Kategoriler
UYGULAMALAR
İstanbul
Ev yapımı yoğurdun kıvamı her zaman aynı olmayabilir. Bazen yoğurt fazla sulu kalabilir. Bazen de üzerinde su birikebilir. Daha yoğun bir sonuç için kullanılan sütün özellikleri kadar mayalama yöntemi de önem taşıyor.
Yoğurdun kıvamında ilk belirleyici nokta süt oluyor. Tam yağlı sütler daha yoğun bir sonuç verebilir. Özellikle günlük süt kullananlar, mayalama öncesindeki ısıtma aşamasına dikkat ediyor.

Çiğ süt kullanılıyorsa güvenli tüketim için uygun şekilde kaynatılması gerekiyor. Pastörize veya UHT sütlerde ise ürünün yapısı farklı olabiliyor. Bu nedenle kullanılan sütün türüne göre sonuç değişebiliyor.
Evde yoğurt yapanların sık kullandığı yöntemlerden biri sütü bir süre kaynatmak. Buradaki amaç yalnızca sütün sıcaklığını yükseltmek değil.

Isıtma sırasında sütün bir miktar suyunun buharlaşması sağlanıyor. Böylece süt daha yoğun hale geliyor. Bu da mayalanma sonrasında daha sıkı bir kıvam elde edilmesine yardımcı olabiliyor.
Yoğurt mayalarken en sık yapılan hatalardan biri sıcaklığı kontrol etmemek. Çok sıcak süt mayayı olumsuz etkileyebilir. Çok soğuk süt ise fermantasyonun yavaşlamasına neden olabilir.

Gıda mühendisleri ve beslenme uzmanları, yoğurt mayalamada uygun sıcaklığın korunmasının önemli olduğunu belirtiyor. Geleneksel yöntemlerde parmakla sıcaklık kontrolü yapılsa da mutfak termometresi daha kesin sonuç veriyor.
Gıda Mühendisleri Derneği’nin açıklamasına göre; Genellikle mayalama için yaklaşık 42-45 derece aralığı kullanılıyor. Ancak kullanılan maya ve yönteme göre uygun sıcaklık değişebilir.

Daha sert yoğurt elde etmek isteyenler bazen fazla maya kullanıyor. Ancak bu yöntem her zaman beklenen sonucu vermiyor.
Fazla maya, yoğurdun daha hızlı ekşimesine yol açabilir. Kıvamın sertleşmesi için yalnızca maya miktarını artırmak yeterli değildir.

Bir miktar ev yoğurdu maya olarak kullanılabilir. Mayanın taze ve kıvamlı olması da sonucu etkileyebilir. Prof. Dr. Oytun Erbaş en iyi yoğurdu yapmanın püf noktasının yoğurt mayası kullanmak olduğunun altını çiziyor.
Mayanın doğrudan tencereye eklenmesi yerine küçük bir kapta açılması daha homojen bir sonuç sağlayabilir
Bunun için maya bir kaseye alınır. Üzerine ılık sütten birkaç kaşık eklenir. Pürüzsüz hale gelene kadar karıştırılır.
Ardından karışım süte ilave edilir. Süt fazla çırpılmadan nazikçe karıştırılır.

Yoğurdun kıvamında süre de belirleyici oluyor. Mayalanan yoğurt yaklaşık 4-6 saat boyunca bekletilebilir. Ortamın sıcaklığına ve sütün özelliklerine göre bu süre değişebilir.
Yoğurt tutmaya başladığında fazla bekletmek ekşiliği artırabilir. Bu nedenle yalnızca saate bakmak yerine kıvamın oluşup oluşmadığını da kontrol etmek gerekiyor.
Mayalanma sırasında yoğurdun bulunduğu kabın sıcaklığının korunması önemli.
Tencere temiz bir bez veya havluyla sarılabilir. Böylece sıcaklığın hızlı şekilde düşmesi önlenebilir.

Yoğurt mayalandıktan sonra en önemli aşamalardan biri soğutma süreci.
Kabın kapağı açılıp yoğurdun karıştırılması kıvamı bozabilir. Mayalanan yoğurdun önce oda sıcaklığında kısa süre dinlenmesi, ardından buzdolabına alınması tercih edilebilir.
Buzdolabında birkaç saat bekleyen yoğurdun kıvamı daha belirgin hale gelir. İdeal olarak tüketmeden önce yeterince soğuması beklenmelidir.

Beslenme uzmanları ve gıda uzmanları, ev yapımı yoğurtta hijyenin yanı sıra sıcaklık kontrolünün de önemli olduğunu belirtiyor.
Uzmanlara göre kıvamı yalnızca maya miktarı belirlemiyor. Sütün yapısı, ısıtma süreci, kullanılan mayanın özellikleri, ortam sıcaklığı ve mayalanma süresi birlikte sonucu etkiliyor.

Evde yoğurt yapanların deneyimlerinde birkaç yöntem öne çıkıyor.
Bazı kişiler sütü daha uzun süre kaynatıyor. Böylece fazla suyun buharlaşmasını sağlıyor.
Bazıları ise tam yağlı süt tercih ediyor. Kıvamın daha yoğun olduğunu belirtiyor.
Bir başka yöntem de mayalanan kabı iyi şekilde sararak sıcaklığı korumak. Ancak her evde aynı sonuç alınmayabilir. Kullanılan sütün markası ve türü bile kıvamı değiştirebilir.