Kategoriler
UYGULAMALAR
İstanbul

Ekonomist Andrew Zatlin, altın piyasasında son dönemde yaşanan hareketin temelinde arz-talep dengesindeki değişimin bulunduğunu savunuyor. Zatlin'e göre fiyatlardaki sert geri çekilmenin en önemli nedeni, son yıllarda rekor düzeyde altın alımı yapan merkez bankalarının alımlarını önemli ölçüde azaltması.

Zatlin, son dönemde altındaki düşüşün faiz politikaları, enflasyon beklentileri veya küresel krizlerle ilişkilendirildiğini ancak verilerin farklı bir tablo ortaya koyduğunu belirtiyor. Analiste göre altın, uzun yıllardır doların değeri, faiz oranları ve enflasyonla paralel hareket etse de 2023'ten itibaren bu geleneksel ilişki bozuldu. 2023-2025 döneminde altının iki katına yaklaşan yükselişini açıklayan temel unsurun ise merkez bankalarının olağanüstü seviyelere çıkan alımları olduğu ifade ediliyor.

Verilere göre merkez bankaları normal şartlarda yılda yaklaşık 500 ton altın satın alırken, 2022-2024 yılları arasında bu rakam yıllık ortalama 1.100 tona ulaştı. Artan talep, sınırlı arzla birleşince fiyatlar hızla yükseldi. Ancak bu tablo 2025'te değişmeye başladı. Merkez bankalarının alımları 863 tona gerilerken, 2026'nın ilk yarısında gerçekleştirilen alımlar yaklaşık 250 ton seviyesinde kaldı. Uzmanlar, bu eğilimin devam etmesi halinde yıllık alımların yeniden tarihsel ortalamalara yaklaşabileceğini değerlendiriyor.

Yüksek altın fiyatlarının madencilik yatırımlarını artırmasıyla birlikte piyasaya sunulan arz da yükseldi. Buna karşılık merkez bankalarının talebindeki yavaşlama, piyasadaki dengeyi tersine çevirdi. Ekonomist Zatlin'e göre son dönemde yaşanan fiyat hareketlerinin temelinde tam olarak bu değişim bulunuyor. Talep azalırken arzın artması, altın fiyatları üzerinde aşağı yönlü baskıyı güçlendiriyor.

Analize göre altın bundan sonraki süreçte yeniden klasik piyasa dinamiklerine göre fiyatlanabilir. Özellikle ABD Merkez Bankası'nın sıkı para politikasını sürdürmesi, yüksek faiz ortamının korunması ve doların güçlü seyrini devam ettirmesi halinde altın üzerindeki baskının artabileceği değerlendiriliyor. Zatlin, mevcut görünümün devam etmesi halinde altındaki geri çekilmenin sürebileceğini öngörüyor. Analist, fiyatların yeniden 2022 seviyelerine dönmesini beklemediğini ancak ons altında 3.000 doların altının da gündeme gelebileceğini tahmin ediyor.