Kategoriler
UYGULAMALAR
İstanbul
Bir zamanların efsane otomobil markası Saab’dan geriye kalan son otomobiller açık artırmaya çıkıyor. İsveç’in Trollhättan kentindeki tarihi fabrikada bekleyen bu araçlar, sadece koleksiyon değeri taşımıyor. Aynı zamanda Saab’ın ardından doğan NEVS hayalinin de artık sona yaklaştığını gösteriyor.
Saab’ın hikâyesi otomobil dünyasında aslında yıllar önce kapanmıştı. Ancak markanın ruhunu yaşatma fikri, özellikle eski Saab mühendislerinin kurduğu NEVS ile bir süre daha canlı kalmıştı. Şimdi ise fabrikada kalan son araçların da satışa çıkmasıyla o sayfa da kapanıyor.
Saab’ın 2012’de çökmesinin ardından kurulan NEVS, büyük ölçüde eski Saab mühendislerinden oluşuyordu. Şirketin arkasındaki en güçlü destek ise Çinli emlak devi Evergrande Group’tu.
NEVS’in hedefi oldukça iddialıydı. Elektrikli ve otonom araçlara odaklanan şirket, Saab ruhunu yeni nesil teknolojilerle yeniden canlandırmak istiyordu. Açıkçası otomobil tutkunları için bu fikir, kulağa epey heyecan verici geliyordu.
NEVS’in en çok dikkat çeken projesi Emily GT oldu. Saab’ın karakteristik tasarım izlerini taşıyan bu şık sedan, tekerlek içi elektrik motorlarıyla öne çıkıyordu.
Birçok otomobil meraklısına göre Emily GT, bugün bir Saab üretilse nasıl görüneceğinin en güçlü cevabıydı. Program direktörü Peter Dahl da 2023 yılında İsveç basınına yaptığı açıklamada üretim için her şeyin hazır olduğunu söylemişti. Hatta modelin yaklaşık bir buçuk yıl içinde seri üretime geçebileceği belirtiliyordu.
Ne var ki işler beklendiği gibi gitmedi. Evergrande’ın 2021’de yaşadığı büyük finansal kriz, NEVS’i de doğrudan vurdu. Şirket, Şubat 2023’te Trollhättan tesisindeki 340 çalışanın 320’siyle yollarını ayırdı. Aslında bu karar, sonun yaklaştığını gösteren en net işaretlerden biriydi.
Aralık 2023’te Kanadalı girişim EV Electra, Emily GT projesini devralarak umutları bir kez daha canlandırdı. Ancak bu anlaşma da uzun ömürlü olmadı. Taraflar arasındaki süreç Mayıs 2024’te bozuldu ve proje yeniden belirsizliğe sürüklendi.
Bu dönemde Polestar, Trollhättan fabrikasının bir bölümüne taşındı. Fakat tesis artık üretim için değil, araştırma ve geliştirme merkezi olarak kullanılıyor.
NEVS, Eylül 2025’te fabrikadaki binlerce nadir parçayı, ölçekli modelleri ve eski fuar ekipmanlarını açık artırmayla satmıştı. Şimdi ise geriye kalan son otomobiller de yeni sahiplerini bekliyor.
Açık artırmada toplam sekiz araç yer alıyor. Bunların yedisi Saab 9-3, biri ise Hengchi 5.
Saab 9-3 modellerinin üçü, 2014 yılında üretilen ön seri araçlardan oluşuyor. Üç araç ise NEVS’in Çin’de piyasaya sürmeyi planladığı elektrikli prototipler arasında yer alıyor. Koleksiyondaki en dikkat çekici modellerden biri de menzil uzatıcı hibrit sisteme sahip özel test aracı.