18 yaşından önce bir işyerinde çalışıp sigortalı gösterilen kişilerin emekliliği hangi durumlarda iptal ediliyor? Sosyal Güvenlik Uzmanı Özgür Erdursun, bugün köşe yazısında bu konu hakkında merak edilenleri açıkladı.
Erdursun, "Bugün 18 yaşından önce bir fabrikada, markette, atölyede, şirkette veya herhangi bir işverenin yanında çalışmış olanların sigortalılıklarıyla ilgili özel bir sorun bulunmuyor" dedi.
Erdursun, tartışma yalnızca belirli bir grubu ilgilendirdiğini ifade etti: 18 yaşından önce anne veya babasına ait işyerinde sigortalı olarak çalıştırılan kişiler.
Dolayısıyla anne veya babasının yanında değil de başka işverenlerin yanında çalışanların bu haberler nedeniyle gereksiz bir endişeye kapılmalarına gerek bulunmuyor.
Uzman isim, "Bugün yaşanan tartışmanın temelinde SGK’nın 2013/11 sayılı Genelgesi yer alıyor. Söz konusu genelgede, anne veya babaya ait işyerinde çalışan küçüğün sigortalı sayılabilmesi için vasi katılımıyla yapılmış ve hakim tarafından onaylanmış bir hizmet sözleşmesinin bulunması gerektiği belirtiliyor" şeklinde konuştu.
SGK da bu düzenlemeye dayanarak, söz konusu şartların bulunmadığı durumlarda anne veya babaya ait işyerlerinden yapılan bazı sigortalılık bildirimlerini geçersiz kabul edebiliyor.
O dönemde yapılan bildirimler Kurum tarafından kabul edilmiş, primler tahsil edilmiş, hizmetler kayıt altına alınmış ve kişiler de buna güvenerek emeklilik planlarını yapmış durumda.
Erdursun, "Bu uygulamanın en önemli sonucu EYT kapsamında ortaya çıkıyor. Örneğin bir kişinin ilk sigorta girişi 8 Eylül 1999 tarihinden önce anne veya babasına ait işyerinden yapılmış olabilir.
Kişi yıllarca EYT kapsamında olduğunu düşünmüş, emeklilik planlarını buna göre yapmış olabilir. Ancak SGK tarafından bu başlangıcın geçersiz sayılması halinde ilk sigorta tarihi ileriye gidebilir ve kişi EYT kapsamı dışında kalabilir" şeklinde konuştu.
Bazı kişilerin ilk sigorta girişleri başka işyerlerinden yapılmış olabilir. Erdursun, "Dolayısıyla EYT kapsamında olmaları açısından herhangi bir sorun bulunmayabilir. Ancak çalışma hayatlarının belirli dönemlerinde 18 yaşından küçükken anne veya babalarına ait işyerlerinde çalışmış ve bu dönemlere ait prim günleri emeklilik hesabına dahil edilmiş olabilir. Şayet bu hizmetler sonradan iptal edilirse, toplam prim gün sayısı eksik hale gelebilir" ifadesini kullandı.
Bu durumda emeklilik için gerekli prim şartı ortadan kalkabilir. Hatta bazı kişiler açısından bağlanmış emekli aylıklarının yeniden değerlendirilmesi ve emeklilik işlemlerinin tartışmalı hale gelmesi söz konusu olabilir.
Yargıtay’ın son yıllarda verdiği kararlarda temel yaklaşım şu: Önemli olan kişinin gerçekten çalışıp çalışmadığının ortaya konulmasıdır.
Mahkemeler; Fiili çalışmanın varlığını, işyerindeki faaliyetleri, bordro kayıtlarını, ücret ödemelerini, tanık anlatımlarını, dosya kapsamındaki diğer delilleri birlikte değerlendiriyor.
İkinci önemli husus ise SGK’nın genelgesine rağmen konunun yargı önünde farklı değerlendirilebildiğidir.
Bu nedenle anne veya babasına ait işyerinde 18 yaşından önce sigortalı çalışması bulunan kişilerin hizmet kayıtlarını dikkatle incelemeleri, olası bir inceleme veya iptal işlemi halinde ise haklarını yasal yollarla aramaları büyük önem taşımaktadır.
Google Play
App Store
09:33
Haberi Paylaş
YORUM YAZ