Kadın kendi parasını istediği gibi harcayabilir mi? Osman Ünlü açıkladı

İslam dininde kadınların mali bağımsızlığı ve kendi mal varlıkları üzerindeki tasarruf yetkisi, sıkça sorulan sorular arasında yer alıyor. İlahiyatçı Osman Ünlü "Bir kadın kendi kazandığı parayı istediği gibi harcayabilir, zekatını, kurbanını ve sadaka-i fıtırını kendisi verebilir. Bu konudaki dini hükümler, kadının kendi mal varlığı üzerinde tam yetkiye sahip olduğunu ve eşi, babası veya oğlunun bu tasarruflara müdahale edemeyeceğini açıkça belirtiyor" dedi.

Toplumda zaman zaman yanlış anlaşılan bu konu, İslam'ın bireysel sorumluluk ilkesiyle yakından ilişkilidir. Her birey, Allah katında kendi amellerinden ve mal varlığından sorumludur. Bu sorumluluk, kadınlar için de geçerlidir ve onların kendi ekonomik özgürlüklerini kullanmalarına olanak tanır. Kadınların kendi paralarını yönetme ve dini yükümlülüklerini yerine getirme hakkı, İslam hukukunun temel prensiplerinden biridir.

KADINLARIN KENDİ MAL VARLIĞI ÜZERİNDEKİ TASARRUF YETKİSİ

İslamiyet'e göre, evli olsun ya da olmasın, bir kadın kendi kazancına ve mal varlığına sahiptir. Ünlü, bu mal varlığı üzerinde tam tasarruf yetkisi bulunduğunun altını çizdi.

Yani, bir kadın kendi parasını dilediği gibi biriktirebilir, harcayabilir, yatırım yapabilir veya bağışlayabilir. Bu hak, kocası, babası veya oğlu gibi erkek akrabaları tarafından kısıtlanamaz veya engellenemez. Dini otoriteler, bu konuda net bir duruş sergileyerek, kadının mali bağımsızlığının altını çizmektedir.

Özellikle zenginlik ölçütüne (nisap miktarına) ulaşan kadınlar için dini yükümlülükler, erkeklerden bağımsız olarak geçerlidir. Bu durum, İslam'ın bireysel sorumluluk anlayışının bir yansımasıdır. Kadınlar, kendi mal varlıkları üzerinden şu dini vecibeleri yerine getirmekle yükümlüdür:

Zekat: Nisap miktarına ulaşan mal varlığına sahip her kadın, kendi malından zekat vermekle yükümlüdür. Bu zekat, kocası tarafından değil, bizzat kendisi tarafından verilir.
Kurban: Kurban kesme şartlarını taşıyan (nisap miktarına ulaşan) bir kadın, kendi adına kurban kesebilir veya kestirebilir. Bu da onun kişisel bir ibadetidir.
Sadaka-i Fıtır (Fıtır Sadakası): Ramazan Bayramı öncesinde verilen sadaka-i fıtır da, nisap miktarına ulaşan her kadın için kişisel bir yükümlülüktür. Kadın, bu sadakayı kendi malından öder.

AKRABALARIN MÜDAHALE YETKİSİ YOK

Dini hükümler, kadının kendi mal varlığı üzerindeki tasarruflarına kocası, babası veya oğlunun müdahale etme yetkisinin olmadığını açıkça belirtir. Bu durum, kadının hukuki ve ekonomik kişiliğinin bağımsızlığını vurgular. Bir kadın, dinin meşru gördüğü sınırlar içinde kendi parasını istediği şekilde kullanabilir. Örneğin, biriktirebilir, ihtiyaç sahiplerine sadaka verebilir veya kendi kurbanını alıp kestirebilir.

Bu prensip, İslam'ın kadınlara tanıdığı önemli bir haktır ve onların toplum içindeki ekonomik rollerini güçlendirir. Kadınların kendi mal varlıkları üzerinde tam yetkiye sahip olmaları, onların hem dünyevi hem de uhrevi sorumluluklarını bağımsız bir şekilde yerine getirmelerine olanak tanır. Bu sayede, kadınlar kendi ekonomik kararlarını özgürce alabilir ve dini vecibelerini kimseye bağlı kalmadan ifa edebilirler.