Derinlemesine Analiz, Teyitli Haber! Tıkla ve favori kaynağın yap.
Tarihi yapılar yalnızca mimarileriyle değil, insan ruhu üzerindeki etkileriyle de dikkat çekiyor. Sivas’ın Divriği ilçesinde yer alan ve UNESCO Dünya Mirası Listesi’nde bulunan Divriği Ulu Cami ve Darüşşifası, yüzyıllar öncesinden bugüne uzanan şifa anlayışının en çarpıcı örneklerinden biri olarak öne çıkıyor. Ruhsal hastalıkların tedavi edildiği bu yöntem sayesinde birçok hasta şifa buluyor. Uzman Psikolog Kerime Begüm Özkaya, yapının ses ve akustik özelliklerinin psikoloji üzerindeki etkilerine dikkat çekerek, geçmişte insanların ilaçlar yerine mekânların iyileştirici gücünden faydalandığını söyledi.
Medicana Sivas Hastanesi’nde görev yapan Uzman Psikolog Kerime Begüm Özkaya, sesin insan psikolojisi üzerindeki etkisinin çoğu zaman fark edilenden çok daha derin olduğunu belirtti. Özkaya’ya göre ses; güven, huzur, tehdit ve şefkat gibi temel duyguların oluşumunda belirleyici bir rol oynuyor.
“Geçmişte sesin, ortamın ve akustiğin tedavi amacıyla kullanıldığını biliyoruz. İnsanlar hastaneler yerine tarihi mekânlarda şifa arıyordu. Divriği Ulu Cami ve Darüşşifası bu anlayışın en güzel örneklerinden biri” diyen Özkaya, bu yapıların yalnızca ibadet değil, aynı zamanda ruhsal iyileşme alanları olarak da tasarlandığını ifade etti.
Yüksek tavanlar, taş duvarlar ve kubbeli mimarinin oluşturduğu yankılı ses ortamı, ziyaretçilerde zamanın yavaşladığı hissini oluşturuyor. Bu durum zihinsel sakinleşmeyi desteklerken, sinir sisteminin de daha dengeli çalışmasına katkı sağlıyor. Özkaya, “Bir mekânda kendimizi huzurlu ya da gergin hissetmemizin nedeni çoğu zaman duyduğumuz ses değil, sesin mekân içinde nasıl yankılandığıdır. Tarihi yapılardaki bu akustik düzen, kişiye çevrelenmişlik ve korunmuşluk hissi verir” dedi.
Divriği Ulu Cami’de duyulan ezan sesi, ayak sesleri ve hafif yankılar, ziyaretçilerin geçmişle bağ kurmasını sağlıyor. Bu durum yalnızca bireysel bir rahatlama değil, aynı zamanda kolektif hafızanın canlanmasına da katkı sunuyor.
Sesin kültürel bir taşıyıcı olduğunu vurgulayan Özkaya, “Ses, ait olduğumuz toplumu ve kültürü yansıtır. Aynı ses, bir kişi için huzur kaynağı olurken bir başkası için farklı duygular uyandırabilir. Özellikle dini mekânlarda insanlar istemsizce daha yavaş ve kısık sesle konuşur. Bu da huşu ve içe dönüş duygusunu artırır” ifadelerini kullandı.
Sesin yalnızca işitsel değil, aynı zamanda psikolojik bir uyarıcı olduğunu belirten Uzman Psikolog Özkaya, akustiğin mekânın görünmeyen dili olduğunu söyledi. Taş duvarlardan yansıyan dengeli seslerin kalp atışını düzenleyebileceğini, iç huzuru artırabileceğini ifade eden Özkaya, bazı tarihi yapıların bu nedenle “iyileştirici” olarak algılandığını dile getirdi. Özkaya, “Ancak travma öyküsü olan bireylerde ani ve sert yankılar kaygıyı tetikleyebilir. Bu nedenle sesin etkisi kişisel geçmişle de doğrudan ilişkilidir” diyerek ses ve mekân ilişkisinin önemine dikkat çekti.
Google Play
App Store
Haberi Paylaş
14:32
YORUM YAZ