CANLI ANLATIM

Orta Doğu'da kriz, bir yanda ABD'den gelen peş peşe sert açıklamalar diğer yanda Kızıldeniz'deki sıcak çatışmalarla tırmanmaya devam ediyor. ABD Başkanı Donald Trump, İran savaşına ilişkin son durumu değerlendirerek Tahran yönetiminin askeri gücünün büyük oranda felç edildiğini öne sürdü. İran'ın hava kuvvetlerini, donanmasını ve İHA üretim kapasitesini büyük ölçüde yok ettiklerini savunan Trump, "Şu anda bir anlaşma yapmak için bizimle görüşüyorlar. Dostane müzakereler yürütüyoruz ancak anlaşma yapmazlarsa geri döner ve işi bitiririm" sözleriyle hem diyalog hem de operasyon sinyali verdi. 

Diplomasi masasında bu gelişmeler yaşanırken sahadaki askeri hareketlilik hız kesmiyor. Yemen'deki İran destekli Husiler, Suudi Arabistan'a ait  bir petrol tankerini balistik füzelerle hedef aldıklarını duyurdu. Bölgede bir yandan liman ablukaları ve müzakere trafiği sürerken, diğer yandan stratejik deniz yollarındaki füzeli saldırılar tansiyonu düşürmüyor. İşte bölgede yaşanan sıcak gelişmeler...

İran Dışişleri Bakanı Abbas Erakçi ile Avrupa Birliği Dış İlişkiler ve Güvenlik Politikası Yüksek Temsilcisi Kaja Kallas, bölgesel ve uluslararası gelişmeleri ele aldı.

İran Dışişleri Bakanlığından yapılan açıklamaya göre, Erakçi ile Kallas telefonda görüştü. İki yetkili görüşmede, bölgedeki ve uluslararası alandaki son gelişmeler hakkında görüş alışverişinde bulundu.

Taraflar ayrıca, bölgedeki gerginliğin azaltılması ile istikrar ve güvenliğin korunmasına katkı sağlayabilecek yolları da değerlendirdi.

Suudi Arabistan Dışişleri Bakanlığı, güvenlik ve istikrarının korunması ve bölgedeki gerilimin sona erdirilmesi için çaba gösterdiği bir dönemde Irak'taki İran yanlısı milislerin saldırılarının hedefi olduklarını bildirdi.

Bakanlıktan yapılan açıklamada, Irak'taki İran yanlısı milislerin Suudi Arabistan'a yönelik saldırılarının "sorumsuz bir tırmanma politikası" olduğu ve uluslararası hukukun ihlal edildiği belirtildi.

Söz konusu saldırıların Suudi Arabistan'ın bölgedeki gerilimin sona erdirilmesine ve ülkenin güvenlik ve istikrarının korunmasına katkı sağlamak amacıyla çaba gösterdiği bir dönemde gerçekleştirildiği ifade edilen açıklamada, İran yanlısı milislerin "sorumsuz bir gerilimi tırmandırma yolunu seçtiği, uluslararası hukuku ihlal ettiği ve iyi komşuluk ilkelerine bağlı kalmayı gerektiren İslami kardeşliği göz ardı ettiği" kaydedildi.

ABD ve Suudi Arabistan ordularının Irak'taki İran yanlısı gruplara yönelik hava saldırılarının ardından, Basra vilayetinde ve Bağdat'ın güneyindeki Vasit vilayetinde patlamalar meydana geldiği bildirildi.

Irak basınında çıkan haberlere göre, Basra vilayetinin ed-Deyr bölgesinde Haşdi Şabi'ye ait operasyon merkezlerinden birinde, mühimmat depolarının da bulunduğu bir noktada patlama meydana geldi.

Vasit vilayetinin Suveyre ilçesinde ise İran yanlısı Nuceba Hareketi'ne ait El-Feth el-Mubin Kampı hedef alındı.

Irak'ta meydana gelen patlamalara ilişkin henüz resmi bir açıklama yapılmadı.

ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı (CENTCOM), ABD ve Suudi Arabistan silahlı kuvvetlerinin Irak'ın doğusunda İran destekli gruplara ait hedeflere hava saldırıları düzenlediğini duyurdu.

CENTCOM'dan yapılan açıklamada, dün, İran Devrim Muhafızları Ordusu tarafından ABD güçlerine ve Suudi Arabistan'daki enerji altyapısına saldırmak üzere yönlendirildiği belirtilen İran yanlısı grupların hedef alındığı belirtildi.

Açıklamada, ABD ve Suudi savaş uçaklarının Irak'ın doğusundaki çeşitli bölgelerde gruplara ait lojistik merkezler ve silah depolarına hava saldırıları düzenlediği ifade edildi.

Saldırıların, İran Devrim Muhafızları Ordusu tarafından son 72 saatte düzenlendiği belirtilen 30'dan fazla İHA saldırısına karşılık olarak gerçekleştirildiği aktarılan açıklamada, ABD güçlerini hedef alan saldırıların başarısız olduğu vurgulandı.

CENTCOM açıklamasında, Şubat-Nisan 2026 döneminde Irak'taki İran yanlısı milisler tarafından ABD vatandaşlarına ve tesislerine yönelik 600'den fazla saldırı girişiminde bulunulduğuna işaret edildi.

Açıklamada, İran Devrim Muhafızları Ordusu ve desteklediği grupların saldırıları durdurmaları, aksi halde ABD'nin yeni askeri müdahaleleriyle karşı karşıya kalabilecekleri uyarısında bulunuldu.

ABD ordusu, Suudi Arabistan ordusuyla birlikte Irak’ta İran destekli gruplara ait hedeflere hava saldırıları düzenlediğini duyurdu. Hava saldırıları sonrası Basra ve Bağdat'ın güneyindeki Vasit ili olmak üzere Irak'ın bazı bölgelerinde patlamalar yaşandı.

ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı (CENTCOM), İran Devrim Muhafızları Ordusu güçlerinin bugün ABD'nin Doğu Yakası saatiyle 17.45'te Orta Doğu'daki ABD güçlerine yönelik beklenmedik bir saldırı girişiminde bulunarak çok sayıda balistik füze fırlattığını duyurdu.

CENTCOM, İran tarafından fırlatılan tüm füzelerin başarıyla engellendiğini ve ABD güçlerinin yüksek alarm seviyesinde teyakkuz halinde olduğunu bildirdi.

İran tarafından konuya ilişkin henüz bir açıklama yapılmadı.

​​​​​​​Bu, İran ile ABD arasında hafta sonunda yatışan çatışmaların​​​​​​​ ardından İran’dan doğrudan ABD hedefine gelen ilk saldırı olarak kayıtlara geçti.

Amerikalı bir yetkili, İran tarafından Ürdün'deki ABD üssüne fırlatılan 4 balistik füzenin engellendiğini açıkladı.

İsrail basınında yer alan haberlere göre, Amerikalı bir yetkili, İran'ın Ürdün'deki bir ABD üssünü hedef alarak balistik füzeler fırlattığını ve füzelerin tamamının engellendiğini belirtti.

İran’ın saldırısının "büyük" olduğu aktarıldı. Sosyal medyada, İran’dan fırlatılan füzelerin gökyüzünde bıraktığı duman ve ışık izleri paylaşıldı.

Suudi Arabistan Savunma Bakanlığı Sözcüsü Tuğgeneral Turki el-Maliki, ülkenin doğusundaki petrol tesislerini hedef alan ve Irak topraklarından fırlatılan çok sayıda İHA’nın hava savunma sistemleri tarafından imha edildiğini açıkladı.

El-Maliki, terör girişimlerinin bir kez daha Irak topraklarından gerçekleştirildiğini ve bunların İran bağlantılı gruplar tarafından düzenlendiğini ileri sürdü. El-Maliki, Suudi Arabistan'ın kendini ve kaynaklarını savunma konusunda meşru hakkı bulunduğunu vurgulayarak, ülkesinin uygun göreceği zaman ve yerde karşılık verme hakkını saklı tuttuğunu ifade etti.

İran Dışişleri Bakan Yardımcısı Kazım Garibabadi, Umman Sultanlığı ile Hürmüz Boğazı'yla ilgili müzakereler yürüttüklerini dile getirerek, "Eğer Umman, İran'ın Hürmüz Boğazı konusundaki önerisini kabul etmezse, boğaz kapalı kalmaya devam edecek. Biz savaşın yeniden başlamasına hazırız." şeklinde konuştu.

Tahran'ın hiçbir şekilde boğazın güney güzergahını tanımadığına işaret eden İranlı yetkili şu ifadeleri kullandı.

"Bizim önerimiz, boğazdaki bir güzergahın tamamen İran'ın kontrolünde olması, diğer güzergahın bir bölümünün de yine İran'ın kontrolünde bulunmasıdır. Bu senaryo kesindir ve İran başka hiçbir formülü kabul etmeyecektir. Umman ile bir uzlaşıya varamazsak, Hürmüz Boğazı konusundaki yolumuza devam edeceğiz. Uzlaşmaya varılsa bile boğaz hemen açılmayacak. Savaşın verdiği zararlar, ABD'nin mutabakatı ihlal etmesi gibi konular var. Nihai karar ülkedeki karar vericiler tarafından değerlendirilecektir."

Garibabadi ayrıca "İran’ın ABD ile müzakere planı yok" ifadelerini kullanarak, "Amerika’nın istediği zaman savaşmaya, istediği zaman da müzakere masasına oturmaya alışmasına izin vermemeliyiz" dedi.
Garibabadi, savaşın sona ermesi için kendilerine mesajlar gönderenin ABD olduğunu belirtti.

Yemen'deki İran destekli Husiler (Ensarullah Hareketi), Suudi Arabistan'a ait "NCC GHAZAL" adlı petrol tankerini balistik füzelerle hedef aldıklarını ve gemiyi geri çekilmeye zorladıklarını açıkladı.

Husilerin Sözcüsü Yahya Seri, X hesabından yaptığı açıklamada, Suudi Arabistan'a ait petrol tankerine yönelik saldırı düzenlendiğini belirtti.

Seri, "NCC GHAZAL" adlı tankerin, Suudi Arabistan'a uyguladıklarını belirttiği deniz seyrüseferi yasağını ihlal ettiğini ve yapılan uyarılara yanıt vermediğini öne sürdü.

Tankerin çok sayıda balistik füzeyle hedef alındığını kaydeden Seri, geminin saldırı sonucunda geri çekilerek geldiği yöne dönmek zorunda kaldığını savundu.

İran Silahlı Kuvvetleri'nin savaşı yöneten birimi Hatemu'l Enbiya Merkez Karargahı, İran'a ait varlıklardan herhangi bir tutar alan şirket veya ülkenin Hürmüz Boğazı'ndan geçişine izin verilmeyeceğini duyurdu.

Karargah Sözcüsü İbrahim Zülfikari konuya ilişkin yaptığı açıklamada, ABD Başkanı Donald Trump'ın, savaş sırasında zarar görecek gemilerin tazminatlarının İran'ın dondurulmuş varlıklarından karşılanacağı açıklamasına cevap verdi.

Söz konusu girişimin "hukuka aykırı" olduğuna işaret edilen açıklamada, "Trump'ın önerisini kabul ederek İran'ın dondurulmuş varlıklarından ödeme alacak şirket ve ülkelere ait gemilerin Hürmüz Boğazı'ndan geçişine izin verilmeyecektir." ifadeleri kullanıldı.

ABD Başkanı Trump, geçtiğimiz günlerde yaptığı bir açıklamada, İran'a karşı devam eden saldırılar sırasında gemilere, kargolara gelebilecek her türlü zararın, ABD tarafından kontrol edilen dondurulmuş İran varlıkları kullanılarak tazmin edileceğini duyurmuştu.

ABD Başkanı Donald Trump, İran'la ilgili yaptığı açıklamada "İnsanlar bunu bir türlü göremiyor. Donanmalarını yok ettik. Hava kuvvetlerini yok ettik. Liderliklerini yok ettik. Uçaksavar sistemlerini yok ettik. İnsansız hava araçlarının (İHA) üretimi yaklaşık yüzde 7 seviyelerine düştü. İHA ve füze üretim kapasitelerinin büyük bir kısmını yok ettik" ifadelerini kullandı.

İran’ın ABD ile temas halinde olduğunu kaydeden Trump, "Şu anda bir anlaşma yapmak için bizimle görüşüyorlar. Ancak sert bir tutum sergilemeseydik, ortada görüşme falan olmazdı" şeklinde konuştu. Trump, İran’ın 50 yıla yakın bir süredir herkesi oyaladığını ve "Orta Doğu’nun kabadayısı" gibi davrandığını ifade etti.