Kategoriler
UYGULAMALAR
İstanbul
Nepal'in Çin'in Tibet bölgesi sınırındaki Rasuwa ve çevresinde meydana gelen sel felaketi, kısa sürede geniş bir bölgeyi etkisi altına aldı. Evler, yollar, köprüler ve altyapı sular ve çamur altında kalırken arama kurtarma ekipleri ulaşılması güç bölgelerde çalışmalarını sürdürüyor. Felaketin nedenine ilişkin ilk saatlerde ortaya çıkan deprem ihtimali ise uydu görüntüleri ve sismik verilerin incelenmesinin ardından geçerliliğini yitirdi.
Nepal'deki felaketin ana tetikleyicisinin yüksek rakımda bulunan büyük bir buzul kütlesinin kopması olduğu belirlendi. Yaklaşık 5 bin 200 metre yükseklikteki buzulun alt bölümünden kopan büyük bir parça, yaklaşık 1200 metre boyunca dikey olarak vadi tabanına düştü. Düşüş sırasında buz kütlesiyle birlikte kaya ve toprak da harekete geçti.
Buzul ve kaya parçalarının nehir sistemine ulaşmasıyla su, çamur ve enkazdan oluşan son derece güçlü bir akış meydana geldi. Akış önce Lhende Nehri'ni etkiledi, ardından Bhote Koshi ve Trishuli nehirleri boyunca Nepal'in iç kesimlerine ilerledi. Trishuli Nehri'nde su seviyesinin yalnızca 30 dakika içinde yaklaşık 9 metre yükseldiği bildirildi.

Felaketin ilk saatlerinde bölgede meydana gelen sismik hareket nedeniyle selin bir deprem tarafından tetiklenmiş olabileceği düşünüldü. İlk değerlendirmelerde 4,4 büyüklüğünde bir deprem ihtimali üzerinde durulsa da daha sonra yapılan incelemeler bu değerlendirmeyi değiştirdi.
ABD Jeolojik Araştırmalar Kurumu tarafından yapılan değerlendirmede, kaydedilen sismik sinyalin bir depremden değil, buzul çökmesi ve ardından oluşan enkaz akışından kaynaklandığı belirtildi. Olayın kendisinin sismik cihazlarda yaklaşık 5,2 büyüklüğünde bir hareket olarak kaydedildiği bildirildi.

Uydu görüntülerine göre kopan buz kütlesinin genişliği yaklaşık 600 metreye ulaşıyordu. Yaklaşık 1200 metre yükseklikten vadi tabanına düşen dev kütlenin çarpma sırasında parçalandığı ve beraberinde büyük miktarda kaya ve toprağı sürüklediği değerlendirildi.

Ortaya çıkan akış yalnızca sudan oluşmadı. Buz, kaya, toprak, çamur ve suyun birlikte hareket etmesi nedeniyle son derece yoğun ve yıkıcı bir enkaz akışı meydana geldi. Bazı uzmanlar ortaya çıkan dalgayı, kısa sürede vadiye ulaşan ve önüne çıkan yerleşimleri sürükleyen dev bir su ve enkaz duvarı olarak tanımladı. Yaklaşık 20 milyon metreküp suyun vadi sistemine boşaldığına ilişkin hesaplamalar da yapıldı.
Nepal ve Tibet'teki toplam kayıp sayısının 1300'ü aştığı bildiriliyor. Nepal'de yüzlerce kişinin yanı sıra çok sayıda yabancı turist ve bölgedeki ziyaretçinin de kendisinden haber alınamadığı açıklanırken, Tibet tarafında da yüzlerce kişinin kayıp olduğu belirtiliyor. Son bilançolarda Nepal ve Tibet genelinde 350'nin üzerinde can kaybı bildirildi.
Kayıplar arasında farklı ülkelerin vatandaşlarının bulunması nedeniyle bilançonun önümüzdeki günlerde değişebileceği belirtiliyor. Nepal'de 900'den fazla kişinin kayıp olduğuna ilişkin güncel veriler bulunurken Tibet'in Gyirong bölgesinde de 558 kişinin kayıp olduğu bildirildi. Bazı listelerde aynı kişilerin birden fazla kez yer alabilmesi nedeniyle kesin rakamların arama kurtarma çalışmaları ilerledikçe netleşmesi bekleniyor.
Nepal ve Tibet'i etkileyen sel felaketinde hayatını kaybedenlerin sayısı 350'nin üzerine çıktı. Nepal'deki can kaybına Tibet'te bildirilen ölümler de eklendiğinde toplam bilanço daha da ağırlaşıyor ve arama kurtarma çalışmaları devam ettiği için rakamların yükselme ihtimali bulunuyor.