Derinlemesine Analiz, Teyitli Haber! Tıkla ve favori kaynağın yap.
Orta Doğu’da genişleyen savaş ve Hürmüz Boğazı’ndaki güvenlik endişeleri, küresel enerji piyasalarını yeniden hareketlendirdi. Petrol ve gaz fiyatları yükselirken, rafineri marjlarının da genişlemesi büyük enerji şirketlerinin bilançolarına yüksek kâr olarak döndü.
ExxonMobil, Shell, Eni ve TotalEnergies gibi sektörün önde gelen şirketleri yılın ikinci çeyreğinde dikkat çeken sonuçlar açıkladı. Ancak şirketlerin kasasına giren para artarken, yükselen akaryakıt fiyatlarının faturası yine tüketiciye çıktı.
Orta Doğu’daki savaşın genişlemesi, petrol ve gaz tedarikine ilişkin kaygıları artırdı. Özellikle Hürmüz Boğazı gibi kritik enerji geçiş noktalarında oluşan riskler, ham petrol ve işlenmiş ürün fiyatlarının yukarı yönlü hareket etmesine neden oldu. Küresel petrol üretiminde büyük çaplı bir çöküş yaşanmadı. Buna rağmen piyasalar jeopolitik riskleri hızla fiyatlamaya başladı. Deniz taşımacılığında görülen aksaklıklar ve tankerlerin sigorta maliyetlerindeki artış da fiyat baskısını güçlendirdi.
Benzin, motorin ve jet yakıtı fiyatlarının ham petrolden daha hızlı yükselmesi ise rafinerilerin kâr marjlarını artırdı. Aslında şirketlerin bilançolarındaki sıçramanın önemli nedenlerinden biri de tam olarak bu oldu.
Reuters’ın aktardığı verilere göre ExxonMobil’in gelirleri, nisan-haziran döneminde geçen yılın aynı dönemindeki 81,51 milyar dolardan yaklaşık 116 milyar dolara yükseldi.
Şirketin net kârı da 7,08 milyar dolardan 14,52 milyar dolara çıktı. Yani ExxonMobil, yalnızca bir yıl içinde ikinci çeyrek kârını ikiye katladı. Avrupa merkezli enerji şirketlerinde de benzer bir tablo görüldü. Shell net kârının üç katına çıktığını duyururken, İtalyan Eni’nin kârı beş katına yükseldi. Fransız TotalEnergies’in kârı ise aynı dönemde ikiye katlandı. Chevron’un da güçlü finansal sonuçlar açıklaması bekleniyor.
Petrol şirketleri, artan nakit akışını hem yeni üretim yatırımlarında hem de hissedar ödemelerinde kullanmaya devam ediyor.
Şirketler özellikle ABD’deki Permiyen Havzası gibi düşük maliyetli sahalarda üretimi artırmaya hazırlanıyor. Hisse geri alımları ve temettü artışları da yatırımcıların enerji şirketlerine olan ilgisini canlı tutuyor.
Bir tarafta savaşın ve tedarik endişelerinin oluşturduğu belirsizlik var, diğer tarafta ise bu belirsizlikten güçlenen şirket bilançoları. Enerji piyasasındaki tablo biraz da böyle şekilleniyor.
Petrol devlerinin kazançları artarken, tüketiciler yükselen yakıt fiyatlarıyla karşı karşıya kaldı. Bu durum özellikle otomobil kullanımının yaygın olduğu ABD’de hanehalkı bütçeleri üzerindeki baskıyı artırdı.
ABD’de ortalama benzin fiyatının galon başına 4 doların üzerine çıkması, yaklaşan ara seçimler öncesinde ekonomi gündeminin en hassas başlıklarından biri haline geldi. Artan ulaşım maliyetleri yalnızca araç sahiplerini etkilemiyor. Akaryakıt fiyatlarındaki yükseliş, taşımacılıktan gıdaya kadar pek çok alanda yaşam maliyetini yukarı çekiyor.
ABD Başkanı Donald Trump’ın, ham petrol fiyatları gerilemesine rağmen pompa fiyatlarının aynı hızla düşmemesi üzerine petrol şirketleri hakkında soruşturma talimatı verdiği belirtildi. Trump, şirketleri ham petrol maliyetlerindeki düşüşü tüketicilere yeterince yansıtmamakla eleştirdi. Bu tartışma, enerji şirketlerinin yüksek kârlarıyla vatandaşların ödediği akaryakıt faturaları arasındaki farkı yeniden gündeme taşıdı.
Çevre örgütleri de enerji şirketlerinin açıkladığı yüksek kârlara tepki gösterdi. Kuruluşlar, fosil yakıt yatırımlarının sürdürülmesini eleştirirken olağanüstü kazançlara ek vergi getirilmesi çağrısında bulundu. Bu vergilerden elde edilecek gelirin enerji dönüşümünde ve yüksek fiyatlardan olumsuz etkilenen kesimlerin desteklenmesinde kullanılması istendi.
Enerji fiyatlarının önümüzdeki dönemde nasıl bir yön izleyeceğini büyük ölçüde İran krizinin seyri belirleyecek. Gerilimin azalması ve deniz trafiğinin normale dönmesi halinde petrol fiyatlarının gevşeyebileceği belirtiliyor. Risklerin devam etmesi durumunda ise petrol şirketlerinin yüksek kâr açıklamayı sürdürmesi bekleniyor.
Google Play
App Store
11:12
