Sermaye piyasalarında güveni sarsan fon krizlerinin ardından düzenleyici kurumlar ekstra sıkı denetim mimarisi için harekete geçti. Sermaye Piyasası Kurulu (SPK) ve ekonomi yönetiminin olgunlaştırdığı yaklaşık 30 maddelik kanun teklifi taslağı, Cumhurbaşkanlığı onayının ardından TBMM gündemine gelecek.
Yeni düzenleme temel olarak üç ana sütun üzerine inşa ediliyor: Yatırımcıya tam koruma, SPK’nın anında erken müdahalesi ve caydırıcı/ağır yaptırımlar.
Yeni sistemle birlikte borsada ve fon piyasasında "insan faktörü" ve takdir yetkisi asgariye indiriliyor. Kurulacak "Erken Uyarı ve Otomatik Aksiyon Sistemi" ile riskli işlemler anında radara takılacak ve sistem re'sen tedbir alacak.
Sistemi otomatik olarak tetikleyecek kritik eşikler ise şunlar olacak:
Mevcut kanunda sadece hukuka aykırılık tespit edildiğinde devreye giren müdahale mekanizması esnetiliyor. Artık "yatırımcı haklarının tehlikeye girmesi" veya "piyasa sağlığının risk altına girmesi" algılandığı an SPK erken müdahale edebilecek.
SPK; açığa satış sınırlaması, işlem yasağı, veri dağıtımının kısıtlanması ve portföylerin dondurulması gibi tedbirleri hangi koşulda ve ne zaman uygulayacağını şeffaf kurallara bağlayacak.
Hata yapan veya piyasayı bozan faillere uygulanan yaptırımlar katlanacak. Maktu idari para cezalarının ötesine geçilerek, verilen cezanın ihlalde bulunan kurum veya kişinin ekonomik büyüklüğüyle orantılı olması formülü uygulanacak.
Piyasa dolandırıcılığı ve manipülasyonda 5 yıla kadar olan hapis cezalarının alt ve üst sınırlarının yükseltilmesi ve fon piyasasına özgü manipülatif hareketlerin doğrudan ağır suç kapsamına alınması hedefleniyor.
Düzenlemenin en kritik başlıklarından birini ise mağdur yatırımcının parasını kurtarma süreci oluşturuyor. Tasfiye sürecine giren fonlarda yatırımcıların yıllarca beklemesinin önüne geçilmesi için "ara ödeme" ve "kısmi ödeme" usulüne yasal zemin hazırlanıyor.
Fon varlığı ile şirket varlığının tam izolasyonu sağlanacak, fon yöneticisinin tüm yatırım kararları kayıt altına alınarak şeffaflık maksimum seviyeye çıkarılacak. Ayrıca kripto varlık piyasasındaki denetim boşlukları da SPK’nın yetki alanına net ifadelerle dahil edilecek.
Derinlemesine Analiz, Teyitli Haber! Tıkla ve favori kaynağın yap.
Google Play
App Store
11:05
Haberi Paylaş
İLGİLİ HABERLER
YORUM YAZ