Kategoriler
UYGULAMALAR
İstanbul

Bilim dünyası, hayvan davranışlarının temelindeki motivasyonları anlamak adına ezber bozan bir keşfe imza attı. Japonya'da bulunan Kyoto Üniversitesi'ndeki araştırmacılar, maymunların herhangi bir yiyecek ödülü olmaksızın tamamen merak dürtüsüyle uzun süreler boyunca dokunmatik ekranda video oyunu oynadığını ortaya koydu.
iScience dergisinde yayımlanan çalışmaya göre, merak duygusu yiyecek veya çiftleşme gibi dışsal ödüllerden bağımsız olarak işliyor ve canlıları çevrelerini keşfetmeye yönlendiriyor. Araştırmacılar, canlıların aşırı basit veya fazla karmaşık durumlardan kaçınarak orta düzeyde belirsizlik barındıran uyarıcılara yöneldiğini belirtiyor.
İnsan merakını da tanımlayan bu eğilim, bilim literatüründe "Goldilocks prensibi" olarak adlandırılıyor.

Araştırma ekibi, Japon şebeklerinin hangi tür uyarıcılara ilgi gösterdiğini test etmek amacıyla saklambaçtan esinlenen dokunmatik ekran tabanlı oyun tasarladı. Oyunda maymunlar ekrandaki bir düğmeye bastığında, seçilen düğmeye bağlı olarak farklı noktalarda bir kukla beliriyor.
Kuklanın ortaya çıkış noktaları farklı gürültü seviyelerine karşılık gelirken, gürültü seviyesi arttıkça tahmin edilebilirlik oranı da düşüyor.
Bilim insanları, ekrandaki orta ile düşük ve orta ile yüksek gürültü seçenekleri karşısında şebeklerin tepkilerini gözlemledi. Sonuçlar, maymunların kuklayı kısmen tahmin edilebilir ancak yine de orta derecede belirsiz bir konumda ortaya çıkaran orta gürültü düğmesini tercih ettiğini gösterdi. Şebeklerin tıpkı insanlar gibi çok basit veya tamamen rastgele uyarıcılara kıyasla, orta düzeyde belirsizlik sunan durumları aktif olarak keşfetme eğiliminde olduğu anlaşıldı.

Çalışmanın yazarlarından Dr. Sakumi Iki, vahşi maymunların oyun davranışlarını uzun süredir incelediğini ve laboratuvar ortamında da doğal oyun güdülerinin ortaya çıkabileceği koşullar oluşturmayı hedeflediğini açıkladı. Geleneksel bilişsel görevlerde motivasyonu yüksek tutmak adına genellikle yiyecek ödülleri verildiğini hatırlatan Dr. Iki, şebeklerin ödülsüz bir oyuna katılıp katılmayacağı konusunda başlangıçta pek emin olmadığını belirtti:
"Fakat şaşırtıcı bir şekilde, bazı maymunlar hiçbir ödül olmamasına rağmen neredeyse 100 deneme boyunca oyunla ilgilenmeye devam etti."