Kategoriler
UYGULAMALAR
İstanbul
Yazın kavurucu sıcakları kendini göstermeye başladığında serinlemek için buz gibi içeceklere sarılıyoruz. Diyarbakır’ın yıllardır sofralardan eksik olmayan geleneksel lezzetlerinden meyan kökü şerbeti ise bu noktada dikkat çekiyor. Hazırlamasının son derece pratik olması ve kendine has aromasıyla merak uyandıran bu şerbeti ben de evde denedim. Kısa sürede hazırlayıp bol buzla tükettiğim meyan kökü şerbeti, sıcak havalarda bana gerçekten iyi geldi. O kadar sevdim ki artık haftada üç akşam kendime bir bardak hazırlıyorum.
Diyarbakır’ın yaz aylarında oldukça yüksek sıcaklıklara ulaşması, soğuk içeceklerin günlük yaşamda önemli bir yer edinmesine yol açıyor. Geleneksel olarak meyan kökünden yapılan şerbet bu içeceklerin başında yer alıyor.
Geçmişten günümüze farklı yörelerde farklı şerbetler hazırlanırken Diyarbakır’da meyan köküyle yapılan versiyon her zaman ayrı bir yere sahip. Geleneksel şerbet kültürüne ilişkin yapılan çalışmalarda da meyan kökünden hazırlanan içeceklerin Diyarbakır’daki şerbet geleneğinin bir parçası olduğu biliniyor. Ben de uzun zamandır merak ettiğim bu içeceği evde denedim. Aslında çok zahmetli olduğunu düşünüyordum. Ancak hiç de zor değilmiş.

Meyan kökü şerbetinin temelinde meyan kökü ve su bulunuyor. Hazırlanışında kullanılan meyan kökü suyla buluşturularak aroması suya geçiriliyor. Daha sonra süzülerek soğutuluyor ve bol buzla içiliyor. Ancak dikkat etmeniz gereken en önemli nokta meyan kökünün temiz olması. Kökün suyla buluşmasının ardından elde edilen sıvı süzülerek tortulardan ayrılıyor. Ardından buzdolabında soğutuluyor.

Şerbeti hazırladıktan sonra buzdolabında iyice soğuttum ve bardağa bol miktarda buz ekledim. İlk yudumda klasik meyve suyu veya gazlı içeceklerden oldukça farklı bir aroması olduğu aşikardı. Meyan kökünün kendine özgü tadı nedeniyle herkesin damak zevkine hitap etmeyebilir. Ama özellikle farklı yöresel tatları denemeyi sevenler bu şerbeti çok sevecektir. Diyarbakır’da sıcak havalarda bu içeceğin tercih edilmesinin en önemli nedenlerinden biri de soğuk tüketilmesi oluyor.

Meyan kökü şerbeti hakkında internette çeşitli sağlık iddiaları bulunuyor. Özellikle “demir deposu” ya da “kan yapıcı” gibi ifadelerle paylaşılması, içeceği daha da merak edilir hale getiriyor.

Ancak burada önemli bir ayrıntı var: Bir içeceği yalnızca geleneksel kullanımına veya sosyal medyadaki söylemlere dayanarak demir açısından zengin bir kaynak olarak değerlendirmek doğru değil. Demir eksikliği bulunan kişiler sadece bu tür içeceklere güvenmek yerine gerekli durumlarda doktor önerisiyle kan değerlerini kontrol ettirmesi oldukça önemli.

Sonuç olarak Diyarbakır’ın geleneksel meyan kökü şerbetini evde denedim ve hazırlanışının tahmin ettiğimden çok daha kolay olduğunu gördüm. Özellikle iyi soğutulduğunda ve buzla servis edildiğinde yaz sıcaklarında ferahlatıcı bir içecek alternatifi ortaya çıkıyor.