Kategoriler
UYGULAMALAR
İstanbul
Radyologların gözden kaçırabildiği kanserli dokuları tespit etme konusunda güvercinler büyük bir başarı gösterdi. Araştırmacılar, güvercinlerin olağanüstü görsel yeteneğinden faydalanarak tıbbi yapay zeka araçlarını eğitmeyi hedefliyor.
Radyologlar, anormallik içeren her 10 taramanın üçünü gözden kaçırma ihtimaliyle karşı karşıya kalıyor. Hastaların hayatta kalma şansının erken teşhise bağlı olması nedeniyle kaçırılan taramalar büyük bir risk oluşturuyor. Massachusetts, Worcester'daki College of the Holy Cross araştırmacılarından Dr. Gregory DiGirolamo, endişe verici istatistikleri tarihe gömmek amacıyla güvercinlerden yardım alıyor.
Yılın başlarında yayımlanan bir çalışmada Dr. DiGirolamo ve meslektaşları, altı güvercini kısa bilgisayarlı tomografi (BT) videolarını izlemeleri için eğitti. Güvercinler, taramalarda akciğer nodülü (kanser belirtisi olabilecek kitleler) olup olmadığına karar vermek üzere başarılı bir sınav verdi. Bilimkurgu filmlerini andıran araştırma, tıbbi görüntüleme hatalarını önlemenin anahtarını elinde tutuyor.
2025 yılında Dr. DiGirolamo ve ekibi tarafından yayımlanan başka bir araştırma, radyologların akciğer nodülünü gözden kaçırıp taramaya temiz raporu verdiklerinde bile, bilinçdışı beyinlerinin şüpheli nodülü aslında tespit ettiğini ortaya koydu.
Göz izleme teknolojisi kullanan uzmanlar, radyologların göğüs BT taramasında şüpheli bir akciğer nodülüne baktıklarında, gözlerinin sorunlu bölgede oyalandığını ve göz bebeklerinin büyüdüğünü saptadı.
Radyologların gözleri ve beyinleri bir şeylerin ters gittiğini fark etse de, alınan görsel bilgiler bazen bilinçli beyne ulaşmıyor ve uzmanlar taramanın normal göründüğüne karar veriyor.
Dr. DiGirolamo, bilinçli insan beyninin müdahalesi olmadan bilinçdışı görsel sistemi incelemenin bir yolunu bulmak istedi. Araştırmacı, görsel sistemleri insan görme yetisinin bilinçdışı kısmına çok benzediği için güvercinleri kullanmaya karar verdi.
Eğitim sürecinde kuşların yarısı nodülleri doğru tespit ettiklerinde yiyecek ödülü alırken, diğer yarısı temiz taramaları doğru tanımladıklarında ödüllendirildi. Kuşlar zamanla yeteneklerini geliştirdi ve akciğer nodülü olan görüntüleri olmayanlardan ayırt etmeyi öğrendi. Üstelik güvercinler, öğrendiklerini daha önce hiç görmedikleri taramalara da uygulayabildi.
Kuşlar akciğer nodüllerini tespit etmeyi öğrendikten sonra, daha önce eğitim almadıkları iki farklı akciğer sorununu da tanımaya başladı. Güvercinler amfizem (akciğerlerdeki hava keseciklerinin hasar gördüğü bir rahatsızlık) ve buzlu cam nodülleri (erken evre akciğer kanserini gösterebilen puslu gri alanlar) vakalarını da saptamayı başardı.