Sermaye Piyasası Kurulu (SPK), Borsa İstanbul’da ortaklık yapısının daha şeffaf hale getirilmesi ve dolaylı pay sahipliklerinin ortaya çıkarılması amacıyla yeni düzenlemeler getirdi. 11 Eylül 2026 itibarıyla yürürlüğe giren düzenlemeyle, halka açık şirketlerde pay veya oy hakkının %5 seviyesine ulaşması ya da altına inmesi için uygulanan KAP bildirim sınırı yüzde 3’e çekildi. Böylece daha küçük oranlardaki pay değişimleri de kamuoyuna açıklanacak.
Ekonomist Necmettin Batırel, Tgrthaber.com Özel Haber Şefi Bengü Sarıkuş'a yeni düzenleme hakkında bilgi verdi. Batırel, "SPK ayrıca serbest fonların tek bir hissede aşırı yoğunlaşmasını sınırlandırdı. Buna göre, bir serbest fonun portföyünde %5’ten fazla ağırlığa sahip hisselerin toplamı portföy değerinin %20’sini aşamayacak. Düzenlemeyle özellikle fiili dolaşımı düşük ve sığ hisselerde aşırı fon yoğunlaşmasının ve buna bağlı sert fiyat hareketlerinin önüne geçilmesi hedefleniyor" dedi.
SPK’nın Borsa İstanbul’da şeffaflığı artırmaya yönelik yeni düzenlemesiyle hangi değişiklikler geliyor?
Ekonomist Necmettin Batırel: Sermaye Piyasası Kurulu, Borsa İstanbul'da mülkiyet yapısını şeffaflaştırmak ve fiyat oluşumunun arka planındaki gizli/dolaylı ortaklıkları netleştirmek amacıyla "Özel Durumlar Tebliği İlke Kararı" ve yeni "Fiili Dolaşımdaki Pay (FDP)" tanımını içeren kapsamlı düzenleme setini devreye aldı.
Serbest fonlara yönelik getirilen yeni kurallar ne anlama geliyor?
Ekonomist Necmettin Batırel: Uluslararası endeks sağlayıcılarının (özellikle MSCI'nin) hissedar şeffaflığı eleştirileri üzerine geliştirilen ve 11 Eylül 2026 itibarıyla yürürlüğe giren bu düzenleme ile daha önce halka açık bir şirketin sermayesindeki payların veya oy haklarının %5 seviyesine ulaşması ya da altına düşmesi durumunda yapılan kamuya açıklama (KAP bildirimi) zorunluluğu %3 sınırına çekildi. Böylece daha küçük pozisyon değişiklikleri de kamuoyunun bilgisine sunuluyor. Merkezi Kayıt Kuruluşu, doğrudan %3 ve üzerinde payı olanların yanı sıra serbest fonlar veya çapraz ortaklıklar üzerinden dolaylı olarak en az %10 paya sahip olan gerçek ve tüzel kişilerin listelerini anlık olarak güncel tutmaya başladı. Şirketlerin borsadaki gerçek halka açıklık oranlarını tam olarak yansıtmak adına kurallar sil baştan yazıldı.
| Düzenleme Başlığı | Önceki Durum | Yeni Düzenleme | Yürürlük Tarihi | Gerekçe / Amaç |
|---|---|---|---|---|
| KAP Bildirim Eşiği (Doğrudan Pay/Oy Hakkı) | %5 seviyesine ulaşılması veya altına düşmesi | %3 seviyesine çekildi | 11 Eylül 2026 | Uluslararası endeks sağlayıcılarının (özellikle MSCI) hissedar şeffaflığı eleştirileri; küçük pozisyon değişikliklerinin kamuoyuna sunulması |
| Dolaylı Pay Sahipliği Takibi (MKK) | - | Serbest fonlar veya çapraz ortaklıklar üzerinden en az %10 dolaylı paya sahip gerçek/tüzel kişilerin anlık listelenmesi | 11 Eylül 2026 | Gerçek halka açıklık oranlarının tam olarak yansıtılması ve şeffaflığın artırılması |
Düzenlemenin Borsa İstanbul’a etkisi ne olacak?
Ekonomist Necmettin Batırel: Sermaye Piyasası Kurulu'nun serbest fonlara ve şeffaflığa yönelik getirdiği yeni kural seti Borsa İstanbul'un dinamiklerini kökten değiştiriyor. Bu düzenleme setinin ardından borsada artık hisselerin körü körüne "uçması" ya da spekülatif olarak yukarı çekilmesi zorlaşırken, kurumsal ve yapısal gücü yüksek, şeffaf hisseler ön plana çıkıyor.
SPK'nın yeni rehberiyle özellikle serbest fonların tek bir hissede aşırı yoğunlaşması engelleniyor. Bir serbest fonda, portföy değerinin %5'inden fazla ağırlığa sahip hisselerin toplamı, fon portföyünün yüzde 20'sini aşamayacak. Geçmişte sığ ve fiili dolaşım oranı düşük hisseler, belirli fonların yoğun alımlarıyla yapay şekilde yukarı taşınabiliyordu. Yeni kurallar, düşük dolaşımlı hisselerde tek bir fonun devasa pozisyonlar açmasını imkansız kılıyor. Bu da sığ hisselerdeki "manipülatif uçuşları" sona erdiriyor.
Uluslararası endeks sağlayıcılarının (MSCI gibi) şeffaflık beklentilerini karşılayan bu adım orta ve uzun vadede Borsa İstanbul’a kurumsal yabancı sermaye girişini hızlandıracak. Fonların portföy dağılımlarını daha sık açıklaması ve ani çıkış risklerinin yönetilmesi, piyasadaki sert ve gerekçesiz çöküşlerin önüne geçecek.
| Başlık | Detay / Etki Analizi |
|---|---|
| Konu | SPK'nın serbest fonlar ve şeffaflık üzerine yeni düzenlemesi |
| Görüş Bildiren | Ekonomist Necmettin Batırel |
| Yeni Portföy Sınırı Kuralı | Bir serbest fonda, portföy değerinin %5'inden fazla ağırlığa sahip hisselerin toplamı, fon portföyünün %20'sini aşamayacak. |
| Sığ ve Spekülatif Hisselere Etkisi | Düşük dolaşımlı hisselerde fonların devasa pozisyonlar açması engellenerek manipülatif yükselişlerin ve yapay fiyatlamaların önüne geçilecek. |
| Öne Çıkacak Hisseler | Kurumsal ve yapısal gücü yüksek, şeffaf hisseler ön plana çıkacak. |
| Yabancı Yatırımcı ve Endeks Etkisi | MSCI gibi uluslararası endeks sağlayıcılarının şeffaflık beklentileri karşılanacak; orta ve uzun vadede kurumsal yabancı sermaye girişi hızlanacak. |
| Piyasa İstikrarına Katkısı | Portföy dağılımlarının sık açıklanması ve ani çıkış risklerinin yönetilmesi sayesinde sert ve gerekçesiz piyasa çöküşleri engellenecek. |
Derinlemesine Analiz, Teyitli Haber! Tıkla ve favori kaynağın yap.
Google Play
App Store
Haberi Paylaş
17:11
İLGİLİ HABERLER
YORUM YAZ