Kategoriler
UYGULAMALAR
İstanbul
Küresel piyasalarda artan belirsizlik ve ABD Merkez Bankası'nın (Fed) faiz politikasına ilişkin beklentiler, değerli metaller üzerinde etkisini sürdürüyor. Altın fiyatları, doların zayıflamasına ve ABD tahvil faizlerindeki gerilemeye rağmen yükseliş için yeterli gücü bulamadı. Gümüş ise önceki gün yaşadığı sert kayıpların ardından yeniden alıcı buldu.
Salı günü ABD işlemlerinin son bölümünde spot altın, 2,40 dolar ve yüzde 0,06 düşüşle ons başına 3.853,10 dolardan işlem gördü. Spot gümüş ise 0,472 dolar ve yüzde 1,01 yükselişle 47,330 dolara çıktı. Gün içinde altının ons fiyatı 3.836,00 ile 3.891,60 dolar arasında hareket ederken gümüşte işlemler 46,710 ile 48,130 dolar aralığında gerçekleşti.

ABD'de açıklanan son ekonomik veriler, büyümenin hız kaybettiğine işaret etse de Fed'in faiz artırımı beklentilerini değiştirmeye yetmedi., Ekim ayında perakende satışlar beklentilere paralel olarak yüzde 0,2 arttı. Ancak bu oran, eylülde kaydedilen yüzde 0,8'lik yükselişin oldukça gerisinde kaldı.
Otomobil satışları hariç tutulduğunda ise perakende satışlar yüzde 0,6 yükselerek yüzde 0,4'lük beklentiyi aştı. Bu durum, tüketici harcamalarının belirli alanlarda güçlü kalmaya devam ettiğini gösterdi. Sanayi üretiminde ise tablo daha zayıftı. Eylülde yüzde 0,7 artan üretim, ekimde yüzde 0,1'lik yükseliş beklentisine karşılık yüzde 0,4 geriledi.
Aynı dönemde imalat sanayi üretimi yüzde 0,3 artarken madencilik üretimi yüzde 0,8, kamu hizmetleri üretimi ise yüzde 4,3 düştü. Kapasite kullanım oranı da yüzde 76,4'e geriledi.
Veriler, ABD ekonomisinde yavaşlama sinyallerinin güçlendiğini ortaya koyarken enflasyon baskısının Fed'i sıkı para politikasından vazgeçirecek ölçüde hafiflemediğine işaret etti.

Altın fiyatlarının önündeki en büyük engellerden biri, Fed'in faiz artırımlarına devam edeceği beklentisi. Vadeli işlem piyasalarındaki son değerlendirmelere göre, Fed'in 8-9 Aralık tarihlerinde gerçekleştireceği toplantıda 25 baz puanlık faiz artırımına gitme ihtimali yüzde 94 seviyesinde bulunuyor.
Daha sert bir adım olan 50 baz puanlık artırım olasılığı ise yüzde 6 olarak fiyatlanıyor. Ekim ayına ilişkin güçlü istihdam ve enflasyon verileri, bu beklentileri destekleyen başlıca unsurlar arasında yer alıyor. Öte yandan, sanayi üretimindeki düşüş ve borsalarda hızlanan satışlar ABD tahvillerine talebi artırdı. Gösterge 10 yıllık tahvil faizi yüzde 5,10'a, iki yıllık tahvil faizi ise yüzde 4,79'a doğru geriledi.
Doların son dönemde ulaştığı yüksek seviyelerden geri çekilmesi de altın ve gümüşe bir miktar destek sağladı. Ancak faiz beklentileri, değerli metallerde yükselişi sınırlamaya devam etti.

Değerli metal piyasalarının yakından izlediği bir diğer gelişme ise Orta Doğu'da yeniden yükselen tansiyon oldu. Hürmüz Boğazı'nda tankerleri hedef alan saldırılar ve ABD ile İran arasında yaşanan askeri gelişmeler, küresel enerji arzına ilişkin endişeleri artırdı.
İran'a ait insansız hava araçları, Bahreyn'deki bir ABD askeri radar tesisini hedef aldı. ABD güçleri ise İran'ın Keşm Adası'ndaki bir füze fırlatma noktasına misilleme saldırısı düzenledi. Hürmüz Boğazı'nda iki kez vurulan bir geminin mürettebatından da haber alınamadığı belirtildi. Bölgedeki saldırılar deniz taşımacılığını ciddi şekilde etkiledi. Gemi takip verilerine göre, önceki hafta sonunda 31 emtia taşıyan geminin geçtiği boğazdan cumartesi günü yalnızca 5 gemi geçiş yaptı. Pazar günü ise herhangi bir geçiş kaydedilmedi.
ABD ile İran arasındaki diplomatik girişimlerin sonuçsuz kalması, gerilimin daha da artabileceği endişelerini canlı tuttu. Jeopolitik riskler normal şartlarda güvenli liman olarak görülen altına talebi desteklese de bu kez yüksek faiz beklentileri ve finansal piyasalardaki satış baskısı fiyatların yükselmesini engelledi.
Orta Doğu'daki gelişmeler petrol fiyatlarına da yansıdı. Pazartesi günkü sert gerilemenin ardından Brent petrolün varil fiyatı 0,70 dolar ve yüzde 0,76 artışla 93,14 dolara yükseldi. ABD tipi ham petrol WTI ise 0,29 dolar ve yüzde 0,34 değer kazanarak 86,01 dolardan kapandı. Buna rağmen küresel arz fazlası beklentisi petrol piyasasındaki yükselişi sınırladı. Kasım ayı boyunca Brent petrol yaklaşık yüzde 20, WTI ise yüzde 16 değer kaybetti. Petrol fiyatlarındaki yükseliş, altın açısından iki farklı etki yaratıyor. Jeopolitik gerilim güvenli liman talebini artırabilirken enerji maliyetlerinin enflasyonu körüklemesi, Fed'in faizleri daha uzun süre yüksek tutmasına neden olabilecek bir risk olarak görülüyor.
ABD borsalarında ise satışlar hız kesmedi. Dow Jones endeksi yaklaşık 849 puan ve yüzde 1,6 düşüşle 50.759,42 puana geriledi. S&P 500 yüzde 1 kayıpla 7.340,53 puandan, Nasdaq Composite ise yüzde 0,7 düşüşle 24.328,38 puandan kapandı. Russell 2000 endeksi de yüzde 1,5 değer kaybederek 2.701,87 puana indi.
Özellikle yapay zekâ şirketlerinin yüksek değerlemelerine ilişkin endişeler, teknoloji hisselerindeki satışları artırdı. Nvidia'nın açıklayacağı finansal sonuçlar da yatırımcıların odağında bulunuyor.

ABD'deki olumsuz hava Avrupa ve Kanada piyasalarına da yayıldı. Avrupa'nın gösterge endeksi Stoxx 600 yüzde 1,75 düşüşle 650,72 puana gerilerken Almanya'nın DAX endeksi yüzde 2,08 kayıpla 26.045,37 puandan kapandı.
Fransa'nın CAC 40 endeksi yüzde 1,62 düşerek 8.216,78 puana, İngiltere'nin FTSE 100 endeksi ise yüzde 1,76 gerileyerek 10.689,87 puana indi. ABD'nin Çin'e yönelik gelişmiş yapay zekâ çipi ihracatına getirdiği kısıtlamalar, Avrupa'daki yarı iletken ekipmanı üreticilerini de baskıladı. Bankacılık hisseleri satışlardan etkilenirken enerji ve telekomünikasyon şirketleri görece dirençli kaldı.
Kanada'nın S&P/TSX Composite endeksi de salı günü öğleden sonraki işlemlerde yaklaşık yüzde 0,74 düşüşle 35.456 puan seviyesinde bulunuyordu. Endeks, pazartesi gününü yüzde 1,06 kayıpla 35.722,13 puandan tamamlamıştı. Salı gününe ilişkin kesin kapanış verisi ise henüz bulunmuyordu.
Altında teknik görünüm, fiyatların önemli destek ve direnç seviyeleri arasında sıkıştığını gösteriyor. Analistlere göre ons altının yeniden güç kazanabilmesi için öncelikle 3.888,00 ile 3.898,61 dolar arasındaki direnç bölgesini aşması gerekiyor.
Bu bölgenin üzerinde kalıcı bir hareket görülmesi halinde 3.922,00 dolar ve ardından 3.934,00 dolar seviyeleri gündeme gelebilir. Aşağı yönlü hareketlerde ise 3.832,00 dolar ilk önemli destek olarak öne çıkıyor. Bu seviyenin kırılması durumunda satış baskısının 3.829,70 dolar ve ardından 3.805,00 dolara kadar devam edebileceği değerlendiriliyor.
Altına kıyasla daha güçlü bir toparlanma sergileyen gümüşte de kritik fiyat seviyeleri yakından takip ediliyor. Gümüşün yükselişini sürdürebilmesi için 48,540 ile 48,660 dolar arasındaki direnç bölgesini aşması gerekiyor.
Bu seviyelerin üzerinde kalıcı bir hareket oluşması halinde 49,840 dolar ve ardından 51,000 dolar hedefleri öne çıkıyor. Olası geri çekilmelerde ise 46,920 dolar ilk destek konumunda bulunuyor. Bu seviyenin altına inilmesi durumunda 46,136 dolar ve 45,580 dolar seviyeleri izlenecek.
Piyasalarda bundan sonraki yönü belirleyebilecek gelişmelerin başında Fed'in para politikasına ilişkin mesajları geliyor. Yatırımcılar, çarşamba günü ABD saatiyle 08.30'da açıklanacak ekim ayı konut başlangıçları ve inşaat izinleri verilerini takip edecek. Aynı gün saat 14.00'te ise Fed'in 27-28 Ekim tarihlerinde gerçekleştirdiği toplantının tutanakları yayımlanacak. Bunun yanında Nvidia'nın finansal sonuçları ve Fed yetkililerinden gelecek açıklamalar da doların, tahvil faizlerinin ve değerli metallerin kısa vadeli hareketlerinde belirleyici olabilecek.