Kategoriler
UYGULAMALAR
İstanbul

ABD Yüksek Mahkemesi, Başkan Donald Trump tarafından yürürlüğe konulan tarifelerin dayandırıldığı Uluslararası Acil Ekonomik Güçler Yasası'nın (IEEPA) Başkana tarife koyma yetkisi vermediğine hükmetti.
Mahkemenin söz konusu kararı, 3'e karşı 6 oyla alındı. Karar metninde, ABD Anayasası'nın ilgili maddesine atıfta bulunularak vergi ve gümrük vergisi koyma yetkisinin Kongre'ye ait olduğu vurgulandı.
Hükümetin IEEPA'yı, "Başkana tek taraflı olarak sınırsız gümrük vergileri uygulama ve bunları istediği gibi değiştirme" yetkisi veren bir yasa olarak yorumladığı belirtilen kararda, yasanın yarım asırlık geçmişinde hiçbir Başkanın bu büyüklük ve kapsamdaki tarifeler bir yana, herhangi bir gümrük vergisi uygulamak için dahi bu yasayı kullanmadığına vurgu yapıldı.

Kararda, yasada yer alan "ithalatı düzenleme" ifadesinin Kongre'nin "vergi koyma" yetkisini kapsamadığı, büyük ekonomik ve siyasi etkisi olan "son derece önemli" bir yetki devrinin Kongre tarafından muğlak bir dil kullanılarak yapılamayacağı belirtildi.
IEEPA'nın Başkana soruşturma yapmak, engellemek, yasaklamak gibi çeşitli konularda ithalatı düzenleme yetkisi verdiği aktarılan kararda, bu uzun özel yetkiler listesinde gümrük vergileri veya harçlardan hiç bahsedilmediği kaydedildi.
Trump, ABD Yüksek Mahkemesinin tarife kararına ilişkin Beyaz Saray'da basın toplantısı düzenledi.
Yüksek Mahkemenin tarifelerle ilgili kararının "son derece hayal kırıklığı" oluşturduğunu belirten Trump, mahkemenin bazı üyelerinden utanç duyduğunu söyledi.
Trump, "Yıllardır bizi soyan yabancı ülkeler çok mutlu, sokaklarda dans ediyorlar. Ama uzun süre dans edemeyeceklerinden emin olabilirsiniz." dedi.
Tarifelerle ilgili davanın kendisi için önemli olduğunu vurgulayan Trump, "İyi haber şu ki bu korkunç kararda tüm mahkeme tarafından kabul edilen ve Kongre tarafından da tanınan, ABD Başkanı olarak benim kullanabileceğim Uluslararası Acil Ekonomik Güçler Yasası (IEEPA) tarifelerinden bile daha güçlü yöntemler, uygulamalar, kanunlar ve yetkiler var." diye konuştu.
Trump, "Bugün, halihazırda uyguladığımız tarifelere ek olarak 122. Bölüm uyarınca yüzde 10'luk küresel bir tarife uygulamaya yönelik bir karar imzalayacağım. Ayrıca ülkemizi diğer ülkelerin ve şirketlerin haksız ticaret uygulamalarından korumak için 301. Bölüm ve diğer maddeler kapsamında çeşitli soruşturmalar başlatacağız." ifadesini kullandı.
Kararnameyi imzalayan Donald Trump, "Tüm ülkelere yönelik küresel yüzde 10'luk bir gümrük vergisini az önce imzalamış olmaktan büyük onur duyuyorum." dedi ve bu tarifelerin derhal yürürlüğe gireceğini kaydetti.

Beyaz Saray'dan yapılan açıklamada da Trump'ın, geçici bir ithalat vergisi uygulanmasına yönelik kararı imzaladığı aktarıldı.
Trump'ın 1974 Ticaret Yasası'nın 122. maddesi uyarınca sahip olduğu yetkiyi kullandığına işaret edilen açıklamada, bu maddenin başkana belirli temel uluslararası ödeme sorunlarını ek vergiler ve diğer özel ithalat kısıtlamaları yoluyla ele alma yetkisi verdiği vurgulandı.
Açıklamada, bu kapsamda ABD'ye ithal edilen ürünlere 150 gün süreyle yüzde 10 oranında ithalat vergisi getirildiği belirtilerek, kararın 24 Şubat'tan itibaren yürürlüğe gireceği kaydedildi.
Bazı ürünlerin geçici ithalat vergisine tabi olmayacağı aktarılan açıklamada, kritik mineraller, enerji ürünleri, bazı tarım ürünleri, ilaçlar, belirli elektronik ve otomotiv ürünleri, havacılık ürünleri ile bilgi materyalleri gibi bazı kalemlerin vergiden muaf tutulduğu bildirildi.
Açıklamada, ayrıca 232. madde kapsamındaki ürünlerin ABD-Meksika-Kanada Anlaşmasına uygun Kanada ve Meksika malları ile belirli Orta Amerika ülkelerinden gelen bazı tekstil ürünlerinin de kapsam dışı olduğu ifade edildi.
Beyaz Saray'ın açıklamasında ayrıca, Trump'ın ABD Ticaret Temsilciliğine 301. madde kapsamındaki yetkisini kullanarak ülkeye karşı makul olmayan ve ayrımcı ticaret eylemlerini soruşturma talimatı verdiği kaydedildi.