Kategoriler
UYGULAMALAR
İstanbul
Yapay zekâ destekli insansı robotlar, bilim kurgu filmlerinden çıkıp gerçek savaş alanlarına doğru ilerliyor. ABD merkezli Foundation Future Industries, ticari ve askeri görevler için geliştirdiği Phantom robotlarının silahlı versiyonlarını 2027 yılında test etmeyi hedefliyor. Şirketin yatırımcıları arasında ABD Başkanı Donald Trump’ın oğlu Eric Trump, ödeme şirketi Stripe ve girişim sermayesi şirketi Define bulunuyor.
Foundation Future Industries CEO’su Sankaet Pathak, Euronews Next’e yaptığı açıklamada, Ukrayna’daki pilot çalışmaların ardından silah kullanımına yönelik testlere gelecek yıl başlanabileceğini söyledi. Şirket, şubat ayında iki Phantom MK-1 robotunu Ukrayna’da açıklanmayan bir noktaya gönderdi. Robotlar burada lojistik ve keşif görevlerinde denendi. Foundation, bu çalışmaların insansı robotların bir savaş bölgesindeki ilk operasyonel kullanımı olduğunu savunuyor.
Robotların şimdilik doğrudan çatışmalarda değil, askerler açısından riskli görevlerde kullanıldığı belirtiliyor. Yani amaç, insanları tehlikeli alanlardan mümkün olduğunca uzak tutmak.
Pathak, geliştirilen robotların “Terminatör” benzeri kitlesel yıkım senaryoları için tasarlanmadığını özellikle vurguluyor. Ona göre geniş çaplı bir yıkım hedefleniyorsa bombalar çok daha ucuz ve etkili bir seçenek. İnsansı robotların farkı ise başka bir noktada ortaya çıkıyor. Şirket, bu sistemlerin karmaşık görevleri daha hassas biçimde yerine getirebileceğini, altyapıya verilen zararı ve sivil kayıplarını azaltabileceğini düşünüyor.
Açıkçası şirketin hedeflediği kullanım alanı, dronlarla insan askerler arasında yeni bir görev sınıfı oluşturmak. Foundation, robotların insansız hava araçlarının yerini almayacağını, onların tamamlayıcısı olacağını söylüyor.
Ukrayna’daki denemeler, ilk tasarımın eksiklerini de ortaya çıkardı. Bunun üzerine geliştirilen yeni modelde suya ve toza dayanıklılık artırıldı.
Robotun taşıma kapasitesi de ciddi biçimde yükseltildi. İlk nesil Phantom 25-30 kilogram yük taşıyabilirken, yeni modelin yaklaşık 80 kilogram taşıyabildiği belirtiliyor.
Düşmelere karşı dayanıklılıkta da büyük bir sıçrama var. İlk model 12-15 G seviyesindeki darbelere dayanabilirken, Phantom 2’nin yaklaşık 100 G kuvvetine kadar dayanabildiği ifade ediliyor. Yeni robotta ayrıca 3 kWh kapasiteli batarya bulunuyor.
CEO Sankaet Pathak’a göre robotlar; malzeme taşıma, iç ve dış mekânlar arasında lojistik destek sağlama, bina içi keşif, haritalama ve bina temizleme gibi görevlerde kullanılabilecek. Bu senaryoların bir kısmı Ukrayna’da şimdiden test edildi. Özellikle askerlerin doğrudan girmesinin tehlikeli olduğu binalarda robotların önden ilerlemesi planlanıyor.
Phantom robotlarında şirketin geliştirdiği “world model”, yani dünya modeli tabanlı bir yapay zekâ sistemi kullanılıyor. Bu yaklaşım, büyük dil modellerinden biraz farklı çalışıyor. Dil modelleri bir sonraki kelimeyi tahmin ederken dünya modelleri; videolar, simülasyonlar ve uzamsal veriler üzerinden fiziksel ortamın dijital bir temsilini oluşturuyor. Böylece sistem, nesnelerin zaman içinde nasıl hareket edebileceğini öngörmeye çalışıyor. Şirketin uzun vadeli hedefi ise fiziksel dünyayı anlayan ve gelecekte yaşanabilecek hareketleri tahmin edebilen daha sezgisel robotlar geliştirmek.
Foundation Future Industries, ABD Savunma Bakanlığı ile de yakın çalışıyor. Şirketin Kara Kuvvetleri, Deniz Kuvvetleri ve Hava Kuvvetleri için yürüttüğü toplam 24 milyon dolarlık araştırma sözleşmeleri bulunuyor. Bu projeler; denetim, lojistik ve silah kullanımına yönelik fizibilite çalışmalarını kapsıyor. Şirket, 2027 sonuna kadar yıllık en az 40 bin robot üretmeyi ve birim maliyetini 20 bin doların altına indirmeyi hedefliyor.