Kategoriler
UYGULAMALAR
İstanbul
Borsa İstanbul’da satışların hızlanmasıyla birlikte BIST 100 endeksindeki düşüş yüzde 6’yı geçti. Kayıpların bu seviyeye ulaşmasının ardından Endekse Bağlı Devre Kesici (EBDK) Sistemi devreye girdi ve pay piyasasındaki işlemler geçici olarak durduruldu.
Ekonomist Necmettin Batırel, Tgrthaber.com Özel Haber Şefi Bengü Sarıkuş'a borsada gerçekleşen sert düşüş hakkında çarpıcı analiz yaptı.

Borsa İstanbul'da yaşanan bu sert düşüşün sebepleri neler?
Ekonomist Necmettin Batırel: Borsa İstanbul küresel piyasalardan tamamen bağımsız, doğrudan iç dinamiklerden kaynaklanan bir likidite ve güven krizi nedeniyle sert düşerek negatif ayrıştı.
Pusula Portföy Yönetimi, kurucusu olduğu bazı yatırım fonlarında nakit sıkışıklığı yaşandığını ve yatırımcılara yapılması gereken katılma payı iade ödemelerinin zamanında gerçekleştirilemeyerek temerrüde düşüldüğünü açıkladı. Bunun üzerine yatırımcılar Pusula fonlarından 129 milyar lira çekti.

SPK'nın sığ hisselerde yoğunlaşan fonlara getirdiği yeni sınırlamalar ve bu takvime uyum süreci baskı oluşturdu. Yatırımcıların ani nakit taleplerini karşılamak zorunda kalan fon yöneticileri, portföylerindeki hisseleri hızla nakde çevirmek amacıyla piyasaya yoğun satış girince hisseler üzerinde muazzam bir arz baskısı oluştu.
Bakan Şimşek'in borsa ve özellikle fon piyasasına yönelik yeni kararlar veya vergilendirme adımları açıklayacağı yönündeki kulis bilgileri, yatırımcılar arasında ani bir risk iştahı kaybına yol açtı. Endeksin psikolojik olarak kritik bir eşik kabul edilen 14.000 puan seviyesinin altına sarkması, yatırımcıların otomatik zarar kes (stop-loss) emirlerini ve algoritmik botların satış modellerini tetikledi. Bu durum, satışı satışın doğurduğu bir kar topu etkisine dönüştü.

Bankacılık ve sınai endekslerindeki kayıplar yüzde 5'i aşarken, piyasada çok sayıda hisse senedinde devre kesiciler çalıştı. Hisselerin büyük kısmı taban fiyat seviyesine geriledi.
Orta Doğu'daki jeopolitik risklerin tetiklediği ve 107 doların üzerinde seyreden Brent petrol fiyatları, enerji ithalatçısı olan Türkiye'nin cari dengesi ve enflasyon görünümü (dolayısıyla Merkez Bankası'nın faiz politikası) üzerinde ek bir baskı unsuru oluşturmaya devam etti.
Özetle, Borsa İstanbul büyük bir portföy yönetim şirketinin fon ödemelerinde temerrüde düşmesi ve bunun tetiklediği zincirleme likidite paniği nedeniyle çok ağır bir darbe aldı ve dünyadan negatif ayrıştı.
13.100 puana düşen endekste 12.900 puan destek, 13.400 puan direnç oldu. Sert düşüş sonrası hisselerin büyük çoğunluğunun taban seviyelere inmiş olması, yeni günde tepki alımlarını yoğunlaştırabilir. Bankalar, enerji ve demir-çelik sektörlerinde büyük alım fırsatı oluştu.