Derinlemesine Analiz, Teyitli Haber! Tıkla ve favori kaynağın yap.
Bugün birine "Kendini olgun biri olarak görüyor musun?" diye sorsanız, büyük ihtimalle alacağınız cevap "Evet." olacaktır.
İşte asıl sorun da burada başlıyor.
Çünkü günümüzde olgunluk, herkesin kendisine yakıştırdığı ama çok az kişinin gerçekten üzerinde düşündüğü bir kavrama dönüştü. İnsanlar kendilerini geliştirmek yerine yaralarını normalleştirmeyi, yanlışlarını düzeltmek yerine "Ben buyum." demeyi daha kolay buluyor. Oysa olgunluk, insanın kendisini olduğu gibi kabul etmesi değil; kendisini sürekli inşa etmesidir.
Olgunluk yalnızca yaş almak değildir.
Sakin konuşmak da değildir.
Her şeye sessiz kalmak ise hiç değildir.
Olgunluk; duygularını yönetebilmek kadar ahlaki ve erdemli sınırlar çizebilmektir.
Bugün en çok unuttuğumuz şey de tam olarak bu.
Felsefe tarihine baktığımızda olgunluğun yalnızca psikolojik bir süreç olarak görülmediğini fark ederiz. Hem Doğu'nun hem de Batı'nın büyük düşünürleri, olgunluğu insanın kendisine koyduğu sınırlar üzerinden tanımlamıştır.
Aristoteles'in "altın orta" anlayışı bunun en güzel örneklerinden biridir. Ona göre erdem, aşırılıklar arasında doğru dengeyi bulabilmektir. Cesaret, korkusuzluk ile korkaklık arasındaki dengedir. Cömertlik ise savurganlık ile cimrilik arasındaki ölçüdür. Demek ki olgunluk, insanın her istediğini yapabilmesi değil; neyi yapmaması gerektiğini bilmesidir.
Doğu düşüncesinde ise benzer bir yaklaşımı Fârâbî'de görürüz. Fârâbî, erdemli insanın yalnızca bilgili değil, aynı zamanda nefsini terbiye etmiş biri olduğunu söyler. Akıl, insanı bilgiye ulaştırabilir; fakat karakter onu erdeme taşır.
Konfüçyüs de benzer bir noktaya dikkat çeker. Ona göre toplum, önce bireyin ahlakıyla düzelir. Kendini yönetemeyen insanın ailesini, ailesini yönetemeyenin ise toplumu yönetmesi mümkün değildir.
Aslında bütün bu düşünceler aynı kapıya çıkar.
Olgunluk, sınır bilmektir.
Yapabilecek güce sahip olduğun hâlde, yanlış olduğunu bildiğin için yapmamayı seçmektir.
İşte gerçek özgürlük de burada başlar.
Bugün mutsuz insanların hayatlarına dikkat edin.
Sınırlar kaybolmuş durumda.
Nerede duracağını bilmeyen ilişkiler...
Saygının yerini sınırsızlığın aldığı arkadaşlıklar...
İnsanların birbirlerinin hayatına ölçüsüzce müdahale ettiği sosyal çevreler...
Kiminle nasıl konuşacağını, hangi üslubu kullanacağını, hangi mesafeyi koruyacağını bilmeyen insanlar...
Ve bütün bunlara rağmen herkes kendisini "olgun" olarak tanımlıyor.
Bana göre çağımızın en büyük ironilerinden biri budur.
Bu tablonun altında ise daha derin bir problem yatıyor.
Yozlaşmanın normalleşmesi...
Ahlaki sınırların "özgürlük" adı altında silikleştirilmesi...
Erdemin eski bir kavram gibi gösterilmesi...
Düşünmeyen ama sürekli konuşan bir insan modeli...
Bunlar tesadüfen ortaya çıkmış sorunlar değil. İnsanı kendisinden uzaklaştıran, sınırlarını belirsizleştiren ve ahlaki pusulasını zayıflatan bir anlayışın sonuçlarıdır.
Peki olgun olmazsak ne olur?
Önce küçük çatlaklar oluşur.
İlişkiler güvenini kaybeder.
Saygı azalır.
İnsanlar birbirini araç olarak görmeye başlar.
Sonra bu çatlaklar büyür.
Empati kaybolur.
Vicdan körelir.
Öfke sıradanlaşır.
Şiddet meşrulaşır.
Ve sonunda toplum, bireyin iç dünyasında başlayan çürümenin bedelini öder.
Elbette her sınırını koruyamayan insan suç işleyecek ya da ağır psikolojik sorunlar yaşayacak demek doğru değildir. Ancak ahlaki sınırların zayıflaması; güvensizlik, sağlıksız ilişkiler ve bireysel ya da toplumsal birçok sorunun ortaya çıkma riskini artırır.
Bu yüzden olgunluk, önce bireyin kendi içinde başlar.
"Bunu yapabilirim ama yapmıyorum. Çünkü bu davranış bir başkasının hayatını, huzurunu ya da kararlarını olumsuz etkileyebilir."
İşte bu cümle, bana göre olgunluğun en sade tarifidir.
Erdem budur.
Ahlak budur.
Olgunluk budur.
Sokrates, "Sorgulanmamış hayat yaşanmaya değmez." derken insanın önce kendisini hesaba çekmesini öğütlüyordu. Belki bugün bizim de en çok ihtiyacımız olan şey budur.
Başkalarını değil...
Önce kendimizi sorgulamak.
Çünkü gerçekten olgun insan, hata yapmayan değil; hatasını görebilen, onu düzeltmek için çaba gösteren ve her gün karakterini yeniden inşa etmeye çalışan insandır.
Kanaatimce çağımızın en büyük kaybı da tam burada gizli.
Bilgiyi artırdık.
İmkânlarımızı çoğalttık.
Ama karakterimizi aynı ölçüde büyütemedik.
Belki de yeniden öğrenmemiz gereken ilk şey, olgun görünmek değil; gerçekten olgunlaşmaktır. Allah'a emanetsiniz.
Google Play
App Store
Haberi Paylaş
12:01