Kategoriler
UYGULAMALAR
İstanbul
ABD Başkanı Donald Trump'ın, İran'a verdiği sürenin dolmasına saatler kala iki ülkeden ateşkes açıklaması geldi. Trump'ın, İran'a yönelik son tehditleri nedeniyle tüm dünya diken üstündeyken gelen ateşkes açıklamasıyla rahat bir nefes alındı. İran'ın ateşkesi kabul etmesindeki süreci ise ABD basını kaleme aldı.

Axios'un 11 kaynağa dayandırdığı haberine göre, İran'ın kararını değiştirmesinde yeni dini lider Mücteba Hamaney'in ilk kez müzakerecilere anlaşma yönünde ilerleme talimatı vermesiyle değişti.
Habere göre, ABD ve İran arasındaki temaslar hafta başında gergin başladı. ABD'nin Orta Doğu temsilcisi Steve Witkoff, İran'ın sunduğu 10 maddelik karşı teklifi "felaket" olarak niteledi. Pakistanlı arabulucular yeni taslakları, taraflar arasında taşıdı. Türkiye ve Mısır'daki dışişleri yetkililerinin de uzlaşma yolunda verdiği destekle pazartesi gecesi iki haftalık ateşkes için bir teklif hazır hale getirildi.

İran'ın dini lideri Mücteba Hamaney'den yeni bir karar beklendi. Suikast tehlikesi nedeniyle ulaklar aracılığıyla iletişim sağlayan Hamaney son 2 günde, sürece bizzat dahil oldu. Bu süreçte İran Dışişleri Bakanı Arakçi'nin de hem müzakereleri yürütmede hem de Devrim Muhafızları'nı anlaşmaya ikna etmede kritik rol oynadığı ifade edildi.
İran'ı ise son saatlerde ise Çin'in ikna ettiği belirtildi. Ancak iki kaynağa göre Hamaney'in müzakerecilere "anlaşın" talimatı vermesi "kırılma noktası" oldu. Bölgesel bir kaynak "O yeşil ışık yakmasa anlaşma olmazdı" dedi.

Trump'ın ''Bir medeniyet yok olacak'' açıklamalarının ardından bazı İran medya kuruluşları Tahran'ın masadan kalktığını tüm kapıları kapattığını yazdı. Axios'a konuşan kaynaklar, bunun doğru olmadığını belirtti. Hatta öğle saatlerinde ateşkese sıcak bakılmaya başlandığı ifade edildi. Akşam saatlerinde ise Pakistan Başbakanı Şahbaz Şerif, sosyal medya platformu X'te yaptığı paylaşımla her iki tarafı da teklifi kabul etmeye çağırdı.

Trump'ın ateşkesi kabul ettiğini duyurmadan hemen önce İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu'yu arayarak ateşkese bağlı kalacağına dair taahhüt aldı.

Daha sonra da Pakistan Genelkurmay Başkanı Asım Münir ile görüşen Trump anlaşmayı noktaladı. Trump'ın sosyal medyadaki paylaşımından 15 dakika sonra ise ABD ordusuna "dur" emri verildi.

Son olarak ise Pakistan'da planlanan müzakerelerin cuma günü görüşülmesi, ABD heyetine Trump'ın yardımcısı JD Vance'ın liderlik etmesi bekleniyor.

Axios'a konuşan İsrailli bir yetkili, Netanyahu'nun İran'ın nükleer materyalden vazgeçme, uranyum zenginleştirmeyi durdurma ve balistik füze programını terk etme gibi konularda ABD'den güvence aldığını söyledi.
