Kategoriler
UYGULAMALAR
İstanbul
Aralık ayının gelmesiyle birlikte milyonların gözü Asgari Ücret Tespit Komisyonu'ndan çıkacak karara kilitlendi. İşçi ve işveren sendikaları pazarlık masasında kozlarını paylaşırken, 2025 yılı boyunca uygulanan 22.104 TL'lik net ücretin 2026'da ne kadar olacağı büyük merak konusu. Enflasyon verileri ve masadaki teklifleri analiz eden yapay zeka, komisyonun kararını açıklamasından önce masadaki en güçlü ihtimali hesapladı. İşte yapay zekanın verilerle öngördüğü 2026 asgari ücreti.
Türkiye'de çalışma hayatının en kritik dönemeçlerinden biri olan Aralık ayı yine hararetli tartışmalara sahne oluyor. Asgari Ücret Tespit Komisyonu, 2026 yılı boyunca geçerli olacak yeni ücreti belirlemek üzere toplantılarına başladı. Bir yanda "geçinemiyoruz" diyen işçi tarafı, diğer yanda "maliyetler bizi zorluyor" diyen işveren kesimi ve dengeyi kurmaya çalışan hükümet temsilcileri var. 2025 yılında uygulanan brüt 26.005 TL ve net 22.104 TL'lik asgari ücretin, yıl sonu enflasyonu ve yaşam maliyeti artışları karşısında güncellenmesi an meselesi. Biz de haber merkezi olarak, henüz resmi rakam açıklanmadan önce teknolojinin gücüne başvurduk ve gelişmiş yapay zeka modellerine "Masadan hangi rakam kalkar?" sorusunu yönelttik.
KOMİSYON MASASINDAKİ VERİLER VE YAPAY ZEKA ANALİZİ
Yapay zeka, bu tahmini yaparken sadece basit bir matematiksel artış uygulamadı; tıpkı komisyon üyeleri gibi masadaki tüm ekonomik verileri inceledi. Sisteme, TÜİK'in açıkladığı son enflasyon verilerini, Merkez Bankası'nın 2025 yıl sonu enflasyon beklentisini ve 2026 hedef enflasyonunu girdik. Ayrıca işçi sendikalarının "kırmızı çizgimiz" dediği açlık ve yoksulluk sınırları ile işveren sendikalarının maliyet raporlarını da analize dahil ettik.
Algoritma, hükümetin "enflasyonu düşürme" (dezenflasyon) programına sadık kalacağını ve geçmiş yıllardaki gibi ara zam beklentisinin olmadığı bir senaryoyu temel aldı. Bu veriler ışığında yapay zeka, komisyonun "hedeflenen enflasyon" ile "gerçekleşen enflasyon" arasında bir orta yol bulacağını ve refah payının bu dengede belirleyici olacağını öngörüyor.
YAPAY ZEKA "EN GÜÇLÜ İHTİMAL" DİYEREK O RAKAMI VERDİ
Yapay zekanın analizlerine göre, masada konuşulan en güçlü senaryo %30 ile %35 arasındaki bir artış oranı. 2025 yılını 22.104 TL net ücretle kapatan çalışanlar için bu oranlar, psikolojik sınır olan 30 bin TL'ye yaklaşılması anlamına geliyor.
Yapay zeka motoru, komisyonun karar metninde en yüksek olasılıkla (%65 ihtimal) 28.750 TL ile 29.500 TL arasında bir rakamın yer alacağını tahmin ediyor. Bu hesaplama, 2025 enflasyon farkının kapatılması ve üzerine 2026 hedefleriyle uyumlu sınırlı bir refah payı eklenmesi mantığına dayanıyor. Yapay zekaya göre hükümet, işverenin işçilik maliyetini ve ihracat rekabetçiliğini korumak adına 30 bin TL sınırını aşmak istemeyebilir, ancak işçi tarafının baskısıyla rakam 29 bin TL bandına oturabilir.
İŞÇİ TARAFININ BEKLENTİSİ VE İYİMSER SENARYO
Peki, işçi tarafının masaya getirdiği talepler kabul edilirse ne olur? Yapay zeka bu konuda "İyimser Senaryo"yu da çalıştırdı. Eğer komisyon, sadece enflasyon verilerini değil, büyükşehirlerdeki kira artışlarını ve gıda sepetindeki reel artışı (yaşam maliyetini) baz alırsa, artış oranının %40 bandına çıkabileceği öngörülüyor.
Bu senaryoda, 2026 yılı asgari ücretinin 30.800 TL ile 31.500 TL seviyelerine ulaşabileceği hesaplanıyor. Yapay zeka, bu rakamın gerçekleşme ihtimalini %25 olarak görüyor. Çünkü bu seviyedeki bir artışın, işveren tarafında istihdam kaybı endişesi doğurabileceği ve kıdem tazminatı tavanını zorlayacağı için hükümet tarafından onaylanmasının daha güç olduğu belirtiliyor. Ancak sendikaların pazarlık gücünün artması, ibreyi bu rakamlara çevirebilir.
İŞVEREN MALİYETİ VE DEVLET DESTEĞİ DETAYI
Yapay zekanın analizinde dikkat çeken en önemli detaylardan biri de "İşveren Maliyeti" oldu. Şu an toplantı masasında en çok tartışılan konulardan biri, devletin asgari ücret desteğini artırıp artırmayacağı. Yapay zeka, 2026 asgari ücreti 29.000 TL bandında belirlense bile, işverene maliyetin 40.000 TL'yi aşacağını öngörüyor.
Bu noktada yapay zeka, asgari ücret zammıyla eş zamanlı olarak yeni bir "prim teşviki" veya "vergi muafiyeti genişletmesi" kararının da Resmi Gazete'de yayımlanabileceği uyarısında bulunuyor. Eğer bu destek sağlanmazsa, özellikle tekstil ve üretim sektöründe kayıt dışılığın artabileceği veya işten çıkarmaların yaşanabileceği riski, yapay zeka raporunda "yüksek risk" olarak işaretleniyor. Komisyonun bu dengeyi kurmak için zam oranını %30 civarında tutup, işvereni desteklerle rahatlatma yoluna gitmesi en mantıklı sonuç olarak görünüyor.
Toplantılar devam ederken herkesin aklındaki asıl soru şu: "Zam gelecek ama alım gücüm artacak mı?" Yapay zeka, bu konuda geçmiş yıllara göre daha umutlu bir tablo çiziyor. Önceki yıllarda yapılan zamlar, birkaç ay içinde enflasyon karşısında eriyordu. Ancak yapay zeka modellemesi, 2026 yılında enflasyonun düşüş trendinde olacağı varsayımıyla, yapılacak %30-35'lik zammın alım gücünü daha uzun süre koruyabileceğini belirtiyor.
Yani 22.104 TL'den yaklaşık 29.000 TL seviyesine çıkacak bir asgari ücret, etiket fiyatlarının daha yavaş değiştiği bir ortamda, çalışana "kısmi" bir nefes aldırabilir. Ancak yapay zeka son uyarısını yapıyor: Bu rakamlar tamamen ekonomik verilere dayalı bir tahmindir; son söz, Ankara'daki o toplantı masasından kalkacak siyasi ve ekonomik iradeye aittir.