ABD Adalet Bakanlığı ve çok sayıda eyalet, Google’ın tekel davasında verilen kararın yetersiz olduğu görüşünde. Chrome’un satışı ve varsayılan arama anlaşmaları yeniden tartışmaya açılıyor.
ABD’de teknoloji devlerine yönelik tekel soruşturmalarının en kritik dosyalarından biri olan Google davası, yeni bir aşamaya girdi. Hakkında verilen kararın etkileri henüz tam olarak netleşmemişken, ABD Adalet Bakanlığı ve bazı eyaletler daha sert yaptırımların önünü açabilecek bir hamle yaptı. Yetkililer, Google lehine sonuçlanan bazı kritik başlıklara karşı temyize gitme kararı aldı.
Bu adımla birlikte, bir süredir rafa kaldırılmış görünen Chrome’un zorunlu satışı ve arama motoru anlaşmalarının tamamen yasaklanması gibi senaryolar yeniden gündeme taşınmış oldu.
ABD Adalet Bakanlığı, geçen yıl verilen ve Google’ın Chrome tarayıcısını elden çıkarmasını zorunlu kılmayan karara resmen itiraz etti. Temyiz başvurusuna çok sayıda eyaletin de katıldığı belirtiliyor. Bakanlık, mahkemenin Google’a yönelik yaptırımlarda fazla temkinli davrandığı görüşünde.
Hatırlanacağı üzere 2025 yılında görülen davada, Adalet Bakanlığı Google’ın en yaygın kullanılan tarayıcılardan biri olan Chrome’u satmaya zorlanmasını talep etmişti. Ancak davaya bakan Bölge Yargıcı Amit Mehta, bu talebi reddetmişti.
Yargıç Mehta, kararında davacı tarafların taleplerinin sınırları zorladığını savunmuştu. Google’ın sahip olduğu varlıkları doğrudan yasa dışı rekabeti kısıtlamak için kullandığına dair yeterli kanıt bulunmadığını belirten Mehta, Chrome’un zorunlu satışına gerek olmadığına hükmetmişti.
Bununla birlikte mahkeme, Google’ın iş yapış biçimine dair bazı önemli kısıtlamalar getirmişti. Şirketin, hizmetlerini dağıtırken uyguladığı bazı münhasır anlaşmalara son vermesi ve belirli arama verilerini rakipleriyle paylaşması zorunlu hale getirilmişti. Ancak bu düzenlemeler, tekel karşıtı çevrelerde “fazla yumuşak” bulunmuştu.
Süreçte sadece kamu otoriteleri değil, Google da oldukça aktif. Teknoloji devi, mahkemenin getirdiği bu sınırlamalara karşı kendi temyiz başvurusunu daha önce yapmıştı. Şirket, olası daha ağır yaptırımların önüne geçmeyi ve mevcut düzenlemeleri mümkün olduğunca hafifletmeyi hedefliyor.
Bu tablo, davayı iki yönlü bir temyiz sürecine dönüştürmüş durumda. Hem Google hem de devlet cephesi kararın farklı yönlerinden memnun değil. Dolayısıyla sürecin kısa sürede netleşmesi pek olası görünmüyor.
Ağustos 2024’te Yargıç Mehta tarafından verilen kararda, Google’ın arama motoru pazarında yasa dışı biçimde tekel konumunu koruduğu tespit edilmişti. Mahkeme kayıtlarına göre Google, küresel arama motoru pazarının yaklaşık yüzde 90’ını elinde tutuyor.
Dosyada en dikkat çeken unsurlardan biri, Google’ın bu konumunu sürdürmek için donanım üreticileriyle yaptığı yüksek bedelli anlaşmalar olmuştu. Şirketin, Apple’a yılda yaklaşık 20 milyar dolar, Samsung’a ise dört yıl için toplam 8 milyar dolar ödediği; bu sayede Google’ın cihazlarda varsayılan arama motoru olarak konumlandırıldığı belirtilmişti.
Adalet Bakanlığı ve eyaletlerin temyiz başvurusu, Chrome’un zorunlu satışı ya da bu tür varsayılan arama motoru anlaşmalarının tamamen yasaklanması gibi daha sert yaptırımların teorik olarak yeniden masaya gelmesine kapı aralıyor.
Google Play
App Store