Kategoriler
UYGULAMALAR
İstanbul

İtalya’da Amazon’a yönelik vergi soruşturmasında dikkat çekici bir eşik aşıldı. Milano savcıları, şirketin Avrupa operasyonlarını yürüten birimi ile 4 yöneticisi hakkında yaklaşık 1,2 milyar euroluk vergi kaçırma iddiasıyla dava açılmasını talep etti.

Konuyla doğrudan bilgisi bulunan iki kaynağın aktardığına göre bu adım, İtalya’da benzer vergi ihtilaflarında daha önce izlenen çizgiden ayrılıyor. Çünkü geçmişte, ödeme yapılmasının ardından ceza soruşturmalarının kapatıldığı örnekler vardı. Bu kez savcılık dosyayı kapatmak yerine yargı sürecini ilerletmeyi seçti.
Amazon, aralık ayında İtalya Gelir Ajansı ile yaptığı anlaşma kapsamında, faiz dahil 527 milyon euro ödeme yapmış ve vergi anlaşmazlığını çözüme kavuşturmuştu. Ancak Milano savcıları bu uzlaşmayı yeterli görmedi. Soruşturmayı sürdürdüler ve şimdi sanıkların mahkeme önüne çıkmasını istiyorlar. Bu da açıkçası dosyanın yalnızca mali değil, cezai boyutunun da güçlü biçimde gündemde kaldığını gösteriyor. Amazon ise aralık ayında yapılan vergi anlaşmasının ardından, temelsiz olduğunu düşündüğü olası bir ceza davasına karşı güçlü şekilde savunma yapacağını açıklamıştı. Şirket ayrıca öngörülemez düzenleyici ortamın, orantısız cezaların ve uzun süren hukuki süreçlerin İtalya’nın yatırım cazibesini zedelediğini savundu.

Savcılığın talebinden sonraki aşamada bir hakim, sanıkların yargılanıp yargılanmayacağına karar verilmesi için ön inceleme duruşmasının tarihini belirleyecek. Bu duruşmada mahkeme ya dava açılmasına hükmedecek ya da dosyanın düşürülmesine karar verecek. Yani sürecin yönü, önümüzdeki bu kritik aşamada netleşecek.

Milano savcıları ile mali polis, Amazon EU Sarl ve dört yöneticiyi 2019–2021 yılları arasında İtalya’daki çevrim içi satışlarda katma değer vergisi, yani KDV, kaçırılmasına aracılık etmekle suçluyor. İddianameye göre Amazon’un algoritması ve iş modeli, platform üzerinden satış yapan on binlerce Avrupa Birliği dışı satıcının, büyük bölümü Çinli olmak üzere, kimliklerini açıklamadan İtalya’da ürün satmasına imkan tanıdı. Savcılığın iddiası şu: Bu yapı, söz konusu satıcıların KDV ödemekten kaçınmasına yardımcı oldu. İtalya yasalarına göre ülkede satışa aracılık eden platformlar, AB dışı satıcıların ödemediği KDV’den müştereken sorumlu tutulabiliyor. İşte tam da bu nokta, davayı Amazon açısından daha hassas hale getiriyor.
Kaynaklara göre mahkemenin savcılığın tezlerini kabul etmesi halinde bu dava, Amazon’un Avrupa’daki iş modeli açısından önemli bir emsal oluşturabilir. Bunun nedeni de basit değil aslında: KDV, Avrupa Birliği genelinde uyumlaştırılmış bir vergi sistemi. Dolayısıyla İtalya’da ortaya çıkacak bir yargı yaklaşımı, başka ülkelerdeki benzer tartışmalar için de referans haline gelebilir. Amazon hakkında İtalya’da yürüyen tek dosya bu değil. Avrupa Kamu Savcılığı Ofisi, yani EPPO, 2021–2024 dönemini kapsayan benzer vergi ihlali iddialarını da araştırıyor.

Milano savcılarının yürüttüğü iki ayrı soruşturma daha bulunuyor. Bunlardan biri Çin’den yapılan ithalatlarda gümrük ve vergi dolandırıcılığı iddialarına odaklanıyor. Diğeri ise Amazon’un 2019-2024 döneminde İtalya’da beyan edilmemiş kalıcı bir iş varlığı bulundurup bulundurmadığını ve bu nedenle daha fazla vergi ödeyip ödemesi gerekmediğini inceliyor.