Reels izlerken beyninizde neler oluyor? Bilim insanlarından 'kısa video' tespiti

Çin'deki Zhejiang Üniversitesi'nden Tiantian Hong liderliğinde yürütülen bir çalışmaya göre, kullanıcıların beğendiği kısa videoları art arda izlemesi, beyindeki özdenetim ve davranış izleme ağlarını geçici olarak devre dışı bırakıyor. Araştırmacılar, Reels ve TikTok gibi videoların beyindeki glutamat seviyeleriyle bağlantılı olduğunu ve zihinsel çaba gereksinimini azalttığını tespit ettti.

İKİ KRİTİK BEYİN BÖLGESİ İNCELENDİ

Çalışma, beynin iki ana bölgesine odaklanıyor: dorsal anterior singulat korteks (dACC) ve dorsolateral prefrontal korteks (dlPFC).

Beynin karar alma mekanizmasında rol oynayan dorsal anterior singulat korteks, çatışmaları tespit etme ve daha fazla zihinsel çabaya ihtiyaç duyulduğuna karar verme işlevini üstleniyor. Dorsolateral prefrontal korteks ise odaklanma ve dikkat dağıtıcı unsurlara direnmeyi sağlıyor. Birlikte çalışan iki bölge, dikkat gerektiren durumlarda insan davranışını düzenlemekle görevli.

Araştırmada ayrıca beynin ana uyarıcı nörotransmitteri olan ve sinirsel aktiviteyi artıran glutamat ile sinirsel aktiviteyi azaltan ana engelleyici nörotransmitter gama-aminobutirik asit (GABA) incelendi. Ekip, dinlenme halindeki kimyasal seviyelerin, video izleme sırasında kişilerin bilişsel kontrol ağlarındaki tepki farklılıklarını açıklayıp açıklayamayacağını ölçmeyi hedefledi.

56 GENÇ YETİŞKİN ÜZERİNDE TEST EDİLDİ

Araştırma ekibi, başlangıçta 66 genç yetişkini bir araya getirdi. Aşırı baş hareketi yapanlar veya beyin kimyası taramaları düşük kalitede olanlar elendikten sonra yaş ortalaması yaklaşık 23 olan 19'u kadın toplam 56 katılımcı ile testlere devam edildi.

Katılımcılara ilk aşamada beyindeki glutamat ve GABA konsantrasyonlarını tahmin etmek için proton manyetik rezonans spektroskopisi uygulandı. Ardından denekler, fonksiyonel manyetik rezonans görüntüleme (fMRI) cihazı içindeyken altışar dakikalık iki blok halinde kısa videolar izledi. Katılımcılar istedikleri zaman bir sonraki videoya geçme hakkına sahipti.

Sonuna kadar izlenen videolar "beğenilmiş", yarısına gelmeden geçilenler ise "beğenilmemiş" olarak sınıflandırıldı.

BEĞENİLEN VİDEOLAR OTOKONTROLÜ DÜŞÜRÜYOR

Elde edilen ana bulgular, sonuna kadar izlenen videoların her iki bilişsel kontrol bölgesinde de belirgin bir devre dışı kalma hali yaptığını gösterdi. Denekler videoları izlemeye devam ettikçe beyin aktiviteleri temel seviyenin altına düştü.

Beğenilmeyen içeriklerde dorsal anterior singulat korteks aktivitesi temel seviyeden anlamlı bir farklılık göstermezken, dorsolateral prefrontal korteksteki baskılanma devam etti. Görsel bilgileri işleyen görsel korteksin her iki senaryoda da aktif kalması, ölçülen düşüşün sadece ekrana bakmaktan kaynaklanmadığını kanıtladı.

Öte yandan, kısa videolar izlenirken iki beyin bölgesi arasındaki bağlantının arttığı gözlemlendi. Uzmanlar, artan bağlantının daha güçlü bir otokontrol anlamına gelmediği konusunda uyarıyor; aksine iki bölgenin ortaklaşa küçülerek daha koordineli bir düşük aktivite modeli ürettiği belirtiliyor.

Makalede, kısa video bağımlılığının detaylı ölçülmediği, video beğenilerinin izleme süresine göre varsayıldığı ve katılımcıların çoğunlukla genç erkeklerden oluştuğu için sonuçların genellenmesinde dikkatli olunması gerektiği ifade ediliyor.

İLGİLİ HABERLER

Cumhurbaşkanı Erdoğan'dan Dünya Kupası şampiyonu İspanya'ya tebrik

İnsansı robotların silahlanması için tarih verildi: Bilim kurgu gerçek oluyor