Emeklilik sisteminde değişiklik olacak mı? İsa Karakaş canlı yayında açıkladı

Emeklilik ve asgari ücret Türkiye'de vatandaşların zamansız olarak gündeminde olan 2 konu. Sosyal Güvenlik Uzmanı İsa Karakaş, TGRT Haber'de katıldığı canlı yayında emeklilikte 2000 sonrası değişen sistemi, emeklilik tarihi ve yaşlarla ilgili tüm merak edilenleri açıkladı.

Özetle

HABERİN ÖZETİ

Emeklilik sisteminde değişiklik olacak mı? İsa Karakaş canlı yayında açıkladı

Okunma süresi 38 saniyeye düşürüldü.

Paylaş

Sosyal Güvenlik Uzmanı İsa Karakaş, TGRT Haber'de yaptığı açıklamalarla 2008 sonrası değişen emeklilik sistemini, gençlerin emeklilik yaşını ve anne babaların çocukları için yapabileceklerini anlattı.

2008 Ekim itibarıyla değişen emeklilik sistemiyle birlikte, 2028'den sonra emekli olmaya başlayanlar SGK destek primi ödeyerek çalışamayacak.

Bugün çalışmaya başlayan gençlerin emeklilik yaşı yükseliyor; 2048'e kadar primini dolduranlar 65 yaşından önce emekli olamayacak.

Erken emekli olmamak için, çalışma hayatındaki boşlukları e-devlet üzerinden isteğe bağlı sigorta ile doldurmak öneriliyor.

Anne babaların çocuklarına yapabileceği en büyük iyiliklerden biri, 18 yaşına geldiğinde e-devlet üzerinden isteğe bağlı sigorta yaptırmak.

2008 sonrası sisteme girenlerin emekli maaşlarının düşük olacağı belirtiliyor; asgari ücretli çalışan birinin emekli maaşının 13.500-15.000 lira civarı olacağı öngörülüyor.

Hastalığı olanlar, çalışma gücünün %40'ını kaybetmişse ve sigorta girişinden sonra hastalık başlamışsa, yaş koşulu aranmadan engelli emeklisi olabiliyor.

Okunma süresi 38 saniyeye düşürüldü.

Paylaş

ÖZETİ PAYLAŞ

Özeti Paylaş

İşte Sosyal Güvenlik Uzmanı İsa Karakaş'ın TGRT Haber'e yaptığı çarpıcı açıklamalardan öne çıkanlar:

"Emeklilik sistemi tamamen değişti. Biliyorsunuz 2008 Ekim itibariyle temeller atıldı. Artık emekli olmaya başlayanlar eyvah demeye başladı. Ve özellikle 2028 yılına geldiğimiz zaman yani 2 yıl sonra 20 yılı dolan emekli olmaya başlayacak. Normal emeklilik için 2 yıl sonra 2028 yılına geldiğimiz zaman çoğunluk emekli olmaya başlayacak.

Emekli olmaya başladıkları zaman yeniden çalışma hayatına adım attıklarında SGK dur diyecek. Neden dur diyecek? Artık sosyal güvenlik destek primi ödeyerek çalışamazsın diyecek. O kişi diyecek ki neden çalışamıyorum herkes çalışıyor. Senin girişin artık 1 Ekim 2008 sonrası olduğu için. Böyle bir sorun var.

ŞİMDİ ÇALIŞAN GENÇLER NE ZAMAN EMEKLİ OLACAK?

Şimdi gençler için, gençler boyutunu anlatalım. Gençler için özellikle diyelim ki bir günden itibaren çalışma hayatına girdiği zaman SGK'lı olduğu zaman, SSK'lı bağ kurulu olduğu zaman ya da memur olduğu zaman artık gençlerimizi bekleyen tablo nedir? Artık öyle erken emeklilik olayı bitti. 58 yaşında kadınların emekliliği bitti. 60 yaşında emeklilik olayı bitti.

BUGÜN ÇALIŞMAYA BAŞLAYAN NE ZAMAN EMEKLİ OLACAK?

Bir düşünün bugün itibariyle 2026'da bir kişi memur olduğu zaman 2036 25 yıl gerekiyor Dolayısıyla 65 yaşından önce emekli olamayacak. Ben kadın memurum ya da ben girişimciyim Bağkur'luyum. Kadınların erkeklere göre daha erken emekliliği vardı diye soracak. O da bitiyor. Neden bitiyor?

Çünkü kadın erkek ayrımı olmadan 2048 yılına kadar primini dolduranlar 65 yaşından emekli önce emekli olmaları mümkün olmayacak. Özetle bugünden itibaren çalışma hayatına giren ya da geçen yıl 2 yıl önce 3 yıl önce çalışma hayatına giren genlerin dikkat etmesi gereken mesele şudur. Eğer ki girişleri geriye doğruysa SSK'lı olarak çalışıyorsa 20 yıl prim gerekiyor.

Bu 20 yıl primi ne yapıp edip bir an önce doldurmaları gerekiyor. Eğer ki bu primlerini 2026 yılı ve öncesinde doldururlarsa kadınlar yine 58 erkekler yine 60 ama ne kadar geç doldururlarsa aynı bir satranç taşı gibi.

GEÇ EMEKLİLİ OLMAMAK İÇİN NE YAPMAK GEREKİYOR?

