Kategoriler
UYGULAMALAR
İstanbul

Güneş enerjisi sektöründe dengeler değişiyor. Çin kaynaklı arz fazlası fiyatları aşağı çekerken, üreticilerin kâr marjları iyice daraldı. Üstüne bir de yükselen gümüş fiyatları eklenince, firmalar çözümü alternatif metallere yönelmekte buldu. Son dönemde en çok konuşulan seçenek ise bakır. Sektör temsilcileri, zaten baskı altında olan üreticilerin ayakta kalabilmek için maliyet kalemlerini tek tek gözden geçirdiğini söylüyor. Özellikle hücre üretiminde kullanılan gümüş pastasının maliyeti ciddi bir yük oluşturuyor.

Fotovoltaik endüstrisi, küresel gümüş tüketiminin yaklaşık yüzde 17’sine denk gelen 196 milyon onsla oldukça büyük bir paya sahip. Yani sektör, gümüş piyasasında sandığımızdan daha etkili.

Heraeus analistlerinin hesaplamalarına göre, güneş hücrelerinde kullanılan gümüş pastası toplam hücre maliyetinin yaklaşık yüzde 30’unu oluşturuyor. Bu da demek oluyor ki, fiyatlardaki her artış doğrudan üretim maliyetine yansıyor. JK Renewables kıdemli danışmanı Derek Schnee, panel maliyetlerinin son bir yılda yüzde 7 ila 15 arasında arttığını belirtiyor. Açıkçası bu artış, zaten zorlanan üreticiler için ciddi bir baskı anlamına geliyor.

Rakamlar da tabloyu net biçimde ortaya koyuyor. Cherry Street Energy yetkilisi Ben Damiani’ye göre, ABD’de 450 watt’lık bir modülde kullanılan gümüş pastasının maliyeti 2025 başında yaklaşık 5,22 dolar seviyesindeydi. Bugün ise 17,65 dolara kadar yükselmiş durumda. Damiani, yıllık 500 gigawatt üretim hacminde gümüş yerine bakıra geçilmesi halinde küresel ölçekte yılda yaklaşık 15 milyar dolarlık tasarruf sağlanabileceğini dile getiriyor. Yani mesele sadece teknik değil; doğrudan milyarlarca dolarlık bir hesap söz konusu.
Emtia piyasalarında gümüşün metrik ton fiyatı 2,5 milyon dolara kadar çıkarken, bakırın ton başına fiyatı 12.823 dolar seviyesinde. Aradaki fark, üreticilerin neden bakıra yöneldiğini aslında tek başına anlatıyor.

Ancak her şey bu kadar basit değil. Uzmanlar, gümüşün bakıra kıyasla daha yüksek elektrik iletkenliğine sahip olduğuna dikkat çekiyor. Bu nedenle saf bakır metalizasyonu ya da hibrit gümüş-bakır pastalarına geçiş teknik açıdan bazı zorlukları da beraberinde getirebilir. Rystad Energy analisti Marius Mordal Bakke, bu yıl sektör genelinde daha kapsamlı bir dönüşüm beklendiğini belirtiyor. Ona göre lider üreticiler, saf bakır metalizasyonu ve hibrit çözümler konusunda adım atmaya hazırlanıyor.