Yarım yüzyılı aşkın bir aradan sonra ABD, insanlı Ay görevlerinde yeni ve oldukça kritik bir dönemece girmiş durumda. NASA’nın uzun süredir üzerinde çalıştığı Artemis II görevi için geri sayım yeniden başlatıldı. Planlara göre roket, en erken 1 Nisan’da Florida’dan fırlatılacak.
Artemis II, insanlığı yeniden Ay yörüngesine taşıyacak ilk görev olması açısından büyük önem taşıyor. NASA için de bu görev, gelecekte Ay’a kalıcı dönüşün kapısını aralayacak bir test niteliğinde.
İnsanların Ay’a son yolculuğu, Apollo Programı döneminde gerçekleşmişti. O günden bu yana geçen yaklaşık 54 yılın ardından, Artemis II insanlı Ay uçuşlarının yeniden başlaması anlamına geliyor.
Ancak bu görevde Ay yüzeyine iniş planlanmıyor. Ekip, 1968’de gerçekleştirilen Apollo 8 görevine benzer şekilde Ay’ın etrafında bir tur atacak ve ardından Dünya’ya dönecek.
Yaklaşık 10 gün sürmesi planlanan görevde dört astronot yer alıyor:
Görevde kullanılacak roket ise NASA’nın yeni nesil ağır yük roketi Space Launch System (SLS). Turuncu ve beyaz renkleriyle dikkat çeken bu dev roket, ABD’nin Ay görevlerinde uzun vadeli planlarının merkezinde yer alıyor.
Artemis programının amacı yalnızca Ay’a dönmek değil. NASA’nın planı çok daha büyük: Ay’da kalıcı bir insan varlığı oluşturmak.
Bu sayede Ay, ileride yapılması planlanan Mars görevleri için bir sıçrama noktası olacak. Görev komutanı Reid Wiseman da bu noktaya özellikle dikkat çekiyor. Ona göre Ay’a dönüş, aslında insanlığın Mars yolculuğunun ilk ciddi adımı.
Artemis Programı’nın adı, Apollo’nun mitolojideki ikizi olan Artemis’ten geliyor. Programın amacı, gelecekte insanları Mars’a taşıyacak teknolojileri test etmek. Ama işin sadece bilimsel tarafı yok. Uzmanlara göre bu süreç, aynı zamanda yeni bir uzay rekabetini de beraberinde getiriyor. Çin, 2030 yılına kadar Ay’a insan indirmeyi hedefliyor. Özellikle doğal kaynak potansiyeli yüksek olduğu düşünülen güney kutbuna odaklanmış durumda. Bu tablo ister istemez 1960’larda ABD ile Sovyetler Birliği arasında yaşanan Uzay Yarışı’nı hatırlatıyor. Yine de uzmanlar, bugünkü rekabetin dinamiklerinin çok daha farklı olduğunu söylüyor.
Eğer 1 Nisan’daki fırlatma için koşullar uygun olmazsa NASA’nın alternatif planları hazır. Bir sonraki fırlatma pencereleri 2-6 Nisan tarihleri arasında. Bundan sonraki fırsat ise 30 Nisan olarak planlanmış durumda.
Teknoloji bugün çok daha gelişmiş olsa da Artemis II görevinin riskleri az değil. Astronotlar, daha önce hiç insan taşımamış ve Ay’a gitmemiş bir uzay aracıyla yolculuk yapacak. Üstelik kat edilecek mesafe de oldukça büyük. Ay’ın uzaklığı yaklaşık 384 bin kilometre. Yani Uluslararası Uzay İstasyonu’nun mesafesinin yaklaşık bin katı. NASA’nın eski baş astronotlarından Peggy Whitson, uzay görevlerinde hata payının neredeyse olmadığını hatırlatıyor. Ona göre en küçük bir aksama bile ölümcül sonuçlar doğurabilir. Bu nedenle ekip, Dünya’ya yakın aşamada kapsamlı testler ve manevralar gerçekleştirecek.
Artemis II’nin temel amacı aslında bir test. Hem roketin hem de uzay aracının güvenilirliği bu görevde sınanacak. Eğer her şey planlandığı gibi giderse, 2028 yılında Ay yüzeyine insan indirilmesi hedefleniyor. Bu tarih aynı zamanda ABD Başkanı Donald Trump’ın görev süresinin son yılına denk geliyor.
Google Play
App Store
