Kategoriler
UYGULAMALAR
İstanbul

Çocuk yetiştirirken en çok dikkat edilmesi gereken konulardan biri de konulması gereken sınırlardır. Çocuğa ne zaman, hangi yaşta ve nasıl sınır konulması gerektiği konusu oldukça önemlidir. Her ebeveynin merak ettiği bu sorunun cevabına uzmanlar ne diyor? Çocuklarda ne zaman sınırlar belirlenmeli? İşte detaylar…
Çocuk ve ergen psikolojisi ile gelişim uzmanları, sınır kavramının aslında hayatın çok erken evrelerinde, hatta bebeklik döneminde bile temellerinin atıldığını belirtiyor. Konuyla ilgili görüşlerini paylaşan Çocuk Gelişimi Uzmanları ve psikologlar, bebeklerin anne karnındaki sınırlı ortamdan itibaren kurallarla tanıştığına dikkat çekiyor. Uzmanlar, çocuklarda net sınır sorunlarının ve inatlaşmaların en yoğun 1,5 - 2 yaş itibarıyla kendini gösterdiğini ifade ediyor.

‘Korkunç iki yaş’ olarak da bilinen bu dönemde çocuklar yürümeye, konuşmaya ve çevredeki hakimiyetlerini artırmaya başlar. Kendilerini dünyanın merkezinde hisseden minikler, yapmak istediklerinin engellenmesinden hoşlanmazlar ve ilk büyük hayır çıkışları bu evrede başlar. Uzman psikologlar, sınır koymanın asla bir cezalandırma yöntemi olmadığını, aksine çocuğa güvenli bir büyüme alanı sunduğunu belirtiyor. Her gelişim döneminin bilişsel kapasitesi ve duygusal becerisi farklı olduğundan, kuralların da yaşa göre yapılandırılması şart oluyor.

0-2 Yaş (Güven Dönemi): Bu dönemde temel amaç güvenliktir. Uzmanlar, bu yaş grubunda uzun açıklamalar yapmak yerine dikkat dağıtma yönteminin çok daha etkili olduğunu, hayır kelimesinin ise gerçekten tehlikeli durumlar için saklanması gerektiğini belirtiyor.
2-4 Yaş (Sınır Testi Dönemi): Çocukların özerklik kazanmak istediği bu yıllarda, kısa ve net açıklamalar yapmak, sınırlı seçenekler sunmak büyük önem taşır. Uzmanlar, ebeveynlerin bu süreçte kararlı ve tutarlı bir duruş sergilemesi gerektiğinin altını çiziyor.

4 Yaş ve Sonrası: Çocuğun kuralları anlamlandırmaya başladığı bu evrede, sosyal uyum ve öz denetim becerileri hızla gelişir. Aileler, çocuklarla birlikte bazı günlük rutinler üzerinde konuşarak ortak bir dil oluşturabilir. Uzmanlar, sınırsız bir özgürlüğün çocuklar için güvenli olmadığını, aksine kaygıyı artırdığını belirtiyor.

Psikolog Doğan Cüceloğlu'na göre çocuklarda sınır koyma, ceza vermek veya baskı kurmak değil, çocuğa güvenli bir dünya sunmak, sevgiyle öz denetim ve sorumluluk kazandırmaktır.

Sınırlar net, tutarlı ve şefkatli bir dille anlatılmalıdır. Sınırlarla büyüyen çocuklar, ne yapıp ne yapmayacaklarını bildikleri için güven duygusu içerisinde oluyorlar. Çocuğun kendi davranışlarını kontrol etme ve dürtülerini yönetme becerisi gelişiyor. Kendi sınırlarını çizmeyi öğrenen çocuk, başkalarının alanına ve haklarına da saygı duymayı kavrıyor.