Sosyal Güvenlik sisteminde avantajlı emeklilik dönemi sessiz sedasız değişiyor. Milyonlarca çalışanı yakından ilgilendiren statü değişikliği, yeni nesil sigortalılar için artık bir çıkış yolu değil, bir engel hâline geliyor. Sosyal Güvenlik Uzmanı İsa Karakaş, değişimin şartlarını, kapsamını ve kimi nasıl etkileyeceğini açıkladı.
SGK; SSK, Bağ-Kur ve Emekli Sandığı’nı tek isim altında topladı ancak kurallar hâlâ farklı. Vatandaşın, en az primle en yüksek maaşı almak istediğini belirten Karakaş, "Bu noktada ibre her zaman SSK (4/1-a) yönünü gösteriyor. Çünkü SSK’dan emekli olmak, Bağ-Kur’a göre yaklaşık 1.800 ila 2.000 gün daha az prim ödemek anlamına geliyor. Ayrıca hizmetin geçtiği döneme göre emeklilik maaşında avantaj sağlanması da söz konusu olabilmektedir" dedi.
"Eğer sigorta girişiniz 2008 yılındaki büyük SGK reformundan önceyse, hala bir şansınız var. Mevcut uygulamada, farklı statülerde çalışanların hangi şartla emekli olacağını "son 7 yıllık fiilî hizmet süresi" belirliyor" diyen Karakaş, son 7 yıl (2.520 gün) içinde en çok hangi statüde (en az 1.260 gün) prim ödediyseniz, o statüden emekli olacağınızın altını çizdi.
Ekim 2008 ve sonrasında ilk kez sigortalı olanlar için "son 1.260 gün" kuralı tamamen rafa kalktı. Yeni sistemde "son 7 yıl" değil, "tüm çalışma hayatı" masaya yatırılıyor.
SGK'nın artık son yıllara bakmadığını, toplam çalışma sürenizin çoğunluğu hangi statüdeyse, emeklilik şartlarınızın ona göre belirlendiğini belirtti.
Bir örnekle açıklayan Karakaş, ": 23 yıl Bağ-Kur’lu çalışıp son 7 yılını SSK’lı geçiren yeni nesil bir sigortalı, eski sistemdeki gibi SSK’dan emekli olamayacak. SGK ona, "Çoğunluğun Bağ-Kur, o hâlde 9.000 günü dolduracaksın" diyecek" dedi.
SSK, Bağ-Kur ve Emekli Sandığı’nın Sosyal Güvenlik Kurumu adı altında tek çatıda birleşmesine rağmen SGK çatısı altında tek tip sigortalılık bulunmuyor. Karakaş, bir kişinin aynı anda ya da değişik dönemlerde farklı statüde birden fazla sigortalı olma durumu söz konusu olmadığını söyledi.
Peki bir memur kişi aynı anda hem patron (Bağ-Kur) hem de başka bir yerde işçi (SSK) olarak görünüyorsa ne olur?
Karakaş, "Eğer işin içinde Emekli Sandığı (4/1-c) varsa, diğerleri geçersiz sayılır. 2011’den beri uygulanan kural gereği; SSK ve Bağ-Kur çakışırsa, SSK (4/1-a) geçerli kabul edilir"dedi.
Karakaş ayrıca "Kendi iş yerinizden kendinizi SSK’lı gösteremezsiniz! Ortak olduğunuz veya sahibi olduğunuz şirketten yatırılan SSK primleri geçersiz sayılır ve emeklilik hayaliniz suya düşebilir" diyerek kritik bir uyarıda bulundu.
Google Play
App Store