama sesinin hava savunma sistemlerinin düşman hava araçlarına müdahalesinden kaynakladığını duyurdu. Cem Kaymakamı Tengistani, bir hava aracının düşürüldüğünü açıkladı.

İran basını, ABD ile İranlı müzakerecilerin ateşkesin uzatılması ve İran'ın nükleer programına ilişkin görüşmelerin yapılması için 60 günlük bir anlaşmaya vardığına dair ABD basınında yer alan haberi yalanladı.

ABD merkezli haber sitesi Axios, ABD ile İran arasındaki müzakere sürecinde tarafların 60 günlük bir mutabakat zaptı üzerinde anlaşmaya vardığını öne sürerken, ABD Başkanı Donald Trump’ın nihai onayını vermeden önce anlaşmayı değerlendirmek için arabuluculardan birkaç gün süre istediğini iddia etti.