Kategoriler
UYGULAMALAR
İstanbul
ABD’de yaşayan Karl, geçiridği beyin ameliyatı sonrasında görsel algı bozukluğu sorunuyla karşılaştı. Karl, insanlara bakarken evcil kedisi Luna’nın yüzünü gördüğünü söyledi.

Karl isimli adamın yaşadığı bu tedirgin edici durum iki yıldır devam ediyor. Karl, beyin kanamasına yol açabilecek bir damar yumağının (arteriyovenöz malformasyon) alınması için geçirdiği ameliyatın ardından bu belirtileri yaşamaya başladı.

İlginç vaka, ABD’deki Darmuth Koleji ile Brigham ve Kadın Hastanesi araştırmacıları tarafından bir dergide yayımlandı.
Makalede, özellikle alışılmadık yüz hatlarının birleşimi dışında ortaya çıkan görüntülerin tamamen tutarlı göründüğü vurgulandı. Aktarılan yüz hatlarının bakılan yüzün üzerine sonradan eklenmiş gibi durmadığı, aksine yüzle kusursuz bir şekilde bütünleştiği ve bakış açısı ya da mesafe değiştikçe doğal olarak değiştiği vurgulandı.

Bilim dünyasında daha önce de karşılaşılan bu durum, kişinin geçmişte gördüğü bir nesneyi ya da yüzü yeniden görüyormuş gibi algılaması olarak tanımlanan palinopsi adıyla biliniyor.
Yüzlerin algılanmasında meydana gelen değişimler ise prosopometamorfopsi olarak adlandırılıyor. Yüzleri tanıma ve işleme sürecinde önemli rol oynayan beynin sağ temporal lobunun bir bölümü, Karl'ın geçirdiği ameliyat sırasında çıkarılmak zorunda kaldı.
Dartmouth Koleji'nde görev yapan psikolog ve beyin bilimci Brad Duchaine, Karl'ın insanların yüzlerinde kedisine ait özellikleri, kedisinde ise insana özgü yüz hatlarını görmesini hafızanın algı üzerindeki etkisiyle açıkladı. Duchaine'e göre beyin, geçmişte kaydettiği belirli yüz özelliklerini yeniden hatırlatarak kişinin o anki görsel algısını değiştirebiliyor.
Duchaine ve Karl, prosopometamorfopsiyi temsil eden bir görüntü oluşturmak için yapay zeka araçlarıyla birlikte çalıştı. Araştırmacılara göre en yeni yapay zeka araçları bu tür rahatsızlıkların anlaşılmasında büyük bir adım vadediyor. Sadece birkaç kelime veya cümleyle saniyeler içinde görseller üretilebiliyor ve bu görseller hastanın zihninde beliren görüntüyle eşleşene kadar iyileştirilebiliyor.