CANLI ANLATIM

ABD ve İran heyetlerinin müzakere görüşmesi dün İsviçre'de gerçekleşti. Tam 18 saat süren görüşmelere ABD Başkanı Donald Trump'ın İran'ı tehditleri damga vururken, Hürmüz Boğazı'ndan geçişler ve ABD'nin taahhütleri üzerinde anlaşıldığı duyuruldu. 60 günlük bir ateşkes üzerinde mutabık kalınırken, Hürmüz'ün kontrolünün İran'a geçtiği bildirildi. Beyaz Saray'da Oval Ofis'te düzenlenen bir imza töreninde gazetecilerin sorularını yanıtlayan Trump, "İki önemli sonuç elde ettik. Birincisi Boğaz açık ve açık kalacak. İkincisi ise İran hiçbir zaman nükleer silaha sahip olmayacak." dedi. Trump'tan "İran uygun davranmazsa gerekeni yaparım" uyarısı da geldi. Öte yandan Lübnan'daki ateşkesi ve "çatışma" durumunu izlemek için ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı (CENTCOM) bir "mekanizma" başlattı. Netanyahu ise bu durumdan oldukça tedirgin...

İşte ABD - İran müzakere görüşmesinde yaşanan son gelişmeler...

ABD'li bir yetkili, Lübnan'daki ateşkesi ve "çatışma" durumunu izlemek için ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığının (CENTCOM) bir "mekanizma" başlattığını ifade etti.

İsmi paylaşılmayan ABD'li yetkili, konuya ilişkin AA muhabirine yazılı açıklama yaptı.

Yetkili, CENTCOM'un Lübnan'daki "çatışma durumunu eş zamanlı incelemek üzere izleme mekanizması" başlattığını belirterek amaçlarının "şiddetin sona ermesi" olduğunu aktardı.

Bu adımın, ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio'nun İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu ve Lübnan Cumhurbaşkanı Joseph Avn ile telefon görüşmeleri sonrası atıldığını kaydeden yetkili, "İsrail ve Lübnan'ın iki egemen devlet olarak görüşmesini ve barış ile güvenlik için bir yol bulmalarını sağlıyoruz. Görüşmeler, iki ülke arasında kapsamlı bir barış ve güvenlik anlaşmasına doğru ilerlemeye devam edecek." ifadelerini kullandı.

Yetkili, detayların yakında paylaşılacağını belirtti.

ABD Başkanı Donald Trump, İran ile yürütülen sürecin olumlu ilerlediğini belirterek "Eğer İran anlaşmanın gereklerini yerine getirmez ya da uygun davranmazsa, yapmam gerekeni yaparım." dedi.

Trump, Beyaz Saray'da Oval Ofis'te düzenlenen bir imza töreninde gazetecilerin sorularını yanıtladı.

İran'ın ABD üzerinde herhangi bir koz sahibi olup olmadığı yönündeki soruya cevap veren Trump, Tahran yönetiminin ciddi kayıplar verdiğini savunarak, "Donanmaları gitti, hava kuvvetleri gitti, liderleri öldü, ekonomileri çöktü." ifadesini kullandı.

İran'ın askeri kapasitesinin büyük ölçüde ortadan kaldırıldığını öne süren Trump, ülkenin füze, insansız hava aracı ve hava savunma sistemlerinin de ağır darbe aldığını iddia etti.

Hürmüz Boğazı'nın açık tutulduğuna işaret dene Trump, "İki önemli sonuç elde ettik. Birincisi Boğaz açık ve açık kalacak. İkincisi ise İran hiçbir zaman nükleer silaha sahip olmayacak." değerlendirmesinde bulundu.

ABD'nin bölgedeki askeri üstünlüğüne vurgu yapan Trump, "Hürmüz Boğazı üzerinde tam kontrole sahibiz. Eğer İran anlaşmanın gereklerini yerine getirmez ya da uygun davranmazsa, yapmam gerekeni yaparım." diye konuştu.

İran'a yönelik deniz ablukasının hava saldırılarından daha etkili olduğunu düşündüğüne vurgu yapan Trump, gerektiğinde benzer bir uygulamanın kısa sürede yeniden hayata geçirilebileceğini söyledi.

"Bize saygı duydukları sürece sorun yaşamayacağız." diyen Trump, İran'ın ABD'ye saygı göstermemesi halinde durumun değişebileceği kaydetti.

 İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu'nun ABD ile İran'ın Lübnan'da ateşkesin denetlenmesi için yeni mekanizma kurulması kararı almasına ilişkin "panik içinde" olduğu belirtildi.

İsrail'de yayın yapan Kanal 12 televizyonunun üst düzey İsrailli yetkiliye dayandırdığı haberinde, Netanyahu'nun "İsrail'in dışlandığı" yeni mekanizma karşısında diplomatik girişim başlattığı ifade edildi.

Haberde, söz konusu yeni mekanizmanın Washington yönetiminin 2024 yılında Lübnan, İsrail, ABD, Fransa ve Birleşmiş Milletler'in bulunduğu yapının yerini aldığı bildirildi.

ABD ile İran arasında İsviçre'de yapılan görüşmelerde Lübnan'da ateşkesin denetlenmesi için kurulması kararlaştırılan mekanizmanın ABD, İran, Lübnan, Katar ve Pakistan'dan oluşacağı belirtildi.