Kategoriler
UYGULAMALAR
İstanbul
Sosyal medyanın çocuklar üzerindeki olumsuz etkisi artık kabul ediliyor. Türkiye’de çocuklarda sosyal medya kullanımını kısıtlayacak yeni adımlar için gün sayılırken, dünyadaki diğer ülkelerin uygulamalarına bakılıyor. Bu kapsamda farklı ülkelerde hali hazırda geçerli olan yasak uygulamaları da ailelerin gündeminden düşmüyor.
Çocukları internetin zararlı etkilerinden korumak amacıyla sosyal medya kullanımını kısıtlamaya ilişkin düzenleme için çalışmalar tüm hızıyla devam ediyor. Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı tarafından hazırlanan dosyada 15 yaşından küçük çocukların sosyal medya hesabı açamaması yönünde bir uygulama bulunuyor.
Türkiye’de uygulanması planlanan düzenlemede sosyal ağ sağlayıcılarına erişim yaşının 15 olması, 15 yaşını doldurmamış çocukların ebeveyn izni olsa dahi bu platformlara erişememesi planlanıyor. Yaş sınırının uygulanmasında sosyal ağ sağlayıcılarına çocukların hesap açmasını önlemek amacıyla etkili yaş doğrulama sistemleri kullanma yükümlülüğü getirilmesi de planlar arasında. Bu konudaki doğrulama sistemlerinin usul ve esaslarının ise yönetmeliklerle belirlenmesi hedefleniyor.
Türkiye’de hayata geçirilmesi planlanan çocuklarda sosyal medya kullanımı kısıtlaması gündemde yer alırken gözler dünyadaki örneklere çevrildi. Buna göre farklı ülkelerde uygulanan sosyal medya yasak ve kısıtlamaları şu şekilde:
Avustralya'da, 16 yaş altı gençlerin sosyal medya platformlarına erişimini yasaklayan yasal düzenleme, 10 Aralık 2025'te yürürlüğe girmişti.
Düzenleme kapsamında X, Instagram, Facebook, TikTok, YouTube, Snapchat gibi ağların yanı sıra Reddit, Twitch, Threads ve Kick de dahil 10 mecra, yaş kısıtlamasına tabi tutuluyor.
Avustralya hükümeti, yasayla algoritmaların ve zararlı içeriklerin gençler üzerinde yarattığı olumsuz etkiyi azaltmayı hedefliyor.
Şirketlerin, 16 yaş altındaki çocukların hesaplarının kaldırılması için makul adımları atmaması halinde 49,5 milyon Avustralya doları (yaklaşık 32,9 milyon ABD doları) para cezası ödemesi öngörülüyor.
Fransa'da Ulusal Meclis, 15 yaşından küçüklerin sosyal medya platformlarına erişimini yasaklamaya yönelik yasa tasarısını 27 Ocak’ta kabul etti.
Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron'un partisi Rönesans'tan Milletvekili Laure Miller'in sunduğu tasarı, 21 "hayır" oyuna karşı 130 "evet" oyuyla kabul edildi.
İspanya yasal düzenlemeler yaparak, Haziran 2024'te veri koruma onayı yaşını 14'ten 16'ya çıkaran bir yasa tasarısını onayladı.
Norveç’te şu anda 13 yaş altı çocukların sosyal medyayı kullanması yasak. Ancak ülkede kısıtlama yaşının 15’e çıkarılması planlanıyor.
Çin, dünyadaki en sıkı dijital kısıtlamaları uygulayan ülkelerden biri olarak biliniyor.
Çin Siber Uzay Dairesi (CAC), 18 yaşından küçüklerin mobil internet uygulamalarına erişimi kısıtlayan rehber kurallar düzenlemesine göre çocuklar, belirli saatlerde, "çocukların fiziksel ve zihinsel gelişimini destekleyen uygulamalar" dışındaki mobil internet hizmetlerinin büyük bölümüne erişim sağlayamıyor.
Ayrıca 16-17 yaşlarındaki çocuklar günde 2 saat, 8-15 yaşlarındaki çocuklar günde 1 saat, 8 yaşından küçük çocuklar ise günde 40 dakika internete bağlı uygulamaları kullanabiliyor.
Ülkede, Douyin (TikTok’un Çin versiyonu) 14 yaş altı çocuklar için otomatik olarak çocuk modunu devreye alarak bilimsel deneyler ve müze sergileri gibi içerikleri ön plana çıkarıyor.
Çin'de ayrıca popüler ABD kaynaklı sosyal medya platformlarının büyük çoğunluğu yasaklı bulunuyor.