ABD merkezli Deep Fission, yerin altına kurulacak yenilikçi nükleer santral pilot projesinde kritik bir aşamaya geçti. Şirket, “Gravity” adı verilen ve yerin 1,6 kilometre altında çalışacak şekilde tasarlanan 15 megavatlık küçük modüler reaktör için planlanan üç veri toplama kuyusundan ilki üzerinde sondaja başladığını açıkladı.
Çalışmalar, ABD’nin Kansas eyaletindeki Parsons kentinde bulunan Great Plains Industrial Park sahasında yürütülüyor. Açılan ilk kuyunun yaklaşık 1.800 metre derinliğe ve 20 santimetre çapa sahip olacağı belirtiliyor. İlk etapta hedef, bölgenin jeolojik, hidrolojik ve termal yapısına ilişkin kritik verileri toplamak.
Projenin en dikkat çekici yanı, reaktörün klasik nükleer santrallerde olduğu gibi yüzeyde değil, derin bir sondaj kuyusunun en altına yerleştirilmesi. Deep Fission’ın geliştirdiği tasarımda çevredeki doğal jeolojik yapı, sistemin temel parçası haline geliyor. Şirkete göre reaktörün yaklaşık 1,6 kilometre derinliğe konumlandırılması iki önemli avantaj sağlıyor. İlki, üstteki su sütununun reaktörün çalışması için gereken yaklaşık 160 atmosferlik basıncı doğal şekilde oluşturması. Böylece pahalı yüzey basınç kaplarına duyulan ihtiyaç ortadan kalkıyor. İkincisi ise çevredeki kaya tabakasının devasa bir doğal koruma kalkanı gibi davranması. Yani hem alan ihtiyacı azalıyor hem de güvenlik tarafında farklı bir model ortaya çıkıyor.
Başlatılan sondaj çalışması, yalnızca bir inşaat adımı değil. Aynı zamanda projenin geleceğini şekillendirecek teknik verilerin toplanacağı bir süreç. Şirket, bu üç kuyuluk program sayesinde yer altı koşullarını daha net görecek, ardından nihai mühendislik tasarımlarını buna göre oluşturacak. Elde edilecek verilerin, düzenleyici süreçlerin planlanmasında da belirleyici olması bekleniyor. Açıkçası, projenin kağıt üzerindeki iddiasının sahadaki karşılığını gösterecek ilk ciddi sınav da bu olacak.
Deep Fission, son dönemde projeyi hızlandıran birkaç önemli adım daha attı. Şirket, kısa süre önce ABD merkezli uranyum zenginleştirme şirketi Urenco USA ile bir anlaşma imzaladı. Buna göre Eunice, New Mexico tesisinden düşük zenginleştirilmiş uranyum satın alınacak ve bu yakıt test ile gösterim aşamalarında kullanılacak. Proje ayrıca 80 milyon dolarlık yeni finansmanla destekleniyor. Bu kaynağın, özellikle yapay zeka veri merkezleri ile ABD elektrik şebekesi için ölçeklenebilir enerji üretim sistemlerinin geliştirilmesinde kullanılması planlanıyor.
Deep Fission’a göre bu yöntem, mevcut tedarik zincirleri ve bugüne kadar kullanılan sondaj teknolojilerinden yararlandığı için nükleer santral inşaat maliyetlerini yüzde 70 ila 80 oranında azaltabilir. Bu iddia, projenin teknik tarafı kadar ekonomik yönünü de öne çıkarıyor.
Google Play
App Store
Haberi Paylaş
10:56
İLGİLİ HABERLER
YORUM YAZ