Fon krizinde kilitlenen yaklaşık 900 milyar liralık varlığın tasfiyesi için hazırlanan yasa teklifiyle küçük yatırımcıya öncelik verilmesi planlanıyor. Kamu kaynağı kullanılmadan yapılacak ödemelerde ilk aşamada 1 milyon TL’ye kadar olan tutarlar öne çıkarken, yatırımcıların ana paralarının tamamını geri alması fonların varlıklarına ve tasfiye sürecinin sonuçlarına bağlı olacak. Ekonomist Necmettin Batırel, fon krizinde mağdurlara yapılacak ödemelere ilişkin kritik bilgileri Tgrthaber.com Özel Haber Şefi Bengü Sarıkuş’a değerlendirdi.
HABERİN ÖZETİ
Okunma süresi 41 saniyeye düşürüldü.
Okunma süresi 41 saniyeye düşürüldü.
ÖZETİ PAYLAŞ
Fon krizinde kilitlenen yaklaşık 900 milyar liralık varlığın bugüne kadar 40,8 milyar lirası, tasfiyesi tamamlanan portföy şirketleri üzerinden 45 bin 747 hesaba ödendi. Kalan tutarın nasıl ödeneceği ve mağdurların ana paralarını alıp alamayacağı, kamu kaynağı kullanılmadan tamamen fonların kendi varlıkları, hukuki tasfiye süreçleri ve el konulan mal varlıkları üzerinden yürütülüyor. Nihai tasfiye süreçleri zaman alacağı için hükümet, süreci hızlandırmak adına “Tasfiyesine Karar Verilen Bazı Yatırım Fonları Hakkında Kanun Teklifi” hazırladı. Bu yasa Meclis’ten geçtikten sonra, enflasyonla güncellenmemiş net yatırım tutarı 1 milyon TL’nin altında olan küçük yatırımcılar öncelikli kılınacak ve paralarının tamamı, fonlardaki kaynakların durumuna göre hızlıca ödenecek. İlk aşamada en fazla 1 milyon TL’lik kısım ara ödeme olarak hesaplarına geçecek, aşan kısım için nihai tasfiye süreci beklenecektir.
Peki, kalan tutarlar nasıl ödenecek? Hazine ve Maliye Bakanlığı ile SPK koordinasyonunda yürütülen süreçte kamu bütçesinden (halkın vergilerinden) herhangi bir ödeme yapılmayacak. Ödemeler şu üç ana kaynaktan karşılanacak.
Fonların Kendi Varlıkları: Tasfiyeye alınan 131 fondaki devlet tahvili, hazine bonosu ve para piyasası araçları gibi nakde çevrilebilir varlıklar satılarak yatırımcılara payları oranında dağıtılacak.
Haksız Kazançların “Gönüllü” ve Zorunlu İadesi: Fon manipülasyonu döneminde dipten alıp zirveden satarak haksız kazanç sağladığı tespit edilen 214 kişi ve şirketin peşine düşüldü. TMSF bünyesinde açılan hesaba şu ana kadar 9 kişi yaklaşık 2 milyar TL “gönüllü iade” gerçekleştirmiştir. Kalan haksız kazançlar da hukuken geri isteniyor.
Sorumluların, usulsüzlük yapan portföy yöneticilerinin ve onlarla birlikte hareket edenlerin kişisel mal varlıklarına, şirketlerine, yatlarına ve özel jetlerine el konuldu. Bu varlıklar da satılarak mağdurların zararlarının karşılanmasında kullanılacak.
Mağdurların yatırdıkları parayı tam olarak alıp alamayacağı, seçtikleri fonun türüne göre değişiklik gösteriyor.
Para Piyasası Fonları: Bu fonlarda olanlar paralarını koruduğu gibi, tasfiyesi biten süreçlerde yüzde 1,43 oranında ek nema (getiri) dahi aldılar.
Fiyatları yapay ve fiktif işlemlerle 100 katına kadar şişirilmiş sığ hisselere yatırım yapan fonlarda, hisse fiyatlarının borsa gerçeklerine dönmesi (çökmesi) nedeniyle değer kayıpları kaçınılmaz olmuştur. Bakanlığın açıklamasına göre, bu fonlardaki yatırımcılar şu ana kadar portföy değerlerinin ancak ortalama yüzde 58’ini alabildi.
Suç Ortakları: Fonu zarara uğratan manipülatörler ve onlarla iş birliği yaptığı saptanan kişilere hiçbir şekilde geri ödeme yapılmayacak.
| Kategori / Konu | Detaylar ve Mevcut Durum |
|---|---|
| Haksız Kazanç İadeleri | Tespit edilen 214 kişi ve şirketten 9 kişi, TMSF hesabına yaklaşık 2 milyar TL "gönüllü iade" yapmıştır. Kalan tutarlar hukuki yollarla talep edilmektedir. |
| El Konulan Varlıklar | Sorumluların, portföy yöneticilerinin ve iş birlikçilerinin şirketlerine, kişisel mal varlıklarına, yatlarına ve özel jetlerine el konulmuş olup mağdur zararlarını karşılamak üzere satılacaktır. |
| Para Piyasası Fonları | Yatırımcılar anaparalarını korumuş ve tasfiyesi tamamlanan süreçlerde %1,43 ek nema (getiri) elde etmiştir. |
| Manipüle Edilmiş Sığ Hisse Fonları | Yapay işlemlerle şişirilip çöken hisselere yatırım yapan fonlardaki yatırımcılar, portföy değerlerinin ortalama %58'ini geri alabilmiştir. |
| Suç Ortakları ve Manipülatörler | Fonu kasten zarara uğratanlara ve iş birliği yapan şahıslara hiçbir şekilde geri ödeme yapılmayacaktır. |
Özetle, küçük yatırımcıların korunması ve paralarının büyük kısmının (özellikle 1 milyon TL altındakilerin) iade edilmesi için yoğun bir el koyma ve tasfiye süreci yürütülmektedir. Ancak hisse fonlarındaki suni şişkinliklerden kaynaklı zarar edenlerin ana paralarının tamamını kurtarması yasal olarak garanti edilmiyor. Kalan zararlar için mağdurlar, sorumlu portföy şirketlerine karşı tazminat davası açabilecek. Bu çok uzun bir süreç olacağı için kısa dönemde büyük kâr hayali kuranlar şimdi kara kara düşünüyor. Yani Dimyat’a pirince giderken evdeki bulgurdan oldular.
Google Play
App Store
10:07
Haberi Paylaş
İLGİLİ HABERLER
YORUM YAZ