Derinlemesine Analiz, Teyitli Haber! Tıkla ve favori kaynağın yap.
İstanbul'da kentsel dönüşüm hız kesmeden devam ederken, fırsatçıların yeni oyunu yeniden emlak piyasasında suları bulandırdı. İnternet ilanlarının yasaklandığı, "kentselci misiniz?" sorusunun yeni eleme kriteri olduğu İstanbul'da, kiralık ev arayanları bekleyen dev krizin detayları ortaya çıktı.
HABERİN ÖZETİ
Okunma süresi 37 saniyeye düşürüldü.
Okunma süresi 37 saniyeye düşürüldü.
ÖZETİ PAYLAŞ
Özellikle kentsel dönüşümün son hız devam ettiği Bakırköy, Kadıköy ve Beşiktaş gibi ilçelerde kiralık konut bulmak imkansız hale geldi. Gayrimenkul Uzmanı Şenay Araç, Tgrthaber.com Özel Haber Şefi Bengü Sarıkuş'a Bakırköy'den Kadıköy'e kadar yayılan kiralık konut krizini ve mülk sahiplerinin "kentselci kiracı" tercihinin perde arkasını anlattı.
İstanbul'da yaşandığı iddia edilen kiralık konut krizi ne boyutta? Bu krizin sizce sebepleri neler?
Şenay Araç: İstanbul’da kentsel dönüşüm dalgası tüm hızıyla sürerken, konut piyasasında daha önce eşi benzeri görülmemiş bir kiralık krizi baş gösterdi. Özellikle kentsel dönüşüm projelerinin adeta metrekare başına yarıştığı bölgelerde kiralık daireler tamamen karaborsaya düşmüş durumda. Avrupa yakasında Bakırköy, Bahçelievler, Zeytinburnu, Bağcılar, Beşiktaş, Florya ve Yeşilyurt; Anadolu yakasında ise Kadıköy ve Bağdat Caddesi hattında kiralık ev bulmak artık neredeyse bir mucize.
Saha araştırmalarından elde edilen çarpıcı verilere göre, bu bölgelerdeki kira fiyatları son birkaç ay içinde ekstra olarak %5 ile %10 arasında ani bir tırmanış kaydetti. Ancak krizin büyüklüğü sadece yüksek fiyatlarla sınırlı değil; paranız olsa dahi kriterlere uymadığınız takdirde ev kiralamanız imkansız hale getiriliyor.
İlan sitelerindeki 'dijital ayak izinden' kaçınma refleksi ne boyutta? Bu uygulamanın sebepleri neler?
Şenay Araç: Emlak piyasasındaki en radikal değişim, geleneksel ilan yöntemlerinin terk edilmesi oldu. Artık mülk sahipleri, gayrimenkullerini emlakçılara teslim ederken kesin ve net bir şerh düşüyor: "Asla internete ilan girilmeyecek!"
Bu gizlilik kararının arkasında mülk sahiplerinin iki büyük stratejik hesabı yatıyor. İlk olarak, belirlenen fahiş kira rakamlarının dijital sistemlere girerek resmi bir kayıt oluşturmasını ve "fiyat izi" bırakmasını istemiyorlar. İkinci olarak ise ilana çıkan bir eve gelen yüzlerce telefon trafiğiyle uğraşmak yerine, süreci tamamen el altından yönetmeyi tercih ediyorlar. Bu durum, kiralık konut piyasasını ilan sitelerinden tamamen kopararak mahalle aralarındaki fısıltı gazetesine ve birebir yerinde araştırmalara mahkum ediyor.
"Telefonu açan emlakçı, bütçemizi sormadan önce 'Evini dönüşüme verenlerden misiniz?' diye soruyor. Normal vatandaşsanız doğrudan eleniyorsunuz."
Mülk sahiplerinin kiracı profilinde başlattığı 'sosyal önceliklendirme' uygulamasının sebebi nedir?
Şenay Araç: Bugünlerde bahsi geçen kritik bölgelerde kiralık ev aramak için bir emlak ofisinin kapısını çalan ya da telefonla ulaşan vatandaşlar, ezber bozan bir soruyla karşı karşıya kalıyor: "Kentselci misiniz, yoksa normal daire mi arıyorsunuz?"
Mülk sahipleri arasında yeni bir "moda" haline gelen bu yaklaşım, evini kentsel dönüşüme vermiş ve projesi tamamlanana kadar geçici barınma ihtiyacı olan vatandaşları bir numaralı öncelik haline getirdi. Ev arayan diğer normal vatandaşlar ise bu yeni öncelik sıralamasında tamamen saf dışı kalıyor.
Neden kentselci kiracılar tercih ediliyor?
Şenay Araç: Ev sahiplerinin özellikle evini dönüşüme veren aileleri tercih etmesinin arkasında tamamen "tahliye garantisi" ve "kira güncelleme" kurnazlığı yatıyor. Çünkü:
Tahliye Süresi Garanti: Kentsel dönüşüme giren binaların müteahhit teslim süreleri ortalama 18 ila 24 ay arasında değişiyor. Ev sahibi, kentselci kiracının en geç iki yıl içinde kendi yeni evine taşınacağını çok iyi biliyor.
10 Yıllık Sınıra Takılmama: Normal bir kiracı eve girdiğinde borçlar kanunu gereği yasal haklara sahip oluyor ve uzun yıllar evden çıkarılması zorlaşıyor. Ancak kentselci kiracı evden iki yıl sonra sözleşme gereği çıktığında, mülk sahibi daireyi yeniden "sıfır kilometre" güncel piyasa fiyatıyla, çok daha yüksek bir rakamdan yeni birine kiralama şansı elde ediyor.
Ev arayan herkes için kapılar kapandı mı: Kiralık konut piyasasında 'yeni öncelik' krizi nasıl büyüyor?
Şenay Araç: Kentsel dönüşümün lojistik boyutunun ötesinde, bu durum ciddi bir sosyal ayrışmayı ve barınma krizini de beraberinde getiriyor. Evlenmek, iş değiştirmek ya da tayin gibi sebeplerle İstanbul'un merkez ilçelerinde kiralık konut arayan normal vatandaşlar için piyasa tamamen tıkanmış durumda. Uzmanlar, kentsel dönüşüm konutları tamamlanıp teslim edilene kadar bu yer altı kiralama modelinin artarak devam edeceğini öngörüyor.
Google Play
App Store
Haberi Paylaş
10:37
İLGİLİ HABERLER
YORUM YAZ