Nafaka için kurallar değişiyor! Av. Mert Yalçın boşanan ve boşanacak herkesin bilmesi gereken 12 kritik maddeyi açıkladı

Türkiye'de milyonlarca kişi çeşitli sebeplerden evliliğini bitirmek durumunda kalıyor. Nafaka konusu ayrılan çiftler için en büyük sorunlardan biri. Peki nafaka alma hakkı sonsuz, sınırsız bir hak mı? Süresiz nafaka kalkıyor mu? Hangi durumlarda alınabilir ya da alınamaz? Yoksulluk nafakasının süre ile sınırlanması konusunda çalışmalar devam ederken Avukat Mert Yalçın, Tgrthaber.com Ekonomi Editörü Bengü Sarıkuş'un sorularını cevaplayarak boşanan veya boşanmayı düşünen kişiler için uyarılarda bulundu.

Hükümetin süresiz nafakanın kaldırılması için akademik çalışmalara başladığı iddia ediliyor. Bu uygulama ile evlilik süresine göre nafaka verilebilir. Yapılacak çalışmayla, kısa süreli evlilik sonucu süresiz nafaka alınmasının önüne geçilmesi hedefleniyor. Bu çalışma hakkında ne düşünüyorsunuz?

Av. Mert Yalçın: Evet yoksulluk nafakasının süre ile sınırlanması konusunda çalışmalar devam ediyor. Bu konuda ilk kez 2022 yılında yapılan çalışmalardan sonra güncel olarak ise Cumhurbaşkanlığı Hukuk Politikaları Kurulunca "Aile Hukukunda Güncel Sorunlar Çalıştayı" düzenlenmiş, "boşanmada kusur ilkesi" ve "süresiz nafaka" konuları ele alınmıştır. Bu konuda bir yasa teklifi hazırlığı da gündemde olup şu sıralar akademisyenler, dernek ve sivil toplum kuruluşlarının görüşleri alınmaktadır.

Belirtmek isterim ki; Her durumun kendi içinde ve özel olarak değerlendirilmesi gerekir elbette ancak kısa süreli evliliklerde, tarafların bir arada olduğu sürenin kısalığı ve evlilik birliğine yaptıkları katkının azlığı düşünüldüğünde bir tarafın örneğin 5 ay evli kalıp sonrasında süresiz şekilde nafaka ödemek zorunda bırakılması hakkaniyetsizdir.

Nafaka ömür boyu gerçekten her boşanmada mı söz konusu?

Av. Mert Yalçın: Yürürlükte bulunan 4721 sayılı TMK. m. 175’te de kanun koyucu, yoksulluk nafakasının süresiz olarak “istenebileceğini” açıkça düzenlenmiştir. Kanunda süresiz “verilmesi gerektiğine” dair bir ibare yer almasa da yerleşik Yargıtay içtihatları ile kanunun bu nafakanın "süresiz" olmasını açıkça öngörmüş olması sebebi ile hakimin takdir hakkına dayanarak herhangi bir süre sınırı belirlemesini hukuka aykırı bulunmaktadır. Dolayısı ile Türk Hukukuna göre yoksulluk nafakası süresiz olarak verilmektedir.

Diğer taraftan tarafların anlaşmalı boşanma ile süreli nafaka belirlemesine ya da çekişmeli boşanmada süreli nafaka talep edilmesine elbette bir engel yoktur.

Nafakaya ilişkin başka bir düzenleme ise yoksulluk nafakasının toplu olarak ödenebilmesidir. Burada aylık ödemeler değil toplam olarak belirlenen rakam karşı tarafa ödenir.

Bu konuda yurt dışında yoksulluk nafakası konusunda nasıl düzenleme olduğuna değinecek olursak örneğin Hollanda’da nafaka en çok 5 yılla sınırlanmıştır. Norveç’te nafaka kısa süreli ve istisnai olarak düzenlenir, İsviçre ve Avusturya’da da aynı durum geçerlidir. Almanya’da nafaka esas olarak sürelidir, süresiz olması istisnaidir.

Boşanan biri yeniden evlenirse nafaka otomatik olarak kesilir mi?

Av. Mert Yalçın: Evet kesilir. Türkiye’de nafaka yükümlülüğü mahkeme kararı ile kaldırılmadığı sürece ya da nafaka alan kişinin yeniden evlenmesine ya da ölümüne kadar devam eder.

Nafaka alan kişi çalışmaya başlarsa ne olur, nafaka devam eder mi?

Av. Mert Yalçın: Eğer geliri hayatını sürdürmeye yeterli değilse çalışsa da nafaka alabilir. Eğer, hayatını rahat sürdürebilecek bir maaş alıyorsa, nafaka miktarının düşürülmesi/kaldırılması için talepte bulunulabilir. Nafaka miktarı kazancı arttıkça düşer ya da kalkar.

Nafaka ödeyen kişi işsiz kalırsa ödeme durur mu?

Av. Mert Yalçın: İşsiz kalan kişi mali durumunun bozulduğunu ve artık nafakayı ödeyebilecek gücü olmadığını açacağı dava ile kanıtlarsa, nafaka ortadan kalkabilir.

Enflasyon arttıkça nafaka da otomatik artıyor mu?

Av. Mert Yalçın: Nafaka her yıl otomatik olarak artmaz. Eğer nafaka kararı veren mahkeme tarafından belirlenen bir artış oranı varsa bu oran elbette otomatik uygulanır ancak böyle bir karar yoksa arttırım için dava açılması gerekir.

“Gelirim arttı” ya da “azaldı” diyen biri nafakayı değiştirebilir mi?

Av. Mert Yalçın: Mali durum değişiklikleri sebebi ile nafakanın arttırılması ya da azaltılması için dava açılabilir. Ve evet bu durum ispatlanırsa değiştirilebilir.

“Erkek her şartta nafaka öder” algısı doğru mu?

Av. Mert Yalçın: “Erkek genellikle nafaka öder” algısı doğru olabilir ancak bu durum tabii ki tamamen tarafların mali durumu ile ilgilidir. Kimin boşanma nedeni ile yoksulluğa düşecek olması önemlidir.

Kadın her durumda nafaka alabilir mi?

Av. Mert Yalçın: Türkiye’de nafaka alabilmenin şartları şu şekildedir;

-Nafaka talep eden eşin boşanma nedeni ile yoksulluğa düşecek olması,

-Nafaka talep edenin boşanmada diğer taraftan daha ağır kusurlu olmaması

-Nafaka yükümlüsünün ödeme gücüne sahip olması gerekir.

Kadın bu şartları taşıyorsa evet alabilir.

Nafaka ödememek hapse girme sebebi midir?

Av. Mert Yalçın: Nafaka ödenmez ise 3 aya kadar tazyik hapsi verilmesi söz konusu olabilmektedir. Nafaka için başlatılacak icra takibi sonucu ödeme yapılmaması halinde yapılacak başvuru ile bu karar alınabilir.

Anlaşmalı boşanmada nafaka konusu sonradan değiştirilebilir mi?

Av. Mert Yalçın: Anlaşmalı boşanmadan sonra şartlar değişirse yani tarafların mali gücü, enflasyon ve giderler konusunda önemli değişlikler olursa bu konuda dava açılarak artırılması/azaltılması/kaldırılması için dava yolu ile değiştirilebilir.

Boşanan ya da boşanmayı düşünen biri nafaka konusunda ilk olarak neye dikkat etmeli?

Av. Mert Yalçın: Nafaka için en önemli etken tarafların ispatlanabilir mali durumlarıdır. Talep edilebilirlik ve miktarlar esasen bunlara göre belirlenir.

İLGİLİ HABERLER

İşte kıdem tazminatı almanın formülü! Av. Ezgi Esnik Günay istifa sürecindeki altın kuralları açıkladı

Ev alacaklar için tam tarih verdi! Murat Gültekin'den konut kredisi ve tapu için çok kritik uyarı