Türk demokrasi tarihinin kara lekesi: 12 Eylül 1980 darbesinin bilançosu

Türk demokrasi tarihine kara leke olarak geçen 12 Eylül 1980 darbesinin üzerinden 46 yıl geçti. Ancak darbenin geride bıraktığı acılar ilk günkü tazeliğini koruyor. Öte yandan idam cezalarından, vatandaşlıktan çıkarılmaya kadar darbenin bilançosu yaşananları gözler önüne seriyor…

Türk demokrasi tarihinin kara lekesi: 12 Eylül 1980 darbesinin bilançosu
KAYNAK:
AA
|
GİRİŞ:
12.09.2026
saat ikonu 12:07
|
GÜNCELLEME:
12.09.2026
saat ikonu 12:11

12 Eylül 1980 tarihinde gerçekleşen darbe sadece siyasi hayat değil, toplumsal hayatı da derinden etkiledi. On binlerce kişi işsiz kalırken, tam 14 bin kişi ise vatandaşlıktan çıkarıldı. Siyaset dünyasının ünlü isimleri sürgün edildi ve 230 bin kişi yargılandı.

HABERİN ÖZETİ

Türk demokrasi tarihinin kara lekesi: 12 Eylül 1980 darbesinin bilançosu

12 Eylül 1980 darbesi, Türkiye'nin siyasi ve toplumsal hayatını derinden etkileyerek geniş çaplı tutuklamalara, yargılamalara ve vatandaşlıktan çıkarmalara yol açmıştır.
Darbe planı olan "Bayrak Harekâtı" başlangıçta 11 Temmuz'da gerçekleştirilecekti ancak ertelendi.
12 Eylül'de darbe gerçekleşti, Anayasa askıya alındı ve TBMM lağvedildi.
Süleyman Demirel, Bülent Ecevit, Necmettin Erbakan ve Alparslan Türkeş siyasi sürgün ilan edildi.
İlk idamlar 9 Ekim 1980'de sol görüşlü Necdet Adalı ve Ülkücü Mustafa Pehlivanoğlu ile gerçekleşti.
Darbe sonrası 650 bin kişi gözaltına alındı, 230 bin kişi yargılandı ve 14 bin kişi vatandaşlıktan çıkarıldı.
30 bin kişi işinden edildi ve 50 kişi idam edildi.

11 TEMMUZ’DA YAPILACAKTI

Genelkurmay Başkanı ’in talimatı üzerine “Bayrak Harekâtı” darbe planı hazırlandı. Komutanlara 11 Temmuz’da harekete geçileceği bilgisi verildi. Süleyman Demirel’in başbakanlığındaki hükümetin 2 Temmuz’da güvenoyu almasıyla plan ertelendi.

Türk demokrasi tarihinin kara lekesi: 12 Eylül 1980 darbesinin bilançosu

ANAYASA ASKIYA ALINDI, TBMM LAĞVEDİLDİ

Darbe planı 12 Eylül’de uygulandı. Anayasa askıya alındı, TBMM lağvedildi. Sonrasında ise Süleyman Demirel, Bülent Ecevit, Necmettin Erbakan, Alparslan Türkeş siyasi sürgün ilan edildi.

BİR AY GEÇMEDEN İLK İDAMLAR GERÇEKLEŞTİ

İlk idamlar 9 Ekim 1980 tarihinde gerçekleşti. Sol görüşlü Necdet Adalı ve Ülkücü Mustafa Pehlivanoğlu infazı ilk gerçekleştirilen isimler oldu.

 

Türk demokrasi tarihinin kara lekesi: 12 Eylül 1980 darbesinin bilançosu

DARBENİN ACI BİLANÇOSU

12 Eylül darbesinin ardından;

650 bin kişi gözaltına alındı,

210 bin dava açıldı,

230 bin kişi yargılandı,

14 bin kişi vatandaşlıktan çıkarıldı,

50 kişi idam edildi,

7 binden fazla kişi için idam cezası istedin,

517 kişi ölüm cezasına çarptırıldı,

30 bin kişi olarak işinden edildi.

Türk demokrasi tarihinin kara lekesi: 12 Eylül 1980 darbesinin bilançosu
Google Derinlemesine Analiz, Teyitli Haber! Tıkla ve favori kaynağın yap.
ETİKETLER
#Kenan Evren
#12 Eylül Darbesi
#Süleyman Demirel
#Necdet Adalı
#Mustafa Pehlivanoğlu
#Gündem
YorumYORUM YAZ
Uyarı
Küfür, hakaret, bir grup, ırk ya da kişiyi aşağılayan imalar içeren, inançlara saldıran yorumlar onaylanmamaktır. Türkçe imla kurallarına dikkat edilmeyen, büyük harflerle yazılan metinler dikkate alınmamaktadır.