İtalyanların sürekli karıştırarak pişirdiği kremalı Risotto'su mu, İspanyolların devasa tavalarda deniz mahsulleriyle sunduğu Paella'sı mı, Uzak Doğu'nun yapışkan Sushi pirinci mi, yoksa bizim o bol tereyağlı, şehriyeli, çatalı batırdığınızda tane tane dökülen efsanevi pirinç pilavımız mı? Pirinç, dünya nüfusunun yarısından fazlasının temel besin kaynağı olsa da, onu pişirme teknikleri kültürler arasında devasa savaşlara neden oluyor. Gastronomi dünyasının en prestijli, milyonlarca gezginin ve gurmenin oylarıyla belirlenen küresel lezzet rehberi TasteAtlas (Lezzet Atlası), dünyanın en lezzetli pirinç yemekleri listesini güncelledi. Ancak açıklanan bu devasa listede, Türk mutfağının demirbaşı olan pirinç pilavının ve yöresel pilavlarımızın aldığı konum, sosyal medyayı ve gurmeleri tam anlamıyla ikiye böldü.
Bir tabak pirinci lezzetli kılan şey sadece kullanılan su veya tuz değildir; o pirincin tencerede geçirdiği kimyasal süreç, kavrulma derecesi ve içine giren yağın kalitesidir. Asya kültürlerinde pirinç genellikle tamamen tuzsuz ve yağsız, sadece buharda haşlanarak lapa halinde tüketilir. Avrupa'da ise et suları ve peynirlerle bulamaç kıvamına getirilir. Türk mutfağı ise pirince bambaşka bir kimlik kazandırır; pirinç bizim sofralarımızda bir yan ürün değil, başlı başına bir ana yemektir, bir ustanın yeteneğini ölçen en keskin testtir.
TasteAtlas platformunun, dünyanın dört bir yanından gelen milyonlarca kullanıcının oylarıyla belirlediği, zirveyi parselleyen o devasa listenin ilk 10 sırası şu şekilde oluştu:
1. Risotto ai Funghi (İtalya): Mantarlı ve bol parmesanlı, kremamsı yapısıyla İtalyan klasiği zirvede.
2. Nigiri (Japonya): Üzerinde çiğ balık dilimi bulunan, sirkeyle tatlandırılmış o meşhur sıkı pirinç topu.
3. Nasi Goreng (Endonezya): Soya sosu, karides ezmesi ve acı biberle yüksek ateşte kavrulan sokak lezzeti.
4. Paella Valenciana (İspanya): Safranla sarıya boyanmış, tavşan eti ve deniz mahsullü devasa tava pilavı.
5. Biryani (Hindistan): Kat kat dizilen, onlarca farklı baharatla marine edilmiş etli ve safranlı şölen.
6. Tahdig (İran): Tencerenin dibinde nar gibi kızaran ve kıkırdak gibi çıtırdayan o meşhur pirinç kabuğu.
7. Arroz de Pato (Portekiz): Pişirilmiş ördek eti ve fırınlanmış pirincin kusursuz uyumu.
8. Khao Pad (Tayland): Yasemin pirinciyle yapılan, yumurta ve taze soğanlı Asya usulü kızarmış pilav.
9. Risotto alla Milanese (İtalya): Dünyanın en pahalı baharatı safranla hazırlanan, altın sarısı İtalyan efsanesi.
10. Arroz Chaufa (Peru): Çin göçmenlerinin Peru mutfağına kazandırdığı, zencefilli ve soya soslu kızarmış pirinç.
Peki, düğünlerimizin, esnaf lokantalarımızın ve pazar sofralarımızın o vazgeçilmez sultanı, bol tereyağlı Türk pilavı bu devasa küresel savaşın neresinde yer alıyor?
Liste açıklandığında Türk gurmeleri büyük bir şok yaşadı. Klasik "Şehriyeli Pirinç Pilavı", beklenen ilk 10'u ıskalayarak kendine ancak 29. sırada yer bulabildi. Birçok eleştirmen, Türk pilavının Asya'nın lapa pirinçlerinin veya İtalyanların kremamsı Risotto'sunun gerisinde kalmasını büyük bir haksızlık olarak değerlendiriyor. "Tane tane dökülmeyen pilava pilav demeyiz" anlayışıyla büyümüş bir toplum için, yapışkan Asya pirinçlerinin daha yüksek puan alması kabul edilemez bir durum olarak görülüyor.
Klasik sade pilavımız global listede zirveyi ıskalamış olsa da, Türk mutfağının o muazzam zenginliğini ortaya çıkaran diğer yöresel şaheserlerimiz listeyi kelimenin tam anlamıyla sarsmayı başardı.
İçine kuşüzümü, çam fıstığı ve yenibahar gibi baharatların girdiği, etrafı çıtır çıtır hamsiyle örülmüş Karadeniz'in "Hamsili Pilavı" listede 24. sıraya yerleşerek büyük bir başarı elde etti. Asıl gurur tablosu ise Güneydoğu'dan geldi. Bademli ve tavuklu iç pilavın incecik bir hamur zırhının içinde fırınlanmasıyla elde edilen "Perde Pilavı", gurmelerden aldığı yüksek puanlarla listede 18. sıraya kadar tırmandı ve "Dünyanın en iyi fırınlanmış pirinç yemekleri" arasında gösterildi.
Türk usulü kavurma ve demleme tekniğinin o kusursuz mühendisliğini Batılı damakların tam olarak anlayamaması klasik pilavımızı geriye atsa da, yöresel lezzetlerimiz pirinç haritasında Anadolu'nun gücünü kanıtlamaya devam ediyor.
Google Play
App Store
11:34