Geç doldurdukları müddetçe emeklilik yaşları artıyor ve 65'te sabitleniyor. Bunun farkında olmaları lazım. Ne yapabilirler peki geç emekli olmamaları için yaprağın sorusuna cevap için? diyelim ki girdiniz çalıştınız arada bir boşluk oldu ne kadar bir boşluk oldu bir ay mı oldu iki ay mı oldu hiç zaman kaybetmeden e-devlete girip ne yapın isteğe bağlı sigortalı olun kendi filmi ödeyin o boşlukları bu şekilde doldurun.

Dolayısıyla bir an önce o 20 yıl işçiler için söylüyorum 20 yıl primi doldurmaya bakın anne babalar ne yapabilir bakın bütün anne babaların bizi dikkatle dinlemeleri gerekiyor mesela ben kendi çocuğum için ne yaptım? Kendi çocuğum için ne yaptığımı söyleyeyim.

ANNE BABALAR GENÇ ÇOCUKLARI İÇİN NE YAPABİLİR?

En somut örnek. 18 yaşına geldiği zaman benim çocuğum, 18 yaşına geldiği zaman hemen E-Devlet'e girdik. İsteğe bağlı sigorta yaptırdık. Yani ne oldu? Daha 18 yaşından itibaren sigorta başlangıcı başladı. Başlamış oldu. Yarın benim çocuğum işte 50 yaşına geldiği zaman ne olacak burada? Yani 32 yıl bir sigortalık süresi olacak.

Dolayısıyla anne babalar ne yapacak çocuklarına yapacakları en büyük iyilik 18 yaşına geldiği zaman isteğe bağlı sigorta yapabilirler ama benim param yok ya ben her ay isteğe bağlı sigorta çok fazla tutuyor nasıl öderim diyorsa sadece girip iki gün ya da üç gün isteğe bağlı primini yatırıp sonra sonlandırabilir artık sigortalık süresi oradan başlıyor.

EMEKLİLİKTEKİ MAAŞLAR NASIL OLACAK?

İkinci boyut bu 2008 yılında yapılan az maaş olayı var. Yani şimdi gençler bunun farkına varsın. Emekli olduğunuz zaman şu andaki 20 bin lira bile hayal olacak. Bakın 20 bin lira. Şu anda 20 bin lira en az maaş düşük diyoruz ya. Evet. Zaten düşük. Şimdi izleyicilerimiz beni yanlış anlamasın. 20 bin liraya geçirmek mümkün değil.

Ama şimdiki gençler diyelim ki 20 yıl çalıştılar. maaşları asgari ücretin üzerinde bile olsa diyelim ki 50 bin lira üzerinden çalıştılar, 50 bin liraysa alacakları maaş ancak o zaman 20 bin lira olur düşünüyor musun yani asgari ücretli çalışan bir kişinin alacağı emekli maaşı 13.500 - 15 bin lirayı bulmayacak yani 13.000-14.000 lira civarı olacak.

E ne yapsınlar o zaman çalışanlar? İki arada bir derede kalacak. Yapmaları gereken olay bellidir. Sadece SGK emekliliği kesinlikle gerekli, lazım. Çünkü SGK emekliliği bütün emeklilerden farklı. Neden farklı?

SGK EMEKLİLİĞİ ÖNEMLİ

Ölene kadar çoluk çocuğunuza her zaman maaş bağlanıyor. Eşinize maaş bağlanıyor. Ama diğer emeklilik sistemi, bireysel emeklilik, hayat emekliliği ne kadar yattırdıysanız sadece onunla sınırlı. O bittiği zaman alamıyorsunuz. Bunun altını çizelim.

SGK emekliliği bir de sağlık boyutuyla ilgili biliyorsunuz. Hangi hastalık olursa olsun ödeniyor. Bir kere SGK emekliliği ya maaş düşük diye es geçmesinler. Onu olsunlar. Bunun yanında da yaşlılık için şimdiden ne yapıp edip kendilerine göre bir yatırım yapmaları gerekiyor geleceklerini ki yaşlılıkta rahat edebilsinler.

Şimdi bununla ilgili genelde batı ülkelerinde ne deniliyor? Ya şimdi ne kadar kazandın diyelim ki 50 lira kazandın. Bu 50 liranın belirli bir kısmını biriktirme meselesi söz konusu. Böyle bir yol deneyebilirler. Başka da yapacakları bir şey yok. Maalesef böyle. Evet. Özetle gençlerin boş duracak lüksleri yok. Yani çalışma hayatına girdikleri zaman bir gün bile boşluk onların hakikati oluyor. Maalesef böyle.

KİMLER ERKEN EMEKLİ OLABİLİYOR?

Şimdi tabii bir takım hastalıklarda da erken emekli olma gibi bir avantaj da söz konusu. Onlar hangi hastalıklar için ya da işte süreç böyle durumlarda nasıl işliyor? Evet şimdi herhangi bir hastalığınız var işte kanser hastasınız bilmem fiziksel hastalığınız var tansiyonunuz var şeker var; hastalığı olanların şöyle bir avantajı var hastalığı avantaja çevirebilirler.

Hastalığı olanların iki tür erken emekliliği var. Yani hiçbir yaş koşulu yok. Az önce tabloyu çizdik, karanlık tabloyu dedik ya 65 yaş. Şu anda 58-60 yaş. Ama hastalığınız varsa yaşınız 30 da olabilir, 40 da olabilir. Dolayısıyla eğer hastalığınız sigorta girişinden sonraysa ve yüzde 40 oranında çalışma gücünüze kayıp varsa engelli emekli olabiliyorsunuz."

İLGİLİ HABERLER

İsa Karakaş 'asgari ücrete ara zam' için yasaya dikkat çekti: Güncellenmesi mecburi